I SA/Gl 1462/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący WSA Paweł Kornacki (spr.), Sędziowie WSA Wojciech Gapiński, Anna Tyszkiewicz-Ziętek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 lutego 2022 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę. 1. A Spółka z o.o. w Gliwicach wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS) z [...]r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. 2. Stan sprawy. 2.1. W dniu [...] r. wierzyciel, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. wystawił wobec skarżącej spółki tytuły wykonawcze o nr [...] do [...], obejmujące składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Następnie w tym samym dniu, Dyrektor Oddziału ZUS w Z., działając jako organ egzekucyjny, nadał tym dokumentom klauzulę o skierowaniu do egzekucji. Zawiadomieniami z [...]r. Dyrektor Oddziału ZUS w Z., na podstawie art. 89 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1427, ze zm. – dalej: u.p.e.a.) zajął przysługującą spółce wierzytelność pieniężną, inną niż określona w art. 72-85 u.p.e.a., w [...] Urzędzie Skarbowym w G., z tytułu zwrotu i nadpłat podatków. Zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono spółce 9 lutego 2021 r., natomiast dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 4 lutego 2021 r. Spółka pismami z 23 lutego 2020 r. nadanymi w urzędzie pocztowym w tym samym dniu, złożyła skargi na zajęcia z [...]r., zarzucając rażące naruszenie prawa oraz wnosząc o ich uchylenie. 2.2. Postanowieniem z [...]r., nr [...] Dyrektor Oddziału ZUS w Z. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Postanowienie doręczono spółce 5 lipca 2021 r. 2.3. Pismem z 12 lipca 2021 r., nadanym w urzędzie pocztowym tego samego dnia, spółka wniosła zażalenie wnosząc o uchylenie postanowienia z [...]r. z uwagi na rażące naruszenie prawa. 2.4. DIAS postanowieniem z [...]r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zaskarżonych zawiadomień o zajęciu z [...]r., wynika, iż spółka odebrała zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych 9 lutego 2021 r. Zawiadomienia te zawierały pouczenie o terminie i zakresie wniesienia skargi na czynność organu egzekucyjnego. W związku z powyższym, zgodnie z art. 54 § 3 u.p.e.a. zdarzeniem wyznaczającym początek terminu do złożenia skargi było doręczenie zawiadomienia o zajęciu. Jako że zdarzenie to miało miejsce w dniu 9 lutego 2021 r., 7-dniowy termin do wniesienia skargi, zgodnie z regułą określoną w art. 57 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, ze zm. – dalej: k.p.a.) w zw. z art. 18 u.p.e.a., upłynął w dniu 16 lutego 2021 r. Tymczasem złożone przez spółkę skargi na czynność egzekucyjną zajęcia innej wierzytelności zostały nadane w urzędzie pocztowym w dniu 23 lutego 2021 r., zatem zostały złożone z uchybieniem terminu tj. 7 dni po ustawowym terminie. W konsekwencji organ egzekucyjny w sytuacji stwierdzenia przekroczenia terminu do wniesienia skargi postąpił zgodnie z dyspozycją przepisu art. 17 § 1c zd. 1 u.p.e.a., stwierdzając jego uchybienie i nie przystępując do merytorycznego badania skargi w trybie art. 54 u.p.e.a. 3.1. W skardze do Sądu na postanowienie DIAS z [...] r. spółka zarzuciła rażące naruszenie prawa i wniosła o uchylenie tego postanowienia. Skarga nie zawiera uzasadnienia. 3.2. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4. Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a zatem skarga do sądu administracyjnego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329). 5. Przedmiotem sporu jest kwestia złożenia w terminie skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia - na podstawie art. 89 § 1 u.p.e.a. - wierzytelności pieniężnej, a więc innej niż wskazana w art. 72-85 u.p.e.a. Spornego zajęcia organ egzekucyjny (Dyrektor Oddziału ZUS – por. art. 19 § 4 u.p.e.a.) dokonał trzema zawiadomieniami (wystawiono trzy tytuły wykonawcze), które doręczono skarżącej 9 lutego 2021 r. Zajęte wierzytelności, to wierzytelności "z tytułu zwrotów i nadpłat podatków", a dłużnikiem zajętych wierzytelności był [...] Urząd Skarbowy w G. 6. Kwestia terminu do złożenia skargi na czynność egzekucyjną obecnie jest uregulowana w art. 54 § 3 u.p.e.a. Stanowi on, że skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Na tej podstawie prawnej oparł się organ, uznając, że skarga wniesiona dopiero 23 lutego 2021 r. została złożona po terminie, wynikającym z cytowanego przepisu. Sąd zauważa, że przepis art. 54 u.p.e.a. był przedmiotem nowelizacji z dniem 30 lipca 2020 r. Zacytowane wyżej brzmienie art. 54 § 3 u.p.e.a., przewidujące 7-dniowy termin na złożenie skargi na czynność egzekucyjną, obowiązuje od tego dnia. Nowelizacja została dokonana ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 2070). W poprzednim stanie prawnym, to jest sprzed 30 lipca 2020 r., termin na złożenie skargi na czynność egzekucyjną wynosił 14 dni. Przepis art. 54 § 4 u.p.e.a. w ówczesnym brzmieniu stanowił, że skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej. 7. Wobec powyższego, kluczowego znaczenia dla wyniku tej sprawy ma odpowiedź na pytanie: czy w realiach tej sprawy termin do wniesienia skargi egzekucyjnej należy ustalać na podstawie przepisów obowiązujących przed, czy też od 30 lipca 2020 r.? Ustawa nowelizująca zawiera w tej materii przepis międzyczasowy. Zgodnie z jej art. 13 ust. 1 do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 (tj. u.p.e.a.) i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Jak stanowi art. 13 ust. 2 pkt 3 ustawy nowelizującej do egzekucji z wierzytelności z tytułu nadpłaty lub zwrotu podatku, wszczętych po wejściu w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Poza tym, stosownie do art. 13 ust. 5 ustawy nowelizującej do skargi na czynność egzekucyjną dokonaną w egzekucji, o której mowa w ust. 2, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. W tej sprawie, egzekucja wobec skarżącej spółki, z wierzytelności z tytułu nadpłaty lub zwrotu podatku, została wszczęta już po wejściu w życie ustawy nowelizującej. Dłużnikowi zajętej wierzytelności doręczono zawiadomienia o jej zajęciu z dniu [...]r. (por. art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a.). Z zacytowanej regulacji międzyczasowej wynika więc, że w analizowanym przypadku zastosowanie znajdują nowe regulacje, to jest obowiązujące od 30 lipca 2020 r., które przewidywały 7-dniowy termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. 8. Skoro spółce zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z tytułu zwrotów i nadpłat podatków doręczono w dniu 9 lutego 2021 r., to stosownie do art. 54 § 3 u.p.e.a. w brzmieniu od 30 lipca 2020 r., termin do złożenia skargi na tę czynność egzekucyjną upływał z dniem 16 lutego 2021 r. Złożenie skarg w dniu 23 lutego 2021 r. nastąpiło więc po terminie. W konsekwencji, na podstawie art. 17 § 1c u.p.e.a., zasadnie organy stwierdziły uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Na marginesie Sąd zauważa, że zawiadomienia o zajęciu wierzytelności zawierają prawidłowe pouczenie, iż w przypadku zajęcia wierzytelności z tytułu nadpłaty lub zwrotu podatku, zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną, którą należy wnieść nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu zawiadomienia. 9. Z tych wszystkich powodów skarga do sądu administracyjnego została oddalona.