I SA/Gl 197/11
PostanowienieWSA w Gliwicach2011-12-29
Skład orzekający: Piotr Łukasik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym również ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika), jeśli jej sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym również ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W sytuacji, gdy skarżąca wykazała już wcześniej niskie dochody uniemożliwiające ponoszenie dodatkowych wydatków, w tym wynagrodzenia pełnomocnika, wniosek o ustanowienie radcy prawnego powinien zostać uwzględniony.Stan faktyczny
Skarżąca K.Z. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Wcześniej, postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2011 r., została zwolniona z kosztów sądowych ze względu na niskie dochody z emerytury i ponoszone wydatki. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca przedstawiła dokumenty potwierdzające dalsze obciążenia finansowe. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę dotychczasowe ustalenia i przepisy P.p.s.a.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego wskutek wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia ustanowić dla skarżącej radcę prawnego;
Prawomocnym postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2011 r. referendarz sądowy WSA w Gliwicach zwolnił skarżącą od kosztów sądowych. W ustalonym wówczas stanie faktycznym sprawy przyjęto, że skarżąca utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w kwocie 1003,72 zł. Ponosi przy tym stałe wydatki, na które składają się: koszt zakupu lekarstw (300 zł) oraz sumy przeznaczone na zakup opału (2000 zł rocznie).
W ramach urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 1 grudnia 2011 r. K.Z. wystąpiła o ustanowienie dla niej radcy prawnego z urzędu. W motywach tego wniosku nawiązała do ustaleń faktycznych, które stały się podstawą do zwolnienia jej od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 8 grudnia 2011 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych.
Odpowiadając na ww. wezwanie skarżąca nadesłała plik dokumentów. Na ich podstawie ustalono, że skarżąca ponosi stałe wydatki w kwocie około 315 zł, w tym opłaty za zużycie: energii elektrycznej i wody; koszty ubezpieczenia; rata kredytu konsumpcyjnego; usługi telekomunikacyjne oraz wydatki związane z podatkiem rolnym. Dodatkowo skarżąca wykazała obciążenia związane z zakupem lekarstw w ww. kwocie.
Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie: P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym tylko zwolnienie od kosztów sądowych lub tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosując przytoczony przepis w rozpatrywanej sprawie, należy mieć przy tym na względzie, że skarżącej przyznano już postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2011 r. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie jej od kosztów sądowych. Tym samym zadośćuczynienie obecnemu wnioskowi o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika będzie w praktyce oznaczać przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wszak w dwóch etapach. To z kolei skłania do uwzględnienia podczas oceny wniosku także surowszych kryteriów wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Według niego przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym, który obejmuje oba wspomniane wyżej dobrodziejstwa procesowe, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Odnosząc te uwagi do najogólniej pojmowanej sytuacji materialnej skarżącej, stwierdzić trzeba, że już na etapie poprzednio rozpoznanego wniosku wykazała ona, iż omówione okoliczności zachodzą w jej przypadku (poprzedni wniosek został jednak rozpoznany zgodnie z jego zakresem, wskazanym przez skarżącą w druku PPF z dnia 6 kwietnia 2011 r.) Nie ulega bowiem wątpliwości, że nie może ona ponieść ze względu na bardzo niskie dochody jakichkolwiek dodatkowych wydatków bez zagrożenia dla podstawowych warunków swojej egzystencji, w tym na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. oraz w oparciu o wskazane wyżej przepisy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło