I SA/Gl 303/15

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-09-23

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Skarżąca nie przedstawiła pełnej dokumentacji dotyczącej swoich dochodów i wydatków, ukrywając część składników majątkowych i rachunków bankowych, co uniemożliwia osiągnięcie stanu pewności co do jej sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżąca O. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w związku z postępowaniem dotyczącym zryczałtowanego podatku dochodowego. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się wraz z mężem i dwójką dzieci, otrzymuje zasiłek macierzyński i prowadzi działalność gospodarczą. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca przedstawiła dodatkowe dokumenty dotyczące dochodów, wydatków i majątku. Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącą dane są niepełne i ukrywają korzystne dla niej okoliczności, co uniemożliwia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. W ramach korespondencji z dnia 14 sierpnia 2015 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), O. B. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Gliwicach z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienia radcy prawnego w osobie M. G. W urzędowym formularzu, uzasadniając wniosek skarżąca podniosła, że w chwili obecnej posiada wraz z mężem na utrzymaniu dwoje dzieci. Przed urodzeniem drugiego z nich, tj. do kwietnia 2015 r., pracowała za wynagrodzenie w kwocie 1750 zł brutto. Aktualnie otrzymuje zasiłek macierzyński w kwocie około 900 zł netto. Drugim źródłem dochodu jest działalność gospodarcza prowadzona przez męża. Na koniec II kwartału 2015 r. tegoroczny jej wynik finansowy zamknął się kwocie 7500 zł brutto. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, zawartego w druku PPF, wynika, że skarżąca tworzy gospodarstwo domowe wraz z mężem, córką i synem. O. B. zeznała, że nie posiada domu mieszkalnego. Wskazała następnie na składniki majątkowe jej i męża. W tych ramach wymieniła mieszkania: o pow. 52 m2 (mieszczące się w K.) oraz o pow. 44 m2 (zlokalizowane w B.). Drugie z mieszkań obciążone jest umową służebności mieszkania. Skarżąca, ani jej mąż nie posiadają żadnych środków pieniężnych. Wnioskująca zaznaczyła dalej, że A. B. (jej mąż) posiada zadłużenie wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu zaległych składek na kwotę 50.000,00 zł. Łączny dochód ww. gospodarstwa oznaczono na kwotę 2.350,00 zł. Pismem z dnia 19 sierpnia 2015 r., w wyniku zestawienia ww. oświadczenia skarżącej z zawartością akt administracyjnych, referendarz sądowy wezwał ją do uzupełnienia w terminie 7 dni danych zawartych we wniosku poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń i nadesłanie dokumentów źródłowych. Skarżąca udzieliła odpowiedzi w ramach korespondencji z dnia 8 września 2015 r., w której nadesłała obszerny plik materiałów źródłowych. Na podstawie tejże dokumentacji ustalono między innymi, że skarżąca, oprócz składników majątkowych zdeklarowanych w ww. druku PPF, posiada nadto: budynek mieszkalny o pow. 49,11 m2; "budynek pozostały w mieście" o pow. 19.50 m2 oraz grunty pozostałe o pow. 246,82 m2. Na wskazane przez skarżącą miesięczne wydatki ponoszone w jej gospodarstwie domowym składają się należności z tytułu: wieczystego użytkowania w kwocie 5,11 zł; ubezpieczenia mieszkania (15,30 zł); energii elektrycznej (średnia z 5 miesięcy 371,25 zł); podatku od nieruchomości (20,50 zł); zobowiązań kredytowych (w tych ramach przedstawiono dokumentację wskazującą na spłatę trzech zobowiązań, których łączna rata stanowi kwotę 534,63 zł, tj. należności na rzecz: A Banku <250,33 zł>, B Banku <110 zł> i C Banku <174,30 zł>); usług teleinformatycznych (45 zł). Tym samym skarżąca udokumentowała i jednocześnie zdeklarowała, że miesięczne obciążenia jej gospodarstwa domowego stanowią łącznie kwotę 991,79 zł. Skarżąca ujawniła wyciągi z czterech rachunków bankowych. Właścicielem jednego z nich jest H. P., która do uzyskania przez skarżącą pełnoletniości była jej opiekunem prawnym. Większość, jeśli nie wszystkie, ujawnione w tych ramach transakcje obsługują zobowiązania O. B. i A. B., a nawet te, które dotyczą prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Na podstawie historii operacji dokonanych na tym rachunku ustalono między innymi, że na potrzebą rozpoznania tego wniosku nie ujawniono wszystkich rachunków bankowych należących do skarżącej bądź jej męża. Nie przedstawiono bowiem rachunku o nr [...], którego właścicielem jest A. B. Stwierdzono nadto, że skarżąca posiada dodatkowe, nieujawnione przez nią, zobowiązanie wobec C Bank w kwocie 637,27 zł. Kwota ta zwiększa ww. obciążenia gospodarstwa domowego. Dochód brutto skarżącej i jej męża wyniósł w ubiegłym roku 64.416,34 zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."), przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w świetle art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m. in. ustanowienie radcy prawnego, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności, co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Wziąwszy więc pod uwagę przytoczoną wyżej przesłankę zastosowania dobrodziejstwa procesowego, jakim jest przyznanie prawa pomocy, w konfrontacji ze zgromadzonym materiałem źródłowym uznano, że skarżąca nie zasługuje na uwzględnienie jej wniosku. Zdaniem rozpoznającego wniosek, na potrzebę niniejszego wpadkowego postępowania skarżąca przedstawiła tylko te okoliczności, które miałyby przemawiać za uwzględnieniem wniosku, ukrywając te mniej korzystne z omawianego punktu widzenia. W tym też kontekście nadmienić trzeba o mankamentach dowodowych rozpoznanego wniosku. Otóż pomimo stosownego wezwania w tym zakresie, skarżąca nie nadesłała dokumentacji obrazującej wszystkie wydatki ponoszone w jej gospodarstwie domowym. Nie sposób bowiem przyjąć, że nie posiada ona obciążeń z tytułu zużycia wody, czy gazu, jak również z tytułu gospodarowania odpadami. Wypada też nadmienić, że zobowiązano skarżącą również do nadesłania wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez nią i męża. Tymczasem analiza dokumentacji źródłowej udostępnionej przez skarżącą pozwoliła stwierdzić, że jej mąż posiada co najmniej jeszcze jeden rachunek bankowy, którego saldo nie zostało ujawnione na potrzebę rozpoznania tego wniosku (o nr [...]). Zdaniem referendarza sądowego, zdeklarowane przez skarżącą miesięczne wydatki, powiększone o ratę kredytu na rzecz C Bank w kwocie 637,27 zł, jak również inne, zwyczajowo przyjęte obciążenia budżetu domowego, nie są bilansowane przez dochody, które wskazano w treści wniosku. W ocenie rozpoznającego wniosek, na potrzebę tego wpadkowego postępowania nie zdeklarowano wszystkich dochodów uzyskiwanych w analizowanym gospodarstwie domowym. Taki stan rzeczy musi skutkować odmową wnioskowanego prawa pomocy, wszak nie osiągnięto stanu pewności, co do tego, iż skarżąca nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. O tym, że nie wszystkie okoliczności stanu faktycznego zostały przez skarżącą odnotowane w oświadczeniu zawartym na druku PPF świadczy również to, że składniki jej majątku wymienione w decyzji na potrzebę podatku od nieruchomości, której skarżąca jest adresatem, nie znalazły odzwierciedlenia w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Reasumując, przyjęto, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanki, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i dlatego, działając nadto w oparciu o art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło