I SA/Gl 206/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA Małgorzata Wolf- Mendecka, Protokolant Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając na podstawie art. 233 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (tj. w Dz.U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 z późniejszymi zmianami), art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. w Dz.U. z 2001 roku, Nr 79, poz. 856) oraz § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 roku w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz.U. Nr 198, poz. 1925), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...], nr [...]Nr ewid. [...], którą organ ten ustalił G. K. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009 rok w kwocie [...] złotych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że podstawę ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości i podatku rolnym stanowią : ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (t.j. w Dz.U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 z późniejszymi zmianami), ustawa z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. w Dz.U. z 2006 roku, Nr 121, poz. 844 z późniejszymi zmianami; zwana dalej u.p.o.l.), ustawa z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (t.j. w Dz.U. z 2006 roku, Nr 136, poz. 969 z późniejszymi zmianami; zwana dalej u.p.r.), Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 17 października 2008 roku w sprawie średniej ceny skupu żyta na okres pierwszych trzech kwartałów 2008 roku (M.P. Nr 81, po. 717) oraz uchwała Rady Miejskiej w C. nr [...] z dnia [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta C. oraz zwolnień z podatku od nieruchomości. Następnie wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.r. podatnikami podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nie posiadające osobowości prawnej, będące właścicielami odpowiednio nieruchomości czy gruntów. W stosunku do osób fizycznych obowiązek ten – w myśl art. 6 ust. 7 u.p.o.l. oraz art. 6a ust. 6 u.p.r. – konkretyzowany jest w drodze konstytutywnej decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości i podatku rolnego. W podatku od nieruchomości, dla gruntów podstawę opodatkowania stanowi powierzchnia (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.), a dla budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa (art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.), z kolei stawki podatku, w zależności od rodzaju nieruchomości i ich przeznaczenia ustala rada gminy w drodze uchwały (art. 5 ust. 1 u.p.o.l.). W podatku rolnym podstawę opodatkowani stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych, wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego, a dla pozostałych gruntów – liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków (art. 4 u.p.r.). Stawki podatku rolnego stanowią odpowiednio równowartość pieniężną 2,5 i 5 q żyta, z uwzględnieniem średniej ceny skupu, ustalonej na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczpospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie 20 dni po upływie trzeciego kwartału. Obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie (art. 6 ust. 1 i ust. 3 u.p.o.l. oraz art. 6a ust. 1 i ust. 3 u.p.r.). W dalszej części uzasadnienia decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, że z akt sprawy dotyczącej ustalenia podatnikowi łącznego zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2009 rok wynika, że : 1) przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości są : - budynki mieszkalne o powierzchni [...] m2, - budynki mieszkalne zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2, - grunty pozostałe o powierzchni [...] m2. 2) przedmiotem opodatkowania podatkiem rolnym są: - grunty orne klasy IIIb o powierzchni przeliczeniowej [...] ha, - grunty orne klasy IVa o powierzchni przeliczeniowej [...] ha, - grunty zadrzewione, zakrzewione o powierzchni przeliczeniowej [...] ha, - łąki klasy IV o powierzchni przeliczeniowej [...] ha, - nieużytki o powierzchni [...] m2 (zwolnione z opodatkowania). Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów właścicielem nieruchomości jest G. K.. Stwierdziło również, że ustalona w decyzji Prezydenta Miasta C. wysokość łącznego zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości i podatku rolnym stanowi sumę iloczynów wskazanych powyżej powierzchni i odpowiednich stawek podatku, a stroną decyzji jest właściciel nieruchomości w osobie G. K.. Kolegium podkreśliło, że punktem spornym pomiędzy organem podatkowym a podatnikiem pozostaje kwestia opodatkowania gruntu o powierzchni [...] m2, stanowiącego część działki o nr [...]. Podatnik wykazał wskazany wyżej grunt do opodatkowania podatkiem rolnym. Z kolei organ podatkowy, opierając się na danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ustalił w tym zakresie zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości. Kontynuując, Kolegium zauważyło, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2005 roku, Nr 240, poz. 2027 z późniejszymi zmianami) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z akt sprawy wynika, że wykazana do opodatkowania podatkiem rolnym część działki [...] o powierzchni [...] ha w ewidencji gruntów i budynków figuruje jako tereny mieszkaniowe oznaczone lit. B. Tak więc skoro w ewidencji gruntów wspomniana działka oznaczona jest lit. B (tereny mieszkaniowe) to brak jest podstaw do opodatkowania jej podatkiem rolnym. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Jeżeli strona kwestionuje zawarte tam dane, to musi najpierw wystąpić o ich korektę, w trybie określonym w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne. Następnie, w przypadku uwzględnienia tych zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji złożyć nowe informacje o gruntach. Wskazując na powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, uznając że brak jest podstaw do opodatkowania części działki [...] o powierzchni [...] ha podatkiem rolnym. W skardze, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach podatnik wniósł o "zmianę" ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji – poprzez "zmniejszenie podatku za 2009 r. od dowolnej niewydzielonej powierzchni gruntu rolnego o powierzchni [...] metrów kwadratowych o kwotę [...] zł, gdyż powierzchnia ta jest zwolniona z płacenia podatku i/lub posiada stawkę podatku w wysokości zero złotych za metr obliczeniowy gospodarstwa rolnego". Znaczna część skargi (str. od 2 – 5) zawiera wskazanie dowodów potwierdzających, zdaniem podatnika, iż "podatek naliczono niezgodnie z obowiązującym prawem". Skarżący wniósł o uznanie, że : - na wskazanych gruntach rolnych nie istnieją tereny mieszkalne, - na gruntach rolnych rolnik może płacić podatek od prowadzonej działalności gospodarczej innej niż rolnicza, - Prezydent Miasta C. odstąpił od naliczenia podatku od działalności gospodarczej na gruntach rolnych, - od dowolnej niewyznaczonej powierzchni [...] metrów kwadratowych gospodarstwa rolnego, które są zwolnione od płacenia podatku rolnego i/lub stawce podatku rolnego wynoszącego zero złotych, podatek rolny wynosi dla całości działki o nr [...] zero złotych za 2009 rok. Podkreślił, że zaskarżona decyzja jest nielogiczna, bezpodstawna, nie dotyczy gospodarstwa rolnego, nie jest zgodna ze stanem faktycznym, narusza wprost art. 7 Konstytucji RP w ten sposób, że: - Prezydent Miasta C. niezgodnie z obowiązującym prawem odstąpił od naliczenia podatku od prowadzenia działalności gospodarczej na gruntach rolnych, w tym zabudowanych, - Prezydent Miasta C. niezgodnie z obowiązującymi przepisami naliczył od gruntów rolnych zabudowanych nienależny podatek od terenów mieszkaniowych. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje : Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja będąca przedmiotem kontroli nie narusza przepisów prawa. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1259 z późniejszymi zmianami), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w punkcie wyjścia wskazać na regulację prawną zawartą w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tj. w. Dz. U. z 2006 roku, nr 121, poz. 844 z późniejszymi zmianami), która obowiązywała w chwili rozstrzygania sprawy przez organy podatkowe. Przynosi ona bowiem odpowiedź na pytanie, kogo obciąża obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Z treści tego przepisu wynika, że podatnikami tego podatku są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3, 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, 3) użytkownikami wieczystymi gruntów, 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie : a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2. Natomiast opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: 1) grunty, 2) budynki lub ich części, 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 2 ust. 1 ustawy). Zgodnie przy tym z treścią art. 6 ust. 1 tej ustawy, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Podatek od nieruchomości od osób fizycznych ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania (art. 6 ust. 7 ustawy). Brzmienie przywołanej regulacji prawnej nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że decydujące znaczenie dla bytu obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości ma fakt istnienia po stronie oznaczonego podmiotu jednego z tytułów prawnych do nieruchomości, wskazanych w art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Z kolei zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (Dz. U. z 1993 roku nr 94, poz. 431 z późniejszymi zmianami) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy). Podatek rolny za rok podatkowy od 1 ha przeliczeniowego gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1, wynosi równowartość pieniężną 2,5 q żyta (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy). Jak trafnie wskazały organy podatkowe miarodajnymi dla wymiaru należności podatkowych są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. w Dz. U. z 2005 roku, nr 240, poz. 2027 z późniejszymi zmianami) podstawą wymiaru podatków – a więc podatku od nieruchomości i podatku rolnego – powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc powołane wyżej przepisy do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy wskazać zatem należy, iż z wypisów z rejestru gruntów z dnia 25 marca 2009 roku, których uwierzytelnione kopie znajdują się w aktach sprawy wynika, że skarżący jest właścicielem gruntów o powierzchni [...] m2 objętych [...] oraz [...] z czego: grunty o pow. [...] m2 (B) zostały objęte podatkiem od nieruchomości, a grunty o powierzchni [...] m2 (RIllb - [...] m2, RIVa-[...] m2, ŁN-[...] m2) zostały objęte podatkiem rolnym, zaś grunty o powierzchni [...] m2 (N-[...] m2, Lz-[...] m2) zostały zwolnione z opodatkowania. Dla czynionych tu rozważań z uwagi na przedmiot sporu najistotniejsze jest to, że z wypisów tych wynika, że wykazana przez skarżącego do opodatkowania podatkiem rolnym część działki [...] o powierzchni [...] ha w ewidencji gruntów figuruje jako tereny mieszkaniowe oznaczone literą B. Organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i wypowiadania się w przedmiocie prawa własności danej nieruchomości jak również co do jej powierzchni, rodzaju czy klasy użytków rolnych (por. wyroki : Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 grudnia 1993 roku, sygn. akt III SA 747/93, z dnia 14 marca 2000 roku, sygn. akt I SA/Ka 1562/98, WSA w Gliwicach z dnia 25 listopada 2008 roku, sygn. akt: I SA/Gl 782/08, NSA z dnia 30 czerwca 2009 roku, sygn. akt: II FSK 1411/07, WSA w Rzeszowie z dnia 14 maja 2009 roku; sygn. akt: I SA/Rz 37/09, WSA w Szczecinie z dnia 29 kwietnia 2009 roku, sygn. akt: I SA/Sz 739/08. Kwestionowanie danych dotyczących prawa własności, powierzchni bądź klasy gruntów, może odbywać się tylko i wyłącznie w odrębnym postępowaniu i dopóki to nie nastąpi, dopóty nie można skutecznie zarzucać organom podatkowym błędnych ustaleń, co do prawa własności, powierzchni gruntu czy też jego klasy. Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, iż w rozpatrywanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., w ramach kontroli instancyjnej ponownie rozpoznało sprawę oceniając prawidłowość wyliczenia podatku od nieruchomości i podatku rolnego (łączne zobowiązanie podatkowe) na 2009 rok i opierając się na danych wynikających z ewidencji gruntów nie znalazło podstaw do podważenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji w tym przedmiocie. Nie ma uzasadnionych powodów do uznania, że poczynione przez organ odwoławczy ustalenia były dowolne, gdyż opierały się wyłącznie na zgromadzonych w sprawie dowodach. Skoro więc nie ma podstaw do kwestionowania ustalenia organów podatkowych co do tego, że skarżący jest podatnikiem podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego w rozumieniu powołanych wyżej przepisów, a także ustaleń co do wielkości powierzchni podlegającej opodatkowaniu oraz zastosowanej stawki opodatkowania, to należało uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielając argumentację Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) skargę, jako nieuzasadnioną oddalił.