I SA/Gl 315/15
WyrokWSA w Gliwicach2015-10-15
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Przemysław Dumana, Dorota Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na czynność organu egzekucyjnego polegającą na przekazaniu wyegzekwowanych środków wierzycielowi (organowi podatkowemu) jest dopuszczalne, jeśli czynność ta nie została poprzedzona wydaniem postanowienia?Ratio decidendi
Czynność organu egzekucyjnego polegająca na przekazaniu wyegzekwowanych środków pieniężnych wierzycielowi stanowi czynność materialno-techniczną, a nie czynność egzekucyjną w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ustawa ta nie przewiduje wydania postanowienia w takiej sytuacji, a co za tym idzie, zażalenie na nieistniejące postanowienie jest niedopuszczalne. Organ egzekucyjny nie jest również zobowiązany do stosowania przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zaliczania wpłat na poczet konkretnych zaległości podatkowych.Stan faktyczny
Spółka A S.A. w likwidacji złożyła zażalenie na działanie Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczące zaksięgowania zaległego podatku w sposób sprzeczny z przepisami prawa, zarzucając pominięcie wcześniejszych zaległości podatkowych. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził niedopuszczalność zażalenia, uznając, że czynność przekazania wyegzekwowanych środków wierzycielowi jest czynnością materialno-techniczną, na którą nie przysługuje zażalenie. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA, Ordynacji podatkowej i ustawy egzekucyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Dorota Kozłowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 października 2015 r. sprawy ze skargi A S.A. w likwidacji w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie zaksięgowania zaległego podatku oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] znak: [...] działając na podstawie art. 123,124 i art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. 2013. 267 ze zm.) w związku z art. 17 oraz art. 18 ustaw z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. 2014. 1619), dalej ustawa egzekucyjna, Dyrektor Izby Skarbowej w K. stwierdził niedopuszczalność zażalenia A S.A. w likwidacji w. (dalej Spółka) z dnia 19 listopada 2014 r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. dotyczące zaksięgowania zaległego podatku w sposób sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. (dalej organ egzekucyjny) prowadził wobec Spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych Burmistrza K. (dalej wierzyciel) obejmujących zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2009 - 2013 nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] oraz [...] i [...]. Z uwagi na bezskuteczność podejmowanych działań egzekucyjnych organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...], a następnie postanowieniami z dnia
[...] nr [...] i [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych odpowiednio [...] i [...] oraz [...] i [...]. Postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], natomiast postanowienie organu egzekucyjnego z tego samego dnia o numerze [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowieniem z [...]r.
Czynnymi pozostały więc tytuły wykonawcze Burmistrza K. nr [...] wystawione na zaległości Spółki w podatku od nieruchomości za okres od października 2012 do marca 2013 r. W wyniku zajęcia na ich podstawie zawiadomieniem z dnia 11 lipca 2013 r. wierzytelności Spółki w firmie A S.A. w upadłości likwidacyjnej w L., dłużnik zajętej wierzytelności przekazał na konto organu egzekucyjnego kwotę [...] zł, z której oprócz kosztów egzekucyjnych korzystających z pierwszeństwa zaspokojenia przed innymi wierzytelnościami, zaspokojone zostały w całości zaległości podatkowe objęte tytułem wykonawczym [...] i częściowo zaległości wykazane w tytule wykonawczym nr [...].
W dniu 21 listopada 2014 r. do organu egzekucyjnego wpłynęło zażalenie Spółki z dnia 19 listopada 2014 r. na działanie/postanowienie tego organu z dnia
24 września 2014 r. w przedmiocie przekazania na konto Gminy K. zaległego podatku podatnika A S.A. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami
w kwocie [...] zł na poczet X, XI, XII 2012 r. oraz I, II 2013 r. z pominięciem zaległości wcześniejszych, czyli za okres od VI do XII 2009 r., zarzucające:
- rażące naruszenie przepisu art. 62 § 3 w zw. z §1 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie i przekazanie wpłaty na poczet podatku z terminem znacznie późniejszym, aniżeli zobowiązanie o najwcześniejszym terminie płatności
w sytuacji, gdy na podatniku ciążą zobowiązania o wcześniejszych terminach płatności a podatnik nie wskazał, że wpłata winna zostać zaliczona na poczet innych zobowiązań aniżeli najwcześniejsze,
- naruszenie przepisu art. 62 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez zaliczenie wpłaty i niewydanie w tym zakresie stosownego postanowienia, na które podatnikowi służyłoby zażalenie,
oraz wnoszące o uchylenie zaskarżonego działania/postanowienia organu egzekucyjnego.
W uzasadnieniu podniesiono, iż takie działanie organu egzekucyjnego umożliwiło wydanie przez Burmistrza K. decyzji z dnia [...][...][...] w sprawie odpowiedzialności członka Zarządu Spółki za jej zobowiązania w podatku od nieruchomości za okres VI - XII 2009 w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w kwocie [...] zł, co nie powinno mieć miejsca. Z tej decyzji Spółka powzięła wiadomość o podjętym przez Urząd Skarbowy w K. w dniu 24 września 2014 r. działaniu w przedmiocie przekazania na konto organu podatkowego Gminy K. zaległego podatku, przy czym Spółka nie otrzymała stosownego postanowienia w tej materii, na które można by zgodnie z obowiązującym prawem, tj. z art. 62 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa złożyć zażalenie. Ponieważ zgodnie z obowiązującymi przepisami, podatnikowi służy zażalenie na stosowne postanowienie, to zachowując termin do złożenia zażalenia liczony od dnia powzięcia wiadomości o dokonanej czynności, Spółka złożyła zażalenie, wnosząc o jego rozpatrzenie.
Organ odwoławczy zaznaczył, że postępowanie egzekucyjne w administracji regulują przepisy ustawy egzekucyjnej, zaś powoływane w zażaleniu przepisy
art. 62 wywodzą się z ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, normującej tryb postępowania podatkowego. W rozstrzyganej sprawie organem podatkowym dla Spółki był Burmistrz K., który jako jej wierzyciel obowiązany był na gruncie wytycznych art. 6 ustawy egzekucyjnej, podjąć działania zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. I takie działania podjął Burmistrz K. wystawiając na zaległości Spółki w podatku od nieruchomości wcześniej wymienione tytuły wykonawcze i przekazując je do realizacji właściwemu miejscowo organowi egzekucyjnemu. W odniesieniu jednakże do większości tych tytułów wykonawczych, postępowanie prowadzone przez ten organ egzekucyjny zostało zakończone poprzez jego umorzenie, a to oznacza, że na rzecz zaległości nimi objętych nie mogły być już zaliczone żadne kwoty. Postępowanie egzekucyjne toczyło się jedynie w odniesieniu do tytułów wykonawczych Burmistrza K. nr [...] i [...]
i tylko one mogły stanowić i stanowiły podstawę zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności w B S.A. w Upadłości Likwidacyjnej
w L., dokonanego zawiadomieniem organu egzekucyjnego z dnia [...]. Jeśli zatem ten dłużnik zajętej wierzytelności realizował to zajęcie wskazujące te dwa jedynie tytuły wykonawcze, to otrzymanie środki nie mogły być przekazane przez organ egzekucyjny na inne, niż wskazane w zawiadomieniu tytuły wykonawcze, a w konsekwencji także inne okresy zaległości w podatku od nieruchomości. Procedura zaliczania na poczet podatków o najwcześniejszym terminie płatności z uwzględnieniem wskazania podatnika, dotyczy wyłącznie wpłat podatnika na konto organu podatkowego i tylko w takim przypadku organ podatkowy ma obowiązek wydać stosowne postanowienie.
Organ odwoławczy stwierdził, że z powyższych omówień wynika, że środki które rozliczono na rzecz zaległości Spółki w podatku od nieruchomości za okresy objęte tytułami wykonawczymi Burmistrza K. nr [...] i [...] zostały wyegzekwowane w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym, czego likwidator miał pełną świadomość, bowiem zawiadomienia z dnia 11 lipca 2013 r. nr [...]
nr [...] szczegółowo wymieniające tytuły wykonawcze i okresy zaległości, Spółka otrzymała 24 lipca 2013 r. i nie zaskarżyła tej czynności egzekucyjnej. Zdaniem organu żaden przepis ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie nakłada na organ egzekucyjny obowiązku wydawania postanowień o sposobie rozliczenia wyegzekwowanych kwot. Są one zarachowane na poszczególne tytuły wykonawcze i po potrąceniu kosztów egzekucyjnych przekazywane na konto wierzyciela. Jest to więc czynność ściśle techniczna niewymagająca wydania postanowienia, tym bardziej zaskarżalnego zażaleniem. Tym samym zażalenie likwidatora Spółki uznał za niedopuszczalne, stosując art. 134 w związku z art. 144 Kpa, mający zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym z odesłania art. 18 ustawy egzekucyjnej.
Wskazał, że przepis ten obliguje organ odwoławczy do przeprowadzenia postępowania wstępnego, polegającego na podjęciu czynności mających na celu ustalenie, czy wniesiony środek zaskarżenia jest dopuszczalny. Stwierdzenie zaś zaistnienia przyczyny wskazującej na niedopuszczalność wniesionego środka zaskarżenia zobowiązuje organ do zachowania przewidzianego w zacytowanym przepisie, gdyż nie jest możliwe w takiej sytuacji merytoryczne rozpatrzenie środka zaskarżenia. Zauważył, że jedną z przyczyn niedopuszczalności zażalenia
w rozumieniu art. 134 w związku z art. 144 Kpa jest brak przedmiotu zaskarżenia, czyli postanowienia, które można kwestionować stosownym zażaleniem.
Taka okoliczność faktyczna będzie miała miejsce zarówno, gdy organ nie wyda postanowienia, a np. podejmie czynność materialno - techniczną, jak i gdy od danego postanowienia nic będzie przysługiwać zażalenie. Organ odwoławczy stwierdził, że Spółka wniosła zażalenie po uzyskaniu informacji o przekazaniu uzyskanych w drodze egzekucji kwot na konto w wierzyciela, zawartej w decyzji
z dnia [...] o odpowiedzialności członka Zarządu Spółki za zobowiązania Spółki w podatku od nieruchomości za okres od czerwca do grudnia 2009. Wobec faktu, iż w sprawie rozliczenia przekazanych przez organ egzekucyjny kwot wierzycielowi, nic zostało wydane w ogóle postanowienie, należało stwierdzić niedopuszczalność zażalenia z dnia 19 listopada 2014 r.
W skardze na rozstrzygnięcie, skarżącej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako naruszającego prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając:
1) naruszenie przepisu art. 134 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i uznanie, że zażalenie zobowiązanego na postanowienie organu egzekucyjnego dotyczące zaksięgowania zaległego podatku w sposób sprzeczny z obowiązującymi przepisami jest niedopuszczalne z uwagi na brak przedmiotu zaskarżenia tj. brak postanowienia, w sytuacji gdy zobowiązany złożył zażalenie na działanie organu egzekucyjnego z dnia [...] w przedmiocie przekazania na konto Gminy K. zaległego podatku zobowiązanego na poczet X, XI, XII raty 2012 r. oraz I i II raty 2013 r. z pominięciem zaległości wcześniejszych jako działanie sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa/postanowienie do którego organ egzekucyjny był zobligowany przepisami prawa, a którego w zakresie zaksięgowania wpłaty nie wydał,
2) naruszenie przepisu art. 62 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że organ egzekucyjny nie był zobowiązany do wydania postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych, albowiem organ ten nie działa w oparciu o przepisy ustawy ordynacja podatkowa lecz w oparciu o przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,
3) naruszenie przepisów ustawy egzekucyjnej w szczególności przepisów art. 61 i art. 67a § 1 tej ustawy poprzez uznanie, że działanie organu egzekucyjnego polegające na zaksięgowaniu należności było jedynie czynnością materialno -techniczną nie wymagającą wydania żadnego postanowienia w sprawie,
w sytuacji gdy organ egzekucyjny po wyegzekwowaniu od dłużnika zobowiązanego kwoty bliskiej [...] zł winien podjąć stosowne działania zmierzające do zaspokojenia zobowiązań podatkowych zobowiązanego A S.A. w Likwidacji o najwcześniejszych terminach płatności, tym samym winien wydać stosowne postanowienie na które zobowiązanemu mogłoby przysługiwać zażalenie,
4) naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego, w tym przepisów ustawy kodeks postępowania administracyjnego w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, poprzez stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia w sytuacji, gdy z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika, że działanie organu egzekucyjnego w zakresie zaksięgowania zaległego podatku rażąco narusza przepisy prawa oraz w rażący sposób godzi w zaufanie zobowiązanego do organów władzy publicznej jak i w wiarę w praworządność państwa pomimo, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa Naczelnik Urzędu Skarbowego mając na względzie interes społeczny i słuszny interes zobowiązanego winien podjąć działania zmierzające do zaksięgowania
i zaliczenia wpłaty na poczet zobowiązań zobowiązanego o najwcześniejszych terminach płatności.
W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że dnia [...] Urząd Skarbowy w K. podjął działanie w przedmiocie przekazania na konto organu podatkowego Gminy K. zaległego podatku Spólki w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w kwocie [...] zł na poczet X, XI, XII raty 2012 r. oraz I i II raty 2013 r. Spółka nie otrzymała żadnego postanowienia w tej materii. Jednocześnie posiada nieuregulowane zobowiązania podatkowe za okresy wcześniejsze, w tym m.in. za okres: od części VI do XII raty 2009 r.; za rok 2010 i następne. Pomimo,
że organ egzekucyjny wyegzekwował od dłużnika zobowiązanego kwotę [...] zł, nie przekazał jej na poczet najwcześniejszych zaległości podatkowych zobowiązanego - A S.A. w likwidacji, lecz na poczet zobowiązań znacznie późniejszych tj. na poczet X, XI, XII raty 2012 r. oraz I i II raty 2013 r. Działanie organu egzekucyjnego i zaksięgowanie wyegzekwowanej od dłużnika zobowiązanego kwoty na poczet późniejszych zobowiązań podatkowych umożliwiło wydanie decyzji podatkowych przeciwko członkom zarządu spółki akcyjnej A S.A. w likwidacji, co należy uznać za działanie sprzeczne z wszelkimi zasadami obowiązującymi w państwie prawa tym samym za działanie rażąco naruszające prawo.
Spółka nie zgodziła się z prezentowanym w zaskarżonym postanowieniu stanowiskiem organu odwoławczego. Powołując się na treść art. 62 Ordynacji podatkowej stwierdziła, że w państwie prawa nie może mieć miejsca sytuacja,
w której organ egzekucyjny umarza postępowanie dotyczące zaległości
o najwcześniejszych terminach płatności, a następnie wyegzekwowane od dłużnika zobowiązanego kwoty przeznacza na zaległości podatkowe o późniejszych terminach płatności i jednocześnie odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe o wcześniejszych terminach płatności obciąża byłych członków zarządu. Wskazując na treść art. 61 ustawy egzekucyjnej Spółka podkreśliła, że organ egzekucyjny powinien podjąć stosowne działania zmierzające do zaspokojenia zaległości podatkowych zobowiązanego o najwcześniejszych terminach płatności. Umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zobowiązań podatkowych
o najwcześniejszych terminach płatności nastąpiło bowiem na podstawie art 59 § 2 ustawy egzekucyjnej. Zdaniem Spółki ostateczne postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie oznacza bowiem, że na zobowiązanym przestał ciążyć obowiązek, którego wykonanie było przedmiotem umorzonego postępowania. Możliwe jest zatem wszczęcie ponownej egzekucji w sytuacji, gdy umorzenie nastąpiło na podstawie art. 59 § 2 ustawy egzekucyjnej, co w sprawie zobowiązanej Spółki miało właśnie miejsce. Wierzytelność dłużnika zobowiązanego przekraczała zdecydowanie kwotę wydatków egzekucyjnych wobec czego brak było przeciwwskazań do podjęcia działań zmierzających do prawidłowego zaksięgowania wyegzekwowanej kwoty bliskiej [...] zł na poczet zaległości podatkowych
o najwcześniejszych terminach płatności, wykonanie bowiem obowiązku podatkowego zobowiązanej Spółki, za okresy znacznie wcześniejsze, tj. za okres: od części VI do XII raty 2009 r., za rok 2010 stało się możliwe.
Cytując przepis art. 67a § 1 ustawy egzekucyjnej Spółka podniosła, że
w związku z zajęciem wierzytelności przez organ egzekucyjny następuje przeniesienie na organ wszelkich uprawnień zobowiązanego, które wynikają
z zajętych wierzytelności lub praw. Konsekwencją takiego stanu jest możliwość wykonywania przez organ wszelkich praw zobowiązanego w zakresie niezbędnym do prowadzenia egzekucji. Nie zmienia to jednak prawnego charakteru stosunku prawnego między dłużnikiem zajętej wierzytelności a zobowiązanym, w którego miejsce wstępuje organ egzekucyjny. Organ egzekucyjny, dokonując zajęcia wierzytelności lub prawa majątkowego, nabywa prawa zobowiązanego do dokonywania czynności w sferze prawa materialnego i nie powinien podejmować czynności niekorzystnych dla zobowiązanego. W związku z zajęciem wierzytelności powstaje bowiem sytuacja, w wyniku której zobowiązany traci możliwość skutecznego rozporządzania wierzytelnościami i prawami majątkowymi - nie tracąc jednocześnie do nich praw. Co należy zaznaczyć, organ egzekucyjny zajmując wierzytelność lub inne prawo majątkowe, wstępuje w prawa i obowiązki zobowiązanego nie tylko w toczącej się sprawie, może on np. składać za zobowiązanego wszelkie oświadczenia woli i dokonywać czynności cywilnoprawnych związanych z realizacją zajętych praw.
Zdaniem Spółki skarżone postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na działanie/postanowienie organu egzekucyjnego dotyczące zaksięgowania zaległego podatku w sposób sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa, zostało wydane z naruszeniem prawa i jako takie winno zostać uchylone. Uzasadnienie sprzecznego z prawem działania organu egzekucyjnego czynnością materialno - techniczną nie wymagającą wydania żadnego postanowienia w sprawie, godzi we wszystkie podstawowe zasady prawa obowiązujące w państwie prawa, przede wszystkim zaś w zasadę praworządności zgodnie z którą organy podatkowe jak i organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa,
w zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych i pogłębiania zaufania do władzy publicznej, zasady prawdy obiektywnej, zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika. W sytuacji gdy na zobowiązanym - A S.A. ciążą zobowiązania o wcześniejszych terminach płatności, a wyegzekwowanie kwoty bliskiej [...] zł od dłużnika zobowiązanego umożliwia ich zaspokojenie bezpośrednio przez zobowiązanego, nie zaś przez osoby trzecie, zaksięgowanie wpłaty na poczet należności późniejszych bez wydania jakiegokolwiek postanowienia w tym zakresie należy uznać za działanie sprzeczne z prawem. Według skarżacej organ egzekucyjny nie podjął odpowiednich działań zgodnych
z prawem, nie wydał żadnego postanowienia dotyczącego zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych o terminach późniejszych pomimo ciążenia na zobowiązanym - A S.A. zobowiązań podatkowych o wcześniejszych terminach płatności, w żaden sposób nie uzasadnił dlaczego nie podjął czynności prowadzących do zaspokojenia zaległości podatkowych o terminach najwcześniejszych.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko i jego argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Zgodnie z treścią art. 17 § 1 ustawy egzekucyjnej, o ile przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Ponadto w myśl art. 18 powołanej ustawy jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawa egzekucyjna nie reguluje kwestii związanych z niedopuszczalnością zażalenia w związku z brakiem orzeczenia (postanowienia) w danej sprawie czy niemożnością orzekania w takiej sprawie przez organ egzekucyjny w formie postanowienia.
Należy tu zauważyć, że wyegzekwowanie należności oznacza spełnienie należnego świadczenia, co w przypadku świadczeń pieniężnych oznacza czynność faktyczną związaną z przekazaniem wierzycielowi środków pieniężnych, tj. kwot pobranych na podstawie danego, konkretnego tytułu wykonawczego, wystawionego przez wierzyciela. Dla dokonania tej czynności (przekazania wyegzekwowanych pieniędzy wierzycielowi) ustawa egzekucyjna nie przewiduje wydania postanowienia, podobnie jak w przypadku zwrotu kwoty wyegzekwowanej lub wpłaconej dobrowolnie, co oznacza, że tak przekazanie kwoty wierzycielowi, jak i zwrot przekazanej kwoty stanowi czynność materialno – techniczną. Tym samym
w sprawach tych ustawodawca nie przewidział konieczności rozstrzygnięcia poprzez wydanie stosownej treści postanowienia lecz wyłącznie faktyczne przekazanie
(lub zwrot przekazanych) kwot uprzednio wyegzekwowanych. Tego rodzaju czynność nie stanowi czynności egzekucyjnej w rozumieniu art. 1a pkt 2 ustawy egzekucyjnej lecz ewentualnie ich efekt w postaci wykonania obowiązku o charakterze prawnym
(w całości lub części) podlegającego egzekucji. Przekazanie takich kwot wierzycielowi powoduje powstanie (z wyjątkami opisanymi w art. 66 § 4 ustawy egzekucyjnej) obowiązku uiszczenia opłaty komorniczej, o której mowa w art. 1a pkt 6 ustawy egzekucyjnej.
Skoro ustawodawca nie przewidział orzekania w formie procesowej co do kwot przekazywanych wierzycielowi przez organ egzekucyjny w wykonaniu egzekucji świadczeń pieniężnych, to tym samym wydanie postanowienia w takiej sprawie (sprawach) nie miało podstawy prawnej, a przez to zażalenie na tego rodzaju czynność faktyczną było niedopuszczalne. Wiedza zobowiązanego (podatnika)
o takiej czynności uzyskana w ramach innego niż egzekucyjne postępowania nie zmienia jej charakteru, ani nie powoduje, że czynność taka powinna przybrać postać orzeczenia, na które służy zażalenie. Organ egzekucyjny realizujący dany tytuł wykonawczy związany jest jego treścią, w tym co do rodzaju dochodzonych nim należności i nie decyduje o tym, w jaki sposób przekazana wierzycielowi w wykonaniu egzekucji świadczeń pieniężnych, kwota zostanie przez niego (wierzyciela) rozdysponowana. W szczególności organ egzekucyjny (nie będący jednocześnie wierzycielem podatkowym) w trakcie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, co do wyegzekwowanych kwot, nie stosuje przepisów art. 62 O.p., gdyż opisana tam procedura dotyczy organu podatkowego (wierzyciela), a nie organu egzekucyjnego. Organ egzekucyjny nie mógł więc rozstrzygać
o zaliczeniu spornej kwoty na poczet konkretnej zaległości podatkowej i wydać
w takiej sprawie postanowienia, o którym mowa w art. 62 § 4 O.p. Opisany w art. 64 O.p. mechanizm stosuje organ podatkowy a nie organ egzekucyjny, a rozstrzygnięcie w tym przedmiocie wydawane jest w postępowaniu podatkowym, a nie egzekucyjnym.
Skoro "zarachowanie" czy "zaksięgowanie" wyegzekwowanych kwot na poszczególne tytuły wykonawcze i ich "przekazanie" wierzycielowi (na jego konto) przez organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego nie wymaga wydania stosownej treści postanowienia, ani też nie stanowi czynności wymienionej w art. 64 O.p., to tym samym organ odwoławczy słusznie uznał, że złożone przez Spółkę zażalenie na nieistniejące postanowienie było niedopuszczalne.
Sąd zauważa, że sprawa niniejsza dotyczyła wyłącznie braku możliwości wydania postanowienia przez organ egzekucyjny w zakresie przekazania wyegzekwowanej kwoty wierzycielowi, a nie kwestii postępowania organu podatkowego (wierzyciela) po otrzymaniu takiej kwoty, gdyż nie stanowiło to i nie mogło stanowić przedmiotu kontrolowanego rozstrzygnięcia. Dlatego też bezpodstawne były zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów art. 62 § 4 O.p. Organ odwoławczy nie naruszył również przepisów art. 61 czy art. 67a § 1 ustawy egzekucyjnej dotyczące wszczęcia ponownej egzekucji oraz wykonywania wszelkich praw zobowiązanego w zakresie niezbędnym do prowadzenia egzekucji, gdyż organ egzekucyjny nie jest zobowiązany czy też uprawniony do decydowania o innych uprawnieniach zobowiązanego niż te, które pozostają w związku z egzekucją,
a w szczególności badać terminy płatności egzekwowanych świadczeń pieniężnych.
Należy przy tym dodać, że prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z dnia
10 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 1187/13 oddalono skargę Spółki na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] utrzymującego w mocy postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Spółki na podstawie tytułów wykonawczych Burmistrza K. obejmujących zaległości w podatku od nieruchomości za okres od października 2010 r. do września 2011 r. co oznacza, że kwestia umorzenia tych postępowań i zasadność dokonanego rozstrzygnięcia wiązała Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Tym samym dywagacje Spółki o konieczności przekazania (zaksięgowania) spornych należności na zaległości, co do których postępowania egzekucyjne zostały umorzone, nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
Z tych przyczyn Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa
w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U.2012.270 ze zm.) i na podstawie art. 151 tej ustawy skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło