I SA/Gl 1518/06
WyrokWSA w Gliwicach2007-06-05
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Przemysław Dumana, Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek gospodarczy położony na gruncie sklasyfikowanym w ewidencji gruntów jako teren mieszkaniowy o symbolu "B" może być zwolniony z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, mimo że właściciel prowadzi gospodarstwo rolne i budynek jest wykorzystywany do celów rolniczych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie z podatku od nieruchomości budynków gospodarczych na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wymaga łącznego spełnienia dwóch przesłanek: położenia budynku na gruncie gospodarstwa rolnego oraz służącego wyłącznie działalności rolniczej. Kluczowa dla ustalenia, czy grunt stanowi gospodarstwo rolne, jest jego klasyfikacja w ewidencji gruntów. Skoro w 2004 r. grunt był sklasyfikowany jako teren mieszkaniowy o symbolu "B", nie można było zastosować zwolnienia, nawet jeśli właściciel prowadził działalność rolniczą i budynek był do niej wykorzystywany.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2004 r. budynku mieszkalnego, piwnicy i budynku gospodarczego należących do A. D. Skarżąca twierdziła, że nieruchomość powinna być opodatkowana podatkiem rolnym, ponieważ jest częścią gospodarstwa rolnego i służy celom rolniczym. Organy podatkowe obu instancji uznały, że budynek gospodarczy nie spełnia przesłanek do zwolnienia z podatku od nieruchomości, ponieważ grunt, na którym się znajdował, był sklasyfikowany jako teren mieszkaniowy, a nie rolny, oraz w budynku przechowywano również sprzęt gospodarstwa domowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia NSA Przemysław Dumana,, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski (spr.), Protokolant Halina Modliszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta R. ustalił A. D. wysokość podatku od nieruchomości w łącznej kwocie [...] zł., w tym za budynek mieszkalny: [...] zł, za piwnice w budynku mieszkalnym: [...] zł., "garaże pod budynkiem mieszkalnym, bud. letn., inne": [...] zł. i [...] zł., budynki gospodarcze: [...] zł., pozostałe tereny mieszkaniowe: [...]zł.
W dniu [...] 2004 r. strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania podatkowego z uwagi na to, że wyszły na jaw nowe okoliczności oraz nowe dowody, które mają wpływ na wysokość ustalonego w ww. decyzji podatku od nieruchomości. W związku z powyższym organ podatkowy wydał w dniu [...] r. postanowienie w sprawie wznowienia postępowania. Kończąca to postępowanie decyzja Prezydenta miasta R. z dnia [...] r. została uchylona przez SKO w K.. Uchylono również kolejną decyzję organu podatkowego pierwszej instancji z dnia [...] r., z uwago na nieścisłości dotyczące powierzchni użytkowej budynków.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta R., działając na podstawie art. 13 par. 1 pkt 1, 207, 243 par. 2, 245 par. 1 ustawy Ordynacja podatkowa, uchylił swoją decyzję ostateczną z dnia [...] r. ustalająca wysokość podatku należnego od A. D. od nieruchomości położonej w R. przy ulicy [...], w części dotyczącej podatku od nieruchomości za budynki znajdujące się na tym gruncie oraz ustalił wysokość tego podatku za 2004 r.
W punkcie [...] ww. decyzji organ podatkowy pierwszej instancji ustalił A. D. wysokość podatku od nieruchomości na 2004 r. w części dotyczącej podatku od nieruchomości za budynki w następujących kwotach: budynek mieszkalny – [...] zł., piwnica w budynku mieszkalnym – [...] zł., budynki gospodarcze osób fizycznych – [...] zł.
Jak zaznaczono w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podatkowy podjął decyzję o zróżnicowaniu stawek podatku dla poszczególnych części budynku, zgodnie z oświadczeniem strony z dnia [...] 2006 r.
W odwołaniu od powyższej decyzji podatniczka podniosła, że przedmiotowa działka gruntu, oznaczona nr [...] jest działką rolną i nie nastąpiła żadna zmiana jej przeznaczenia. Wskazuje, że wpis w dziale [...] księgi wieczystej KW [...] potwierdza to przeznaczenie. Podkreśla, że o0d [...] r. prowadzi gospodarstwo rolne, a budynek [...] i hali do przechowywania [...] i [...] został wybudowany na terenie rolnym i dla celów rolniczych. Zaakcentowano także, że podatniczka otrzymuje dotację do produkcji rolnej za 2004 r. i 2005 r., a należący do podatniczki teren jest obsiany.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia odwoławczego podniesiono, że podatniczka składała różne informacje na temat powierzchni użytkowej posiadanych przez nią budynków, to jednak w dniu [...] 2006 r. ostatecznie stwierdziła, że w roku 2004 na nieruchomość przy ulicy [...] składały się następujące obiekty budowlane: budynek mieszkalny o łącznej powierzchni [...] m. kw., piwnice z garażami przy budynku mieszkalnym o powierzchni [...] m. kw., budynki gospodarcze o powierzchni [...] m. kw. Podkreślono, że powierzchnie te zostały w całości uwzględnione przez organ pierwszej instancji w zaskarżonej decyzji.
W ocenie SKO zarzuty podniesione w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Skład orzekający Kolegium podzielił pogląd organu pierwszej instancji, że nie ma podstaw prawnych do zwolnienia budynków gospodarczych z podatku od nieruchomości w oparciu o art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ponieważ w myśl tego przepisu zwalniane od podatku od nieruchomości budynki muszą spełniać dwa warunki: tj. musza być położone na gruntach gospodarstw rolnych oraz służyć wyłącznie działalności rolniczej. Zaakcentowano natomiast, iż stosownie do art. 2 ustawy o podatku rolnym za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków, jako użytki rolne lub grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Natomiast grunt będący przedmiotem opodatkowania o powierzchni [...] ha był w roku 2004 sklasyfikowany w ewidencji gruntów, jako teren mieszkaniowy o symbolu "B", z czego organ wywiódł wniosek, że opodatkowane budynki gospodarcze nie znajdują się na gruntach gospodarstw rolnych. Wskazano również, że w wypadku podatniczki nie została spełniona również druga z wymienionych przesłanek, tj. że budynki służą wyłącznie działalności rolniczej. Podniesiono, że w wyniku dokonanych oględzin ustalone zostało, że w przedmiotowych budynkach przechowywany jest również sprzęt gospodarstwa domowego (meble, rowery).
W skardze na powyższą decyzję podatniczka podniosła, iż prowadzi gospodarstwo rolne od [...] r. oraz, że jest zarejestrowana w centralnym rejestrze producentów rolnych, a zatem przyjęte przez organu zasady opodatkowania są błędne. Podkreśla, że powierzchnia gospodarstwa rolnego wynosi [...] ha oraz, że [...] ha gruntów rolnych leży na terenie innej gminy (M.), a teren położony w gminie R. zawsze był obszarem zadrzewionym i zakrzewionym (owoce, warzywniak).
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu objętej skargą decyzji. Odnosząc się do wątku skargi dotyczącego gruntów rolnych położonych na terenie innej gminy, organ odwoławczy stwierdził, że dla organu podatkowego pierwszej instancji podstawą wymiaru podatku były dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Jeżeli zatem grunty należące do A. D. były w 2004 r. sklasyfikowane w ewidencji jako teren mieszkaniowy o symbolu "B", to Prezydent Miasta R. nie miał podstaw do zastosowania wobec podatniczki ulgi określonej w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zaakcentowano, że okoliczności te miały natomiast wpływ na opodatkowanie nieruchomości w roku 2006, ponieważ z dniem [...] 2006 r. nastąpiła częściowa zmiana klasyfikacji gruntu będącego własnością podatniczki, z terenów mieszkaniowych o symbolu "B", na grunty orne "RV" (pod warunkiem, że budynki gospodarcze usytuowane są na tej części działki).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Sporny problem dotyczy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, za 2004 r., należących do skarżącej: budynku mieszkalnego i piwnicy w tym budynku oraz budynku gospodarczego, położonych na działce gruntu oznaczonej numerem [...].
W ocenie strony skarżącej nieruchomość winna być opodatkowana podatkiem rolnym ponieważ jest faktycznie przeznaczona dla celów rolniczych, a budynek [...] i hali do przechowywania [...] i [...] został wybudowany na terenie rolnym. Podatnik podkreśla, że przedmiotowa nieruchomość jest częścią gospodarstwa rolnego, którego główny fragment (grunty rolne o powierzchni [...]) położony jest na terenie innej gminy.
W poglądem tym polemizuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uznając, iż skoro w 2004 r. grunt będący przedmiotem opodatkowania (o pow. ok. [...] ha) był sklasyfikowany w ewidencji gruntów, jako teren mieszkaniowy o symbolu "B", to nie można twierdzić, że opodatkowane budynki gospodarcze, położone na tym gruncie, znajdują się na gruncie gospodarstwa rolnego. W efekcie dokonanych oględzin budynku gospodarczego, stwierdzono dodatkowo, iż nie służy on wyłącznie prowadzeniu gospodarstwa rolnego (przechowywany jest w nim sprzęt gospodarstwa domowego – meble, rowery).
Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. nr 9, poz. 84 ze zm.) podatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: grunty (pkt 1), budynki lub ich części (pkt 2). Podatnikiem podatku od nieruchomości, stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 wymienionej ustawy, są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Ta ostatnia kwestia nie stanowi problemu spornego, spór natomiast ogniskuje się na problemie, jakim podatkiem winna zostać opodatkowana przedmiotowa nieruchomość (od nieruchomości, jak postrzegają to organy podatkowe obu instancji, czy też rolnym, jak widzi to skarżąca).
Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej.
Jak słusznie zauważył zatem organ odwoławczy, warunkiem zastosowania ww. zwolnienia jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: budynek winien być położony na gruntach gospodarstwa rolnego oraz ma służyć wyłącznie działalności rolniczej. Inaczej mówiąc brak spełnienia chociażby jednej z wymienionych przesłanek wyklucza możliwość zwolnienia budynku z podatku od nieruchomości.
Ustalenie czy spełniona została pierwsza z wymienionych przesłanek (położenie budynku na gruntach gospodarstwa rolnego) wymaga odpowiedzi na pytanie, co należy rozumieć przez użyte w ustawie określenie "gospodarstwo rolne". Należy tu sięgnąć do definicji tego pojęcia wynikającej z art. 2 ust. 1 w związku z art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 1993 r. nr 94, poz. 431 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 wymienionej ustawy za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki nieposiadającej osobowości prawnej. Z kolei w art. 1, do którego odesłanie zawarte zostało w przepisie art. 2 ust. 1, ustawodawca postanowił, iż opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.
Powyższe regulacje uprawniają do konstatacji, iż o uznaniu budynku gospodarczego za położony na gruntach gospodarstw rolnych, a co za tym idzie również o sposobie jego opodatkowania (rodzaju podatku) decyduje de facto kwalifikacja gruntu w ewidencji gruntów.
Bezsporną w rozpatrywanym przypadku okolicznością jest to, iż w 2004 r. grunt, na którym położone były przedmiotowe obiekty, sklasyfikowany był w ewidencji gruntów jako teren mieszkaniowy o symbolu "B". Tym samym nie spełniony został podstawowy warunek zwolnienia z podatku od nieruchomości. Wyżej zaprezentowane stanowisko znajduje wsparcie również w piśmiennictwie. Prof. L. Etel, komentując przepis art. 7 ust. 1 pkt 4 li b) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Podatek od nieruchomości, rolny, leśny, C.H. BECK, Warszawa 2005, s. 259) podkreśla, że nawet budynki typowego rolnika, położone na gruntach niesklasyfikowanych jako użytki rolne lub na gruntach zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych, nie mogą być zwolnione od podatku (podatku od nieruchomości).
W myśl art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r., nr 100, poz. 1086 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
Skład rozpatrujący niniejszą sprawę podzielił pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2005 r. (sygn. akt FSK 912/04), iż skoro stosownie do art. 21 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne dane z ewidencji gruntów stanowią podstawę wymiaru podatków, a contrario należy przyjąć, że dane te stanowią podstawę do stosowania zwolnień od podatku, jeśli zwolnienie zależy od danych objętych ewidencją gruntów. Warto przy tym dodać, iż organ podatkowy jest związany kwalifikacją danego gruntu przyjętą w ewidencji i nie jest uprawniony do przyjęcia innej podstawy zarówno wymiaru podatku jak i jego rodzaju niż wynika to z danych zawartych w ewidencji gruntów.
W tych warunkach prawnych bez znaczenia jest sposób faktycznego wykorzystywania nieruchomości przez właściciela (posiadacza).
Trzeba tez zaznaczyć, iż przedmiotową halę zakwalifikowano, jako budynek "gospodarczy osób fizycznych", a nie budynek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Skorzystanie natomiast ze zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stało się możliwe dopiero od 2006 r., w którym to roku, jak zaznaczył organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, nastąpiła częściowa zmiana klasyfikacji gruntu będącego własnością podatniczki, z terenów mieszkaniowych na grunty orne o symbolu "RV".
Zakres sądowej kontroli administracji publicznej, z mocy art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sprowadza się do badania pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Oznacza to, że zaskarżone rozstrzygnięcie podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Dokonując kontroli we wskazanym zakresie Sąd nie stwierdził, iż przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia prawa materialnego podatkowego oraz zasad postępowania w określonym wyżej zakresie.
W tej sytuacji skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło