I SA/Gl 347/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak, po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A przy ul. [...] w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a skargę odrzucić A przy ul. [...] w B. (dalej jako "skarżąca" lub "A"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., oznaczoną w sentencji postanowienia, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] nr [...] w sprawie określenia tej A, jako ogółowi właścicieli lokali mieszkalnych, wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości [...] zł miesięcznie za lipiec i sierpień 2013 r., [...] zł miesięcznie za okres od września 2013 r. do marca 2014 r., [...] zł za okres od kwietnia do czerwca 2014 r. oraz [...] zł miesięcznie za okres począwszy od miesiąca lipca 2014 r. do końca miesiąca poprzedzającego zmianę danych niezbędnych do określenia wysokości tej opłaty. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 17 marca 2016 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi m.in. poprzez złożenie oryginału dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji skarżącej (uchwały o wyborze zarządu oraz uchwały wyrażającej zgodę na wniesienie skargi), w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Przy piśmie z dnia 12 kwietnia 2016 r. zostały nadesłane dokumenty potwierdzające wybór członków zarządu A. Do pisma nie dołączono uchwały wyrażającej zgodę na wniesienie skargi do sądu. Z oświadczenia zawartego w tym piśmie, a złożonego przez jednego członka zarządu skarżącej wynika, że uchwała taka nie została podjęta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zw. dalej "P.p.s.a.", skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Stosownie do art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (a w przypadku skargi pod rygorem jej odrzucenia), chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Ponadto, art. 34 P.p.s.a. stanowi, że strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Pełnomocnik ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 37 § 1 P.p.s.a.). Mając powyższe na względzie Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 marca 2016 r. wezwano skarżącą do usunięcia braku formalnego skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia, poprzez: złożenie oryginału dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji skarżącej (uchwały o wyborze zarządu oraz uchwały wyrażającej zgodę na wniesienie skargi). W odpowiedzi na ww. zarządzenie zostały nadesłane jedyne dokumenty potwierdzające powołanie zarządu A. Brak w postaci uchwały wyrażającej zgodę na wniesienie niniejszej skargi nie został uzupełniony. Tymczasem w ocenie Sądu sprawa dotycząca określenia wspólnocie mieszkaniowej, jako ogółowi właścicieli lokali mieszkalnych, wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna być zakwalifikowana jako czynność przekraczająca zwykły zarząd, a tym samym warunkiem niezbędnym do wniesienia skargi, powinno być istnienie uchwały właścicieli zawierającej upoważnienie zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903), dalej jako u.w.l. Należy zauważyć, że ustawodawca w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 250) przesądził, iż to na właścicielach nieruchomości ciążą obowiązku związane m.in. ze zbieraniem powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie i przepisach wydanych na podstawie art. 4a (art. 5 ust. 1 pkt 3) oraz pozbywaniem się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi (pkt 3b ww. przepisu). Z uwagi na regulację art. 6a ust. 1 tej ustawy rada gminy może w drodze uchwały przejąć od właścicieli nieruchomości wszystkie lub wskazane obowiązki, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, 3 i 4. Przejmując obowiązki, rada gminy ustala opłatę ponoszoną przez właścicieli nieruchomości za wykonywanie przejętych obowiązków (art. 6a ust. 2). Opłata, o której mowa w ust. 2, jest ustalana w sposób zryczałtowany za okresowe pozbywanie się określonej ilości wskazanego rodzaju odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych. Wysokość opłaty jest uzależniona od faktycznych kosztów ponoszonych przez gminę z tytułu zorganizowania i funkcjonowania systemu zbierania, transportu, odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych. Przy ustalaniu stawki opłat stosuje się art. 6 ust. 4 (art. 6a ust. 3). Art. 6 ust. 4 ustawy o utrzymaniu czystości stanowi, że rada gminy ustalając stawki opłat stosuje niższe stawki, jeżeli odpady komunalne są zbierane i transportowane w sposób selektywny. Z powyższego wynika, że zasadą ogólną jest wykonywanie powyższych obowiązków przez właścicieli nieruchomości jako obowiązek ustawowy, zaś jako wyjątek od powyższej zasady dopuszcza się przejęcie w całości lub części obowiązków związanych z pozbywaniem się odpadów komunalnych przez gminę. Ustanowienie zarządu wspólnoty mieszkaniowej nie wpływa zatem na ustawowe obowiązki właścicieli nieruchomości, w tym wypadku właścicieli lokali mieszkalnych tworzącej taką wspólnotę. Należy bowiem wskazać, że zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. u.w.l., właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. Jeżeli właściciele nie skorzystali z takiego uprawnienia (nie ustanowili zarządcy w znaczeniu funkcjonalnym), mają wówczas zastosowanie odpowiednie zasady organizacji i wykonywania zarządu przewidziane w art. 19-33 u.w.l. (art. 18 ust. 3). W tzw. dużych wspólnotach mieszkaniowych właściciele lokali są zobowiązani podjąć uchwałę o wyborze zarządu (art. 20 ust. 1 u.w.l.), natomiast w tzw. wspólnotach małych do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego i kodeksu postępowania cywilnego (art. 19 u.w.l.). Przewidziano także możliwość ustanowienia zarządcy przymusowego przez sąd w sytuacji, w której m.in. nie powołano w ogóle zarządu (art. 26 ust. 1 u.w.l.). Decyzja o wykonywaniu osobiście zarządu nieruchomością wspólną w przypadku małych wspólnot oznacza zatem możliwość wykonywania go na podstawie art. 19 u.w.l., tj. jako współwłaściciele, lub poprzez ustanowienie zarządu (art. 20 u.w.l.), zaś w przypadku tzw. dużej wspólnoty jedynie poprzez ustanowienie zarządu (art. 20 u.w.l.). Tak wybrany zarząd staje się organem wspólnoty, zaś jego działanie jest działaniem tej wspólnoty w zakresie nieruchomości wspólnej. Przepis art. 21 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali, natomiast ust. 3, że zarząd na podstawie pełnomocnictwa, składa oświadczenia w celu wykonania uchwał w sprawach, o których mowa w art. 22 ust. 3 pkt 5, 5a i 6, ze skutkiem w stosunku do właścicieli wszystkich lokali. Art. 22 ust. 2 określa, że do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali, wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie prawem przewidzianej. Nadto w ust. 3 tego artykułu wymieniono czynności przekraczające zakres zwykłego w postaci m.in. zmiany przeznaczenia części nieruchomości wspólnej, oraz udzielenia zgody na nadbudowę lub przebudowę nieruchomości wspólnej, zmianę wysokości udziałów w następstwie powstania odrębnej własności lokalu nadbudowanego lub przebudowanego. W niniejszej sprawie kontrolowana decyzja określa wysokość opłaty za odprowadzanie odpadów komunalnych, jednakże odnosi się do skarżącej, jako ogółu właścicieli, nie zaś do skarżącej, która sama w sobie może być podmiotem praw i obowiązków. Określenie zatem wysokości opłat w ww. decyzji obciąża każdego z właścicieli lokali mieszkalnych w częściach odpowiadających wielkości i rodzajowi wytwarzanych, a następnie odprowadzanych odpadów. Bez wątpienia skierowanie do Zarządu A decyzji tak określającej opłatę jest formą pewnego uproszczenia doręczeń, jednakże nie wpływa na uprawnienie zarządu do wypowiadania się w imieniu każdego z właścicieli co do wysokości opłaty go obciążającej. Znamienne jest również, że w niniejszej sprawie organ połączył do wspólnego prowadzenia postępowania dotyczące każdego z właścicieli lokali, co nastąpiło na mocy postanowienia z dnia [...] nr [...]. Wystąpienie zatem ze skargą do sądu administracyjnego jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd. Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.