I SA/Gl 363/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej (spr.), Sędziowie WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, Bożena Pindel, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2014 r. sprawy ze skargi J. C. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie podatku od nieruchomości za 2013 r. oddala skargę. 1. J. C., działająca przez pełnomocnika, będącego adwokatem, wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...], którym stwierdzono uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2013 w kwocie [...] zł. 2. Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ odwoławczy stwierdził, że decyzja podatkowa wydana przez organ pierwszej instancji została skarżącej doręczona w dniu 31 lipca 2013 r., a stwierdzenie to oparł na dokumencie potwierdzenia odbioru decyzji, znajdującym się w aktach sprawy. Odwołanie wniesione zostało w dniu 16 sierpnia 2013 r., a więc po upływie terminu 14 dni od doręczenia decyzji, który to termin upłynął 14 sierpnia 2013 r. Strona nie złożyła wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy – na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749, dalej: O.p.) stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, co uniemożliwiło merytoryczne odniesienie się do jego zarzutów. 3. W skardze do Sądu pełnomocnik skarżącej zarzucił, że powyższe postanowienie wydane zostało wskutek błędnego ustalenia stanu faktycznego, a mianowicie – uznania, że decyzja została doręczona do rąk dorosłego domownika w dniu 31 lipca 2013 r., podczas gdy skarżąca znalazła tę decyzję w skrzynce oddawczej dopiero w dniu 1 sierpnia 2013 r. W uzasadnieniu wskazał, że osoba, która podpisała odbiór decyzji (E. C.) nie jest domownikiem skarżącej ale jej sąsiadką, nieupoważnioną do odbioru korespondencji za lub w imieniu skarżącej. Wniósł o przesłuchanie tej osoby w charakterze świadka. Pełnomocnik podkreślił, że błąd nastąpił po stronie pracownika poczty, który wadliwie doręczył przesyłkę. Złożył więc wniosek o zwrócenie się przez Sąd do Poczty Polskiej o wskazanie osoby doręczyciela, a następnie o przeprowadzenie dowodu z zeznań tego świadka. Zaznaczył ponadto, że skarga została wniesiona alternatywnie do wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją podatkową organu pierwszej instancji. 4. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej odrzucenie, jeżeli nie zostanie usunięty brak formalny skargi w postaci niedołączenia pełnomocnictwa przez pełnomocnika skarżącej, bądź o jej oddalenie, gdyż zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Wskazał na uregulowanie zawarte w art. 149 O.p., zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy domu umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Datą doręczenia jest dzień oddania pisma do rak domownika, sąsiada lub dozorcy domu, a nie dzień otrzymania go przez adresata. Tak więc w niniejszej sprawie datą doręczenia decyzji jest dzień 31 lipca 2013 r. a nie 1 sierpnia 2013 r. 5. Pismem z dnia 12 czerwca 2014 r. pełnomocnik skarżącej poinformował Sąd, że Prezydenta Miasta Z. decyzją z dnia [...] uchylił własną decyzję z dnia [...] i w związku z tym ustalił nową wysokość zobowiązania podatkowego. Uznał zatem, że postępowanie w niniejszej sprawie "wydaje się być bezprzedmiotowe". 6. Podobną informację przekazał Sądowi Prezydent Miasta Z. pismem z dnia 30 czerwca 2014 r. zawiadamiając, że w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 O.p. uchylone zostały obie decyzje podatkowe z dnia [...] i nowymi decyzjami z dnia [...] orzeczono wysokość podatku od nieruchomości za 2012 i 2013 r. Od tych decyzji strona wniosła odwołania. Do informacji dołączono kopie wydanych decyzji. 6. Ustosunkowując się to pisma pełnomocnika strony skarżącej, organ odwoławczy w piśmie z dnia 15 lipca 2014 r. wyraził pogląd, że uchylenie i zmiana decyzji podatkowych w niniejszej sprawie nie zmienia oceny, że zaskarżone postanowienie było zgodne z prawem. Nowe decyzje wydane zostały bowiem w trybie nadzwyczajnym (wznowienia postępowania), podczas gdy zaskarżone postanowienie dotyczyło postępowania zwyczajnego. 7. Sąd, przekazując powyższe stanowisko organu odwoławczego pełnomocnikowi strony skarżącej , wezwał go jednocześnie do jednoznacznego wypowiedzenia się, czy nadal podtrzymuje skargę na postanowienie, czy też ją cofa. Na wezwanie to pełnomocnik nie udzielił żadnej odpowiedzi. 8. Sąd przeprowadził rozprawę, na którą nie stawił się ani pełnomocnik skarżącej ani przedstawiciel organu odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 9. Skarga nie jest uzasadniona, gdyż zaskarżone nią postanowienie nie naruszało prawa i wydane zostało w oparciu o prawidłowo oceniony materiał dowodowy, dostępny organowi odwoławczemu na etapie badania wymogów formalnych odwołania od decyzji podatkowych organu pierwszej instancji. Z akt sprawy wynikało bowiem bezspornie, że decyzję adresowaną do podatniczki odebrała w dniu 31 lipca 2013 r. E. C., oznaczona na potwierdzeniu odbioru jako "domownik", która podjęła się oddania pisma adresatowi. Organ odwoławczy, mając na względzie przepis art. 149 O.p. miał zatem pełne podstawy do uznania, że datą doręczenia zastępczego jest dzień 31 lipca 2013 r. Ustalenie w zaskarżonym postanowieniu, że odwołanie wniesione w dniu 16 sierpnia uchybia terminowi do jego wniesienia, było zgodne z prawem. 10. Okoliczność podniesiona w skardze, że osoba. której przekazano przesyłkę pocztową nie jest domownikiem skarżącej, ale jej sąsiadką, stanowiła nowy fakt, uzasadniający (po jego potwierdzeniu) przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania bądź stwierdzenie, że decyzja podatkowa z dnia [...] w ogóle nie weszła do obrotu prawnego i celowe jest jej ponowne doręczenie podatniczce względnie – podstawę wznowienia postępowania. Sąd uznał, że analizowanie sprawy pod tym kątem jest na obecnym stanie faktycznym niecelowe, a to z następujących powodów. Po pierwsze – zarówno doręczenie pełnoletniemu domownikowi, jak i sąsiadowi jest dopuszczalnym sposobem doręczenia zastępczego, przewidzianym w przepisach Ordynacji podatkowej. Po drugie – Sąd nie mógł zweryfikować prawdziwości twierdzenia o wadliwym doręczeniu decyzji, gdyż w postępowaniu przed sądem administracyjnym niedopuszczalne jest prowadzenie postępowania dowodowego, o jakie wnosił pełnomocnik strony skarżącej. Art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) dopuszcza jedynie przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu, co wyklucza inne środki dowodowe, w tym – przesłuchanie świadków. Strona skarżąca nie przedstawiła natomiast żadnego dokumentu, potwierdzającego jej stanowisko, zaprezentowane w skardze. Nie reklamowała sposobu doręczenia ani nie przedstawiła żadnego wyjaśnienia osoby, która przesyłkę odebrała. Uniemożliwia to uznanie przez Sąd, że miało miejsce wadliwe oznaczenie przez doręczyciela osoby odbierającej przesyłkę i niedopełnienie przez niego wymogu pozostawienia w skrzynce oddawczej zawiadomienia o doręczeniu przesyłki do rąk sąsiadki. Po trzecie – pełnomocnik uznał dalsze prowadzenie postępowania w tej sprawie za "bezprzedmiotowe", jako że strona skarżąca osiągnęła inną drogą (poprzez wznowienie postępowania podatkowego) oczekiwany przez siebie rezultat, do którego zmierzała wnosząc w dniu 16 sierpnia 2013 r. odwołanie. Nastąpiło bowiem uchylenie decyzji podatkowej z dnia [...]. Trzeba podkreślić, że uzyskanie tego rezultatu możliwe było wyłącznie w odniesieniu do decyzji ostatecznej, a zatem – ewentualne uchylenie przez Sąd postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, a w konsekwencji – uznanie, że decyzja z dnia [...] nie jest decyzją ostateczną, pociągnęłoby dla strony niekorzystne skutki, bowiem w takiej sytuacji organy musiałyby usunąć z obrotu prawnego nowe decyzje podatkowe, wydane w wyniku wznowienia postępowania, a to z powodu naruszenia przepisów o wznowieniu. 11. Sąd nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania sądowego z powodu jego bezprzedmiotowości. Przedmiot zaskarżenia – postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania – pozostawał w obrocie prawnym, a jak – wskazano wyżej - jego pozostawanie w obrocie było dla strony niezbędne dla skutecznego uruchomienia trybu wznowienia postępowania podatkowego. Z kolei z powodów przedstawionych wyżej Sąd uznał zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem i orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.