I SA/Gl 168/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-03-13

Skład orzekający: Gabriel Radecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący wykazali, że spełnili przesłankę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającą na braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo pewnych braków w dokumentacji, osiągane przez skarżących niewielkie dochody, ich niedawne zmniejszenie w związku z bezrobociem, wysokie zadłużenie oraz konieczność utrzymania dwójki dzieci uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący B. Z. i K. Z. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Wskazali, że osiągają niskie dochody, mają na utrzymaniu dwójkę dzieci, mieszkają w wydzielonym pomieszczeniu w domu siostry i korzystają z pomocy matki. Jeden ze skarżących otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę i stał się bezrobotnym, a rodzina posiada znaczne zadłużenie. Na wezwanie sądu uzupełnili dokumentację, przedstawiając zaświadczenia o zarobkach, decyzję o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych oraz dokumenty dotyczące zadłużenia.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżących od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 marca 2013 r. sprawy ze skargi B. Z. i K. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżących od kosztów sądowych. Skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie – jak uściślili w pismach z dnia 22 lutego 2013 r. (skarżący) i z dnia 1 marca 2013 r. (skarżąca) – obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W świetle okoliczności przedstawionych we wnioskach uzyskują oni dochody z tytułu wynagrodzeń w wysokości po 1500 zł i mają na utrzymaniu dwójkę dzieci. Zastrzegli jednak zarazem, iż wnioskodawca otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę. Wnioskodawcy zamieszkują w domu siostry skarżącej, w wydzielonym pomieszczeniu, ponosząc część związanych z tym kosztów. Sumę wydatków rodziny wyliczyli na kwotę około 1000 zł, zaznaczając, iż muszą korzystać z pomocy matki skarżącej. Zwrócili też uwagę na zadłużenie skarżącego z tytułu kredytu, które od pewnego czasu nie jest spłacane regularnie. Na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wnioskach nadesłano w szczególności: zaświadczenia o zarobkach (wysokość wynagrodzeń skarżących oscylowała zazwyczaj wokół kwoty wynagrodzenia minimalnego), kopię decyzji z dnia [...] r. o uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną i przyznaniu mu prawa do zasiłku w wysokości 953,10 zł brutto miesięcznie, kopie dokumentów dotyczących zadłużenia skarżącego (m.in. wezwania do zapłaty do dnia 11 marca 2013 r. zadłużenia w wysokości 39.317,41 zł, wystawionego przez podmiot, który nabył tę wierzytelność od banku-kredytodawcy). Ponadto wnioskodawcy wyjaśnili, że nie posiadają rachunków związanych z utrzymaniem nieruchomości, ponieważ są one regulowane przez jej właściciela. Dodali, iż pomoc udzielana im przez matkę skarżącej (teściową skarżącego), która jest emerytką, nie jest systematyczna i przybiera różne formy. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca musi zatem tę okoliczność udowodnić, przedkładając – z własnej inicjatywy lub na wezwanie – stosowną dokumentację źródłową. Odnosząc te uwagi do niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że skarżący w wystarczającym stopniu wykazali, iż powyższa przesłanka została spełniona, aczkolwiek przedstawiony przez nich materiał dowodowy ma pewne luki. Nie zawiera on w szczególności jakichkolwiek dokumentów obrazujących koszty utrzymania rodziny, zwłaszcza te ponoszone przez skarżących indywidualnie, niezależnie od wydatków odnoszących się do wspólnej nieruchomości, oraz wyjaśnień osoby udzielającej pomocy finansowej, o której mowa we wniosku. Te mankamenty trzeba wyeksponować, gdyż oznaczają one, że wnioskujący nie wykonali w całości wezwania referendarza sądowego. Niemniej powtórzyć również wypada, że te dokumenty, które nadesłano, pozwalają uwzględnić rozpatrywany wniosek. Według nich bowiem skarżący osiągają niewielkie dochody, które uległy ostatnio zmniejszeniu wskutek tego, iż wnioskodawca stał się osobą bezrobotną. Ten fakt niewątpliwie pogarsza trudną sytuację rodziny. Identycznie należy ocenić to, że skarżący stoją przed koniecznością spłaty ciążącego na nich zadłużenia w bardzo dużej wysokości, jeżeli uwzględnić poziom ich dochodów, oraz że wierzyciel podjął już pewne kroki celem egzekucji tych należności. Nie można także tracić z pola widzenia, iż wnioskodawcy mają na utrzymaniu dwójkę dzieci. W takim stanie rzeczy każdy dodatkowy wydatek może wiązać się z uszczerbkiem utrzymania koniecznego rodziny. Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło