I SA/Gl 382/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-07-11

Skład orzekający: Gabriel Radecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody są ograniczone i która ponosi koszty wielu postępowań sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochody są ograniczone do świadczenia o charakterze socjalnym, a która jednocześnie ponosi koszty wielu postępowań sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uiszczenie nawet niewielkiej części kosztów sądowych we wszystkich tych postępowaniach pozbawiłoby ją środków niezbędnych na pokrycie wydatków koniecznych do utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżąca H. N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniła wniosek niskimi dochodami z zagranicznego świadczenia oraz koniecznością ponoszenia kosztów wielu postępowań sądowych, zarówno administracyjnych, jak i cywilnych, co uniemożliwiałoby jej pokrycie podstawowych wydatków życiowych, w tym związanych z utrzymaniem nieruchomości, której jest współwłaścicielem.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 lipca 2013 r. sprawy ze skargi H. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, podała, że jest osobą samotną i że jej dochody ograniczają się do świadczenia wypłacanego jej przez Rząd Stanów Zjednoczonych w wysokości 696 USD miesięcznie, więc ich realna wysokość uzależniona jest od aktualnego kursu tej waluty. Zwróciła zarazem uwagę na konieczność ponoszenia kosztów kilkunastu postępowań sądowych, tak przed sądem administracyjnym, jak i przed sądem cywilnym, których opłacenie uniemożliwiłoby jej poniesienie podstawowych wydatków życiowych. Wnioskodawczyni wyliczyła niektóre spośród tych wydatków, eksponując te związane z utrzymaniem nieruchomości. Według wniosku jest ona współwłaścicielem działki i domu, w którym zamieszkuje, łąki o powierzchni 51m2 oraz działki zabudowanej niewielkim budynkiem mieszkalnym. Dom ów wymaga kosztownych remontów i innych znacznych nakładów. Skarżąca zwolniono od kosztów sądowych w kilkunastu innych sprawach, uczynił to np. Sąd postanowieniem z dnia 19 listopada 2012 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1019/12. Ostatnio rozstrzygnięcie takie podjął referendarz sądowy postanowieniem z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Gl 625/13, które nie stało się jeszcze prawomocne. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tej ustawy obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie rozpoznającego wniosek przesłanka ta zachodzi w sytuacji skarżącej, która została już w wystarczającym stopniu ustalona podczas innych postępowań w przedmiocie jej wniosków o przyznania prawa pomocy, m.in. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1019/12. Konkluzję tę uzasadnia przede wszystkim wzgląd na liczbę postępowań sądowych, jakie toczą się obecnie z jej udziałem – zwrócił na to uwagę też Sąd w przywołanym wyżej postanowieniu z dnia 19 listopada 2012 r. Nie ulega bowiem wątpliwości, że uiszczenie choćby niewielkiej części kosztów sądowych we wszystkich tych postępowaniach pozbawiłoby skarżącą środków niezbędnych na pokrycie pozostałych wydatków, w tym tych, które zaliczyć trzeba do utrzymania koniecznego. Jest ona wszak osobą samotną, o dochodach ograniczonych do świadczenia o charakterze socjalnym i zamieszkującą w domu wymagającym nakładów m.in. na remonty. Pominięcie tych wszystkich okoliczności, zwłaszcza zaś skali obciążeń finansowych strony związanych z innymi jej sprawami, pozostawałoby w sprzeczności z dyrektywami wynikającymi z prawa do sądu, realizacji którego służy przecież instytucja prawa pomocy. Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło