I SA/Gl 313/14

WyrokWSA w Gliwicach2014-10-23

Skład orzekający: Wojciech Organiściak, Bożena Miliczek-Ciszewska, Bożena Pindel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma administracyjnego dorosłemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi, jest skuteczne w przypadku nieobecności adresata, a jeśli tak, czy zaniechanie powiadomienia adresata przez domownika stanowi podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne?
Ratio decidendi
Doręczenie pisma administracyjnego dorosłemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi, jest skuteczne w przypadku nieobecności adresata, zgodnie z art. 43 k.p.a. Zaniechanie powiadomienia adresata przez domownika nie stanowi okoliczności uprawdopodabniającej brak winy adresata w uchybieniu terminu, a tym samym nie jest podstawą do przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Ponadto, wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie ustawowego terminu.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Skarżący twierdził, że nie otrzymał zawiadomienia o wszczęciu egzekucji i zajęciu rachunku bankowego, ponieważ zostało ono doręczone jego konkubinie, która go nie poinformowała. Kolegium odmówiło przywrócenia terminu, uznając doręczenie za skuteczne i stwierdzając, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu, a także przekroczył termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących doręczeń i przywracania terminów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak, Sędziowie WSA Bożena Miliczek-Ciszewska (spr.), Bożena Pindel, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2014 r. sprawy ze skargi L. K. (K.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę. L. K., zamieszkały w S. przy ul. [...], zwany dalej "stroną" lub "zobowiązanym", wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., zwanego dalej "organem nadzoru" lub "Kolegium", Nr [...] z dnia [...]r. odmawiające zobowiązanemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne Prezydenta Miasta S. polegające na wszczęciu egzekucji w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] i zajęciu wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego oraz świadczeń emerytalno-rentowych. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 58 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "k.p.a." w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), zwanej dalej "u.p.e.a" lub "ustawą egzekucyjną" oraz art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj.: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.). Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym. W dniu 24 kwietnia 2013 r. Prezydent Miasta S. (organ egzekucyjny) wszczął postępowanie egzekucyjne przeciwko zobowiązanemu w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]. Wszczęcie egzekucji nastąpiło poprzez zajęcie: wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego oraz świadczeń emerytalno-rentowych. Zobowiązanego powiadomiono o powyższym zawiadomieniami z dnia 24 kwietnia 2013 r., pouczając o prawie złożenia skargi na czynności organu egzekucyjnego; w tym o terminie i trybie wniesienia skargi. Pismem z dnia 2 grudnia 2013 r. zobowiązany wniósł skargę na czynności organu egzekucyjnego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Motywując wniosek o przywrócenie terminu zobowiązany stwierdził, że został pozbawiony możliwości skorzystania z przysługującego mu prawa i złożenia skargi w terminie, ponieważ nigdy nie doręczono mu zawiadomienia z dnia 24 kwietnia 2013 r. Zawiadomienie zostało bowiem doręczone do jego ówczesnego miejsca zamieszkania, ale do rąk konkubiny, która nie poinformowała go o tym fakcie "do dziś". Wskazał, że dopiero po powzięciu informacji o zajętym rachunku bankowym oraz wszczętym postępowaniu egzekucyjnym, co miało miejsce w dniu 25 listopada 2013 r., dowiedział się o wydanej decyzji, wydaniu zawiadomienia oraz o wszczętym postępowaniu egzekucyjnym poprzez zajęcie jego rachunków bankowych; dopiero wtedy miał obiektywną możliwość zapoznania się z jej treścią. Odwołał się do regulacji zawartej w art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. i wywiódł, że spełnia wszystkie przesłanki, od których przepis uzależnia przywrócenie terminu. Kolegium postanowieniem z dnia [...] r. odmówiło zobowiązanemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. W uzasadnieniu organ nadzoru syntetycznie opisał przebieg postępowania, treść wniosku strony oraz treść pisma przewodniego organu egzekucyjnego, przekazującego skargę. Następnie wskazując na odesłanie zawarte w art. 18 u.p.e.a., przybliżył instytucję przywrócenia terminu (art. 58 § 1 i § 2 k.p.a.), opisując cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą zostać spełnione łącznie. Odnosząc się do okoliczności sprawy Kolegium podało, że wszczęcie egzekucji nastąpiło poprzez zajęcie: wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego oraz świadczeń emerytalno-rentowych. Zobowiązanego powiadomiono o powyższym zawiadomieniami z dnia 24 kwietnia 2013 r., pouczając o prawie złożenia skargi na czynności organu egzekucyjnego; w tym o terminie i trybie wniesienia skargi. Kolegium wskazało, że ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia doręczenia przesyłki wynika, że w dniu 25 kwietnia 2013 r. z powodu nieobecności adresata w mieszkaniu przesyłka została doręczona dorosłemu domownikowi – konkubinie U. W., która podjęła się oddać pismo adresatowi. Odwołując się do regulacji zawartej w art. 43 k.p.a. oraz poglądów prezentowanych w judykaturze (wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2012 r., II OSK 2070/10) organ nadzoru wywiódł, że doszło do skutecznego doręczenia pisma bowiem spełniony został wymóg, aby na podpisanym przez domownika potwierdzeniu odbioru znajdowała się informacja, że doręczenie następuje, jeżeli osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi. Mając na względzie ustaloną skuteczność doręczenia Kolegium stwierdziło, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Nadto Kolegium wskazało, że – w jego ocenie - został również naruszony siedmiodniowy termin określony w art. 58 § 2 k.p.a., ponieważ zobowiązany wniósł skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu w dniu 2 grudnia 2013 r., natomiast z materiału dowodowego wynika, że w dniu 21 listopada 2013 r. stawił się w siedzibie organu egzekucyjnego w celu wyjaśnienia okoliczności zajęcia wynagrodzenia za pracę. Organ egzekucyjny w piśmie przewodnim wyjaśnił, że zobowiązanego zapoznano z aktami sprawy oraz ustalono harmonogram spłat zaległości, a zobowiązany osobiście podpisał protokół z tej czynności. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie terminu do złożenia skargi na czynności egzekucyjne Prezydenta Miasta S. . Zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 7, art. 43 i art. 58 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu opisał przebieg postępowania, treść wniosku o przywrócenie terminu i odwołując się do regulacji zawartej w 58 k.p.a. wskazał, że powodem dla którego żąda przywrócenia terminu jest fakt, iż nigdy nie otrzymał zawiadomienia o zajęciu, a z jego treścią mógł się zapoznać dopiero w dniu 25 listopada 2013 r. Podkreślił, że nie sposób mu przypisać winy w uchybieniu terminowi, ponieważ owo uchybienie zaistniało na skutek zachowania osoby postronnej, na które nie miał żadnego wpływu. Z przyczyn obiektywnych nie miał możliwości zapoznania się z treścią pisma i podjęcia kroków zmierzających do obrony swoich praw. Nadto skarżący zakwestionował prawidłowość doręczenia zawiadomienia. Odwołując się do poglądów prezentowanych w wyroku NSA z dnia 30 kwietnia 2013 r., I OSK 2012/12, wskazał, że jego nieobecność w chwili doręczenia przesyłki wykroczyła poza zakres pojęcia "nieobecności" w rozumieniu art. 43 k.p.a. (czego nie sprecyzował) i dlatego doręczenie było wadliwe i nie może być uznane za skuteczne. Skarżący stwierdził, że w sposób wyczerpujący wykazał brak swojej winy w zakresie odbioru przesyłki przez inną osobę, a jednocześnie przeszkoda, która uniemożliwiła mu osobiste podjęcie przesyłki była realna i niezależna od jego woli. Dlatego uważa, że wszelkie przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zostały spełnione. Jako nieuprawnioną ocenił literalną wykładnię art. 43 k.p.a., ponieważ prowadzi ona do absurdalnych wniosków – zainteresowany nie może odpowiadać za błędy i naganną postawę innych podmiotów, których postępowanie jest od niego niezależne. Organ bazując na literalnym brzmieniu przepisu, nie ma pewności, że przesyłka została przez dorosłego domownika oddana adresatowi, a wyciąga wobec niego tak daleko idące konsekwencje. Podsumowując skarżący stwierdził, że w sprawie zaistniały wszystkie przesłanki warunkujące możliwość przywrócenia terminu, co przemawia za koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, w pełnym zakresie podtrzymując stanowisko i argumentację, zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Na rozprawie skarżący podtrzymał skargę i podkreślił, że nie miał świadomości tego, że sprawa jest w toku. Sądził, że sprawa jest zamknięta w związku z czynnościami policji i Sądu w T.. Potwierdził, że podpis widniejący na druku zatytułowanym "protokół z czynności egzekucyjnych" sporządzonym w dniu 21 listopada 2013 r. jest jego własnoręcznym podpisem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga jest nieuzasadniona. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Stosownie do art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), zwanej dalej "ustawą p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 ustawy p.p.s.a.). Sprawa toczyła się w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne w okolicznościach wyżej opisanych. Sporne jest spełnienie przez skarżącego dwóch z czterech obligatoryjnych przesłanek przywrócenia terminu: przesłanki uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego oraz przesłanki dochowania siedmiodniowego terminu do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Skarżący kwestionuje prawidłowość doręczenia dokonanego w trybie art. 43 k.p.a. W zakresie stanu prawnego sprawy wskazać trzeba na art. 54 § 1, § 3 i § 4 ustawy egzekucyjnej zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego (§ 1). Skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz na przewlekłość postępowania egzekucyjnego wnosi się za pośrednictwem organu egzekucyjnego (§ 3). Skargę na czynności egzekucyjne, o których mowa w § 3, wnosi się w terminie 14 dni od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (§ 4). W analizowanej sprawie organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia 24 kwietnia 2013 r. powiadomił skarżącego o zajęciach: wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego oraz świadczeń emerytalno-rentowych, pouczając o prawie złożenia skargi na czynności organu egzekucyjnego - w tym o terminie i trybie wniesienia skargi. Przesyłka zawierająca ww. zawiadomienia została w dniu 25 kwietnia 2013 r. doręczona dorosłemu domownikowi – konkubinie U. W., która podjęła się oddać pismo adresatowi. Pismem z dnia 2 grudnia 2013 r. zobowiązany wniósł skargę na czynności organu egzekucyjnego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Na mocy art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy ustawy egzekucyjnej nie stanowią inaczej w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy k.p.a. W okolicznościach sprawy oznacza to odesłanie do art. 58 i 59 k.p.a. (regulacja rozstrzygnięć dotyczących przywracania terminów do dokonywania czynności procesowych) oraz do art. 43 k.p.a. (regulacja doręczenia pisma w przypadku nieobecności adresata). Zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Jak wynika z cytowanego przepisu organ administracji publicznej jest obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1. uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, 2. zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu, 3. wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi, 4. zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin, jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Stosownie do art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia, co w niniejszej sprawie oznacza właściwość Kolegium. Bezsporne jest spełnienie przez skarżącego przesłanek oznaczonych wyżej numerami 2 i 4. Co do przesłanki oznaczonej numerem 1 skarżący we wniosku o przywrócenie terminu podniósł okoliczność, że nigdy nie zostało mu doręczone zawiadomienie o skarżonych czynnościach egzekucyjnych, a uchybienie terminu nastąpiło na skutek zachowania konkubiny, która nie oddała mu przesyłki i nie poinformowała go o jej istnieniu. W skardze dodatkowo wywodził, że w takim przypadku nie sposób przypisać mu winy w uchybieniu terminu w sytuacji, gdy nie miał z przyczyn obiektywnych możliwości zapoznania się z treścią pisma i obrony swoich praw. Kwestionował też prawidłowość doręczenia dokonanego w trybie art. 43 k.p.a., zgodnie z którym: "W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania". Wywodził, że tego przepisu nie należy odczytywać literalnie, ponieważ nie może odpowiadać za błędy innych osób oraz że jego nieobecność nie kwalifikuje się do pojęcia "nieobecności", o którym mowa w tym przepisie – czego nie wyjaśnił. Sąd stwierdza, że Kolegium prawidłowo oceniło, że w okolicznościach badanej sprawy nie została spełniona przesłanka uprawdopodobnienia braku winy skarżącego w uchybieniu terminu (przesłanka oznaczona numerem 1). Nie budzi wątpliwości okoliczność, że przesyłka zawierająca zawiadomienia o dokonanych zajęciach: wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego oraz świadczeń emerytalno-rentowych, została doręczona w dniu 25 kwietnia 2013 r. - z powodu nieobecności adresata w mieszkaniu - konkubinie skarżącego U. W., będącej dorosłym domownikiem, która podjęła się oddania pisma adresatowi. Powyższe jednoznacznie wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zawiadomienia z dnia 24 kwietnia 2013 r. zawierały pouczenie o służącym skarżącemu prawie złożenia skargi na czynności egzekucyjne; w tym o trybie i terminie wniesienia skargi. Ma więc rację organ wywodząc, że doszło do prawidłowego i skutecznego doręczenia w trybie art. 43 k.p.a. Skarżący nie wykazał żadnych okoliczności, które mogłyby podważyć skutek doręczenia w trybie art. 43 k.p.a. Niewątpliwie ten przepis zawiera fikcję prawną, bowiem doręczenie pisma dorosłemu domownikowi, na warunkach w tym przepisie wskazanych, wywołuje skutek prawny doręczenia samemu adresatowi. Jest to jednak fikcja prawna wprowadzona z woli ustawodawcy, a organy są obowiązane przepis stosować i uwzględniać skutki prawne z niego wynikające. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że wskazany przepis nie powinien być literalnie interpretowany. Wprost przeciwnie, literalna interpretacja tego przepisu jest obowiązkiem organu, gdyż z doręczeniem pism ustawodawca łączy wiele istotnych konsekwencji prawnych, a ścisłe i literalne wykładanie tego przepisu służy pewności prawa. Jak podkreśla się w doktrynie, przy interpretacji przesłanek przywrócenia terminu na gruncie art. 58 k.p.a., oceniając brak winy, organ administracji publicznej powinien przyjąć "obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy" (M. Jędrzejewska (w:) Komentarz do k.p.c., 1999, s. 322, także A. Wróbel, Komentarz do art. 58 k.p.a., w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX 2013)). Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie terminu nie byłoby dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (J. Krajewski (w:) Komentarz do k.p.c., 1999, s. 274). A. Wróbel wskazuje także, iż w doktrynie postępowania administracyjnego przyjmuje się, że brak winy strony zachodzi "tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 136). W konsekwencji "pojęcie braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie obejmuje istnienie przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli siły wyższej" (tamże, s. 136). W doktrynie i orzecznictwie sądowym przytacza się wiele przykładów (stanów faktycznych) niezawinionego przez zainteresowanego niedopełnienia czynności procesowych w terminie, do których zalicza się m.in. nieprawidłowe doręczenie pisma (wyr. NSA z dnia 14 grudnia 2000 r., IV SA 2121/98, niepubl.), obłożną chorobę uniemożliwiającą stronie działającej osobiście wniesienie odwołania (E. Iserzon (w:) E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, Warszawa 1970, s. 138), przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (wyr. NSA z dnia 19 września 2000 r., SA 1072/00, niepubl.). W orzecznictwie sądowym wymienia się także przypadki uchybienia terminowi, które nie spełniają warunku "braku winy". I tak, np.: 1. oczekiwanie na poradę radcy prawnego nie jest przesłanką uprawdopodobniającą brak winy strony w uchybieniu terminowi dokonania czynności procesowej (niepublikowany wyrok NSA z dnia 26 listopada 1997 r., I SA/Lu 1219/96), 2. trudności w prowadzeniu działalności gospodarczej i inwestycyjnej, pomocy żonie w prowadzeniu firmy, jak również kłopotów w kontaktowaniu się z doradcą podatkowym nie można zaliczyć do przyczyn uzasadniających przyjęcie, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego, nawet obciążonego tymi problemami, bowiem są to przyczyny subiektywne, którym skarżący przy zachowaniu należytej staranności mógł zaradzić (niepublikowany wyrok NSA z dnia 18 listopada 1997 r., I SA/Po 1868/96), 3. nieznajomość prawa nie może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą uchybienie terminowi do wniesienia odwołania (niepublikowany wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 1997 r., III SA 101/96), 4. istnienie choćby winy nieumyślnej, niedbalstwa po stronie zobowiązanego do dokonania czynności stanowi negatywną przesłankę do przywrócenia terminu na zasadzie art. 58 § 1 k.p.a. (niepublikowany wyrok NSA z dnia 22 maja 1997 r., SA/Sz 630/96), 5. niewywiązanie się z przyjętego obowiązku oddania decyzji jej adresatowi przez osobę, której doręczono decyzję zastępczo, nie zwalnia adresata z winy, w razie gdy uchybił on terminom procesowym na skutek takiego zaniedbania (wyrok NSA z dnia 20 lutego 2009 r., I OSK 480/08; LEX nr 515193). Jak podniósł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w prawomocnym wyroku z dnia 12 listopada 2012 r., II SA/Op 331/12 (LEX nr 1235201), doręczenie zastępcze, o którym mowa w art. 43 k.p.a., skutkuje tym, że od daty tego doręczenia zastępczego rozpoczyna się bieg terminu do wniesienia odwołania (zażalenia, zarzutów), gdyż pokwitowanie odbioru decyzji (postanowienia, tytułu wykonawczego) przez osobę w tym trybie, uznaje się jak doręczenie jej adresatowi. Jeżeli osoba, do rąk której dokonano doręczenia zastępczego, nie powiadomiła adresata o decyzji (postanowieniu, tytule wykonawczym) w terminie do wniesienia odwołania (zażalenia, zarzutów), to zaniechanie tej osoby wywołuje skutki dla adresata rozstrzygnięcia i nie stanowi okoliczności uprawdopodobniającej, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania przez adresata nastąpiło bez jego winy. Tożsamy z powyższym pogląd prezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w prawomocnym wyroku z dnia 18 czerwca 2013 r., I SA/Bk 159/13 (LEX nr 1400848) oraz w Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w prawomocnym wyroku z dnia 11 grudnia 2013 r., II SA/Bd 1173/13 (LEX nr 1429531). Sąd orzekający w tej sprawie w pełni ten pogląd podziela. W konsekwencji przyjęcia prezentowanej wyżej linii orzeczniczej sądów administracyjnych Sąd stwierdza, że podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż konkubina nie przekazała mu przesyłki z dnia 24 kwietnia 2013 r. - którą doręczono jej skutecznie w warunkach określonych w art. 43 k.p.a. - nie stanowi okoliczności uprawdopodobniającej, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne przez zobowiązanego nastąpiło bez jego winy. Zgodzić się też trzeba z Kolegium, że w sprawie nie została spełniona przesłanka zachowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (przesłanka oznaczona numerem 3). Przepis stanowi, że zainteresowany winien to uczynić w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi. Odnosząc ten wymóg do okoliczności sprawy wskazać trzeba, że do skutecznego doręczenia doszło w dniu 25 kwietnia 2013 r., a wniosek o przywrócenie terminu został zawarty w piśmie z dnia 2 grudnia 2013 r. Skarżący wywodził, że dochował terminu, bowiem o zajęciu egzekucyjnym dowiedział się w dniu 25 listopada 2013 r. Kolegium zakwestionowało to twierdzenie odwołując się do dokumentu znajdującego się w aktach sprawy. Zakwestionowało zasadnie. W aktach organu egzekucyjnego (karta nr 5) znajduje się dokument zatytułowany "Protokół z czynności organu egzekucyjnego w terenie". Z treści tego dokumentu wynika, że na druku o wyżej opisanej nazwie zostały zaprotokołowane istotne okoliczności związane z pobytem skarżącego w siedzibie organu egzekucyjnego. Z dokumentu wynika, że skarżący w dniu 21 listopada 2013 r. przybył do siedziby organu egzekucyjnego w celu wyjaśnienia okoliczności zajęcia wynagrodzenia za pracę. W protokole wskazano, że zgodnie z informacją pracodawcy zobowiązany otrzymuje wynagrodzenie w kwocie wolnej od zajęcia. Zapisano też uzgodnienie, iż w przypadku uchylenia zajęcia wynagrodzenia zobowiązany będzie dokonywać wpłaty do 10-tego każdego miesiąca w kwocie nie niższej niż 200,00 zł, a pierwsza wpłata zostanie dokonana do 10 grudnia 2013 r. Na pytanie Sądu, na rozprawie w dniu 23 października 2014 r. skarżący jednoznacznie potwierdził, że pod protokołem z dnia 21 listopada 2013 r. widnieje jego podpis. Sąd stwierdza, że z niekwestionowanej czynności uzewnętrznionej w protokole z dnia 21 listopada 2013 r. jednoznacznie wynika, że najpóźniej w tym dniu skarżący już miał wiedzę o dokonanych czynnościach egzekucyjnych. Ustała więc przeszkoda do złożenia skargi na czynności egzekucyjne. W tej dacie skarżący uzyskał wiadomość o zdarzeniu powodującym rozpoczęcie biegu 14-dniowego terminu do wniesienia skargi, który zgodnie z art. 54 § 4 u.p.e.a., biegnie od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej. Nie sposób przyjąć wyjaśnień skarżącego, że w tej dacie jeszcze nie wiedział o co chodzi; dowiedział się dopiero w dniu 25 listopada 2013 r. Z treści zaprotokołowanej czynności wynika, że skarżący uzyskał wiedzę o dokonanych czynnościach egzekucyjnych i podjął działania zmierzające do uchylenia zajęcia wynagrodzenia, zobowiązując się do comiesięcznych wpłat w uzgodnionej kwocie. W tym zaś stanie rzeczy wniosek o przywrócenie terminu, który został złożony w dniu 2 grudnia 2013 r., uchybił 7-dniowemu terminowi, który upłynął w dniu 28 listopada 2013 r. Sąd stwierdza, że z powodów wyżej szczegółowo opisanych, prawidłowo Kolegium stwierdziło, że w sprawie nie wystąpiły dwie z obligatoryjnych przesłanek przywrócenia terminu, co uniemożliwiło uwzględnienie wniosku skarżącego. Wbrew przekonaniu skarżącego Kolegium nie uchybiło przepisom art. 7, art. 43 i art. 58 k.p.a.; Sąd działając z urzędu nie dostrzegł również innych uchybień, które stanowiłyby podstawę do usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło