I SA/Gl 160/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-02-28

Skład orzekający: Referendarz Gabriel Radecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, w której strona jest z mocy ustawy zwolniona z tych kosztów, podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowy?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, w której strona skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z tych kosztów, jest zbędny i nie może być rozpoznany. Postępowanie w przedmiocie takiego wniosku podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stosowanego na zasadzie analogii do postępowania wpadkowego w przedmiocie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący, reprezentowany przez adwokata, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną. Sprawa dotyczyła zaskarżenia decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych. Pełnomocnik skarżącego został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Rozstrzygnięcie
Postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało umorzone.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G.A. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], Nr [...] [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, zwracając uwagę na trudną sytuację materialną jego i jego rodziny. Podkreślić jednak należy, że wnioskujący, który zaskarżył decyzję w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, jest zwolniony od kosztów sądowych z mocy ustawy. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, tak samo jak, stosownie do art. 239 pkt 4, strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Tym samym wniosek o zwolnienie od kosztów był w rozpatrywanej sprawie zbędny i nie może być rozpoznany: niepodobna przecież wnioskodawcy ani przyznać tego, co i tak przysługuje mu z mocy ustawy, ani tym bardziej tego odmówić, oddalając jego wniosek. Pozostaje jedynie uznanie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w tym zakresie za bezprzedmiotowe. Takie postępowanie podlega zaś umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który w stosunku do postępowania wpadkowego w przedmiocie prawa pomocy trzeba stosować na zasadzie analogii. Na marginesie zaznaczyć wypada, że umorzenie postępowania, podobnie jak merytoryczne rozpoznanie wniosku, wchodzi w rachubę dopiero wtedy, gdy wniosek spełnia wszystkie wymogi formalne. Dlatego w pierwszej kolejności wezwano pełnomocnika skarżącego o złożenie wniosku na urzędowym formularzu, mimo iż uzupełnienie tego braku formalnego nie mogło, ze wskazanych wyżej powodów, doprowadzić do uwzględnienia wniosku, na co zresztą zwrócono uwagę w wezwaniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło