I SA/Gl 278/05
WyrokWSA w Gliwicach2005-10-28
Skład orzekający: Ewa Madej, Krzysztof Winiarski, Teresa Randak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił wznowienia postępowania podatkowego z powodu niezachowania miesięcznego terminu od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji, gdy strona twierdziła, że o decyzji dowiedziała się później niż wskazywał organ?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ podatkowy prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że zachowała miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania od dnia powzięcia wiadomości o decyzji. Ustalenia organów, że strona dowiedziała się o decyzji najpóźniej w dniu udzielenia pełnomocnictwa, były uzasadnione zebranym materiałem dowodowym, a twierdzenia strony o późniejszym dowiedzeniu się o decyzji były sprzeczne z logiką i doświadczeniem życiowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku J. W. o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją w sprawie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wznowienia, uznając, że wniosek został złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia powzięcia wiadomości o decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J. W., uznając decyzje organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Asesor WSA Teresa Randak (sprawozdawca), Protokolant Halina Modliszewska, po rozpoznaniu w dniu 28 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. J. W.. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania, z przyczyny określonej w art. 240 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), został złożony w dniu [...] 2003 r. przez pełnomocnika strony, na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w dniu [...] 2003 r. Do protokołu zapoznania z zebranym materiałem dowodowym z dnia [...] 2003 r. pełnomocnik złożył oświadczenie, że podatnik dowiedział się o wydaniu decyzji wymiarowej w dniu [...] r., podczas pobytu w kraju na urlopie, natomiast załączone do akt pełnomocnictwo z dnia 9 września udzielone było w związku z toczącą się sprawą przed Urzędem Kontroli Skarbowej w K.. Organ podniósł ponadto, że zgodnie z art. 240 § 1 pkt 4 w zw. z art. 241 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną wznawia się, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, tylko na wniosek strony zgłoszony w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. W rozpatrywanej sprawie, zdaniem organu, zgłoszenie nastąpiło po upływie wskazanego terminu, gdyż ze zgromadzonego materiału dowodowego, wbrew twierdzeniu pełnomocnika, wynika, że podatnik najpóźniej dowiedział się o decyzji w dniu [...] r. tj. w dniu udzielenia pełnomocnictwa. Za takim ustaleniem stanu faktycznego przemawiały przede wszystkim dokumenty dotyczące zatrudnienia podatnika w I., z których wynikało, że zatrudnienie w I. trwało do dnia [...] 2003 r., a następnie od dnia [...] 2003 r. w "A" w D.. Ponadto z pisma Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] 2003 r. wynikało, że wobec podatnika, nie toczy się żadne postępowanie podatkowe. Wskazując zatem na nie przedłożenie dowodu, co do pobytu w kraju podatnika w dniu [...] 2003 r. oraz na wnioski wynikające z pozostałych dowodów, organ podniósł, że twierdzenie pełnomocnika co do daty zapoznania się z treścią decyzji wymiarowej, nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż sprzeczne jest z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, tym bardziej, że podatnik w dniu [...] 2003 r. podjął pracę w D., a już w dniu [...] 2003 r., według twierdzenia pełnomocnika, przebywał na urlopie w kraju.
Od decyzji tej, odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w K., złożył pełnomocnik strony, podnosząc, że organ bezzasadnie przyjął, iż nie został zachowany miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, tym bardziej, że podatnik nie wiedział o wydaniu decyzji i dopiero działania podjęte przez pełnomocnika, zmierzały do ustalenia stanu faktycznego. Wskazał ponadto, że posiada tylko ogólne informacje w sprawie wydanej decyzji z dnia [...] r. nr [...] , gdyż organ pierwszej instancji do dnia złożenia odwołania, nie przekazał spornej decyzji ani podatnikowi, ani jego pełnomocnikowi.
Dyrektor Izby Skarbowej w K., decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Przedstawiając przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie, organ odwoławczy zwrócił szczególną uwagę na skuteczność doręczenie podatnikowi decyzji wymiarowej z dnia [...] r., a także na bezzasadność twierdzenia pełnomocnika o niewiedzy podatnika, co do toczącego się postępowania podatkowego, wskazując, że to właśnie podatnik podpisał protokół z kontroli w dniu [...] 1999 r. Podatnik złożył także w dniu [...] 1999 r. wyjaśnienia do przeprowadzonej kontroli. Organ podkreślił także trzykrotne skorygowanie przez pełnomocnika daty powzięcia przez podatnika wiadomości o wydanej decyzji wymiarowej. Przeprowadzając w dalszej części uzasadnienia ocenę ustalonego w sprawie przez organ pierwszej instancji stanu faktycznego i zastosowanych przepisów, organ odwoławczy podzielił stanowisko tego organu, co do zasadności odmowy wznowienia postępowania.
Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej została zaskarżona przez pełnomocnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonej decyzji, pełnomocnik zarzucił rażące naruszenie prawa poprzez przyjęcie, iż J. W. miał możliwość zapoznania się z decyzją w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, której nigdy nie otrzymał. Skarżący od szeregu lat przebywał poza granicami kraju, a o fakcie istnienia zaległości podatkowej dowiedział się w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. W dalszej części skargi pełnomocnik przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, a następnie wskazał, że przedłożył dowód na fakt uprawdopodobnienia pobytu podatnika w Polsce w dniu [...] 2003 r. w postaci kserokopii paszportu, z której wynikało, że skarżący przekroczył granicę państwową w tym właśnie dniu, a który organy podatkowe pominęły, nie odnosząc się do niego i odmawiając mu mocy dowodowej.
Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył co następuje.
Skarga zasadna nie jest.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem legalności, a więc zgodności działań administracji z obowiązującym prawem.
W sytuacji, gdy sąd administracyjny stwierdzi, iż wydana decyzja narusza prawo, to zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) uchyla decyzję w części lub całości. Uchylenie decyzji następuje w przypadku gdy, doszło do naruszenia prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zdaniem Sądu, decyzja organu odwoławczego nie zawiera uchybień, które mogły by uzasadniać jej uchylenie.
Podstawową kwestią w rozpatrywanej sprawie, jest odpowiedź na pytanie czy skarżący zachował termin do wniesienia wniosku wynikającego z treści art. 242 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym " w przypadku zaistnienia okoliczności, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 4, podanie o wznowienie postępowania składa się w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji".
Z przekazanych Sądowi akt sprawy wynika, że pełnomocnik składając wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r., w dniu [...] r. nie zachował w/w terminu , gdyż:
- po pierwsze, skarżący został zatrudniony w I. po raz drugi, od dnia [...] 2003 r. zatem organ zasadnie przyjął, wobec braku innych dowodów, za mało prawdopodobne twierdzenie pełnomocnika, że skarżący przebywał w kraju w dniu [...] 2003 r.,
- po drugie, pełnomocnik – wbrew twierdzeniu zawartemu w skardze – nie przedłożył kserokopii paszportu, potwierdzającej przekroczenie granicy państwowej przez skarżącego w dniu [...] 2003 r. ( z pisma pełnomocnika z dnia [...] 2004 r. stanowiącego odpowiedź na wezwanie organu podatkowego, wynika bezspornie, że nie posiada dowodów uprawdopodabniających pobyt skarżącego w dniu [...] 2003 r., gdyż skarżący od [...] 2003 r. nie przebywa w kraju) ,
- po trzecie, nie polega na prawdzie twierdzenie pełnomocnika, że pełnomocnictwo z dnia [...] 2003 r. zostało udzielone w związku z toczącym się postępowaniem przed organem kontroli skarbowej, gdyż z pisma Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] wynika, że wobec skarżącego nie toczy się przed tym organem żadne postępowanie,
- po czwarte, pełnomocnik - w zależności od etapu postępowania - trzykrotnie zmieniał datę powzięcia wiadomości przez skarżącego o decyzji z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r.
Przechodząc do oceny prawnej wniosku złożonego przez pełnomocnika należy wskazać, że jedną z przesłanek wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją podatkową jest, zgodnie z art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej nie branie udziału strony w postępowaniu nie z własnej winy. Istotne w tej kwestii są także uregulowania zawarte w art. 241 § 2 i 242 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z treścią pierwszego z wymienionych przepisów żądanie wznowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 240 § 1 pkt 4, a więc nie brania przez stronę udziału w postępowaniu bez jej winy, wznawia się tylko na żądanie strony, które musi być zgłoszone w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o decyzji, co wynika z treści drugiego z zacytowanych przepisów. Zgodnie natomiast z treścią art. 242 § 2 Ordynacji podatkowej, podanie złożone po upływie terminu nie podlega rozpatrzeniu, przy czym odmowa wznowienia postępowania następuje w formie decyzji ( art. 243 §3 Ordynacji podatkowej).
Przenosząc powyższe uregulowania na ustalony w sprawie stan faktyczny, należy zauważyć, że z wniosku pełnomocnika o wznowienie postępowania złożonego w organie podatkowym w dniu [...] 2003 r., w żaden sposób nie wynika, że termin do złożenia wniosku został zachowany. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w pełni uzasadnia tezę przyjętą przez organ podatkowy, iż dzień wystawienia pełnomocnictwa to dzień w którym skarżący najpóźniej powziął wiadomość o decyzji z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. Należy przy tym zwrócić uwagę, że to na stronie wnioskującej ciąży obowiązek wykazania zachowania terminu, czego w tej sprawie pełnomocnik nie dokonał. W orzecznictwie ugruntowany został pogląd, że " strona musi udowodnić kiedy ( w jakiej dacie ) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu miesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia ( por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2000 r., I SA/Wr 1038/97, system informacji prawnej LEX nr 43046, wyrok NSA z dnia 16 października 1998 r. III SA 2802/97, system informacji prawnej LEX 34954).
Ostatnią kwestią na którą należy, zdaniem Sądu, zwrócić uwagę to prawne konsekwencje niezachowania przez stronę terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Zgodnie z art. 243 § 3 Ordynacji podatkowej, odmowa wznowienia postępowania następuje w formie decyzji. Przepis ten, nie wskazuje jednak, w jakiej sytuacji odmowa wznowienia, a więc wydanie w tej sprawie decyzji jest dopuszczalne. W orzecznictwie wyrażono w tej kwestii jednolity pogląd, że odmowa wznowienia postępowania może nastąpić w przypadku, gdy po przeprowadzeniu postępowania wstępnego, polegającego na badaniu wniosku pod względem formalnym, organ podatkowy dojdzie do wniosku, że zachodzą formalne przeszkody do wznowienia postępowania. Za taką formalną przeszkodę ugruntowane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego uznało złożenie przez stronę wniosku po upływie miesięcznego terminu wynikającego z treści art. 242 § 1 Ordynacji podatkowej ( por. wyrok NSA z dnia 6 marca 1996 r. SA/Wr 1652/95, system informacji prawnej LEX nr 26621, wyrok NSA z dnia 28 maja 1998 r. II SA/481/98, system informacji prawnej LEX 41291).
Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło