I SA/Gl 461/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A sp. z o.o. sp. k. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwestii wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi p o s t a n a w i a przywrócić termin do uiszczenia wpisu od skargi WSA/post.1 - sentencja postanowienia Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę A sp. z o.o. sp. k. w K.. W uzasadnieniu wskazał, że przesyłka zawierająca zarządzenie Z-cy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 24 kwietnia 2018 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu została uznana za skutecznie doręczoną z upływem 16 maja 2018 r., a tym samym wobec bezskutecznego upływu terminu na uiszczenie wpisu od skargi z dniem 23 maja 2018 r. skarga jako nieopłacona podlegała odrzuceniu. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 21 czerwca 2018 r. Pismem z dnia 27 czerwca 2018 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu dokonując jednocześnie uchybionej czynności. W uzasadnieniu wniosku zakwestionował pozostawienie dokumentu awiza w dniu 2 maja 2018 r. Podkreślił, że w dniu 7 maja 2018 r. pracownik Kancelarii posiadający stosowne upoważnienie pocztowe udał się do placówki pocztowej celem odbioru awizowanych przesyłek, jednakże w tym dniu wydano mu jedynie dwa listy z informacją, że ze względu na dużą ilość klientów nie jest możliwe wydanie wszystkich awizowanych przesyłek. Podniósł, że następnego dnia, tj. 8 maja 2018 r. pracownik kancelarii otrzymał 13 listów poleconych z różnych instytucji, przy czym nie było wśród nich przesyłki z tut. Sądu, mimo zapewnienia przez pracownika placówki pocztowej, że są to wszystkie listy polecone adresowane na pełnomocnika. Ponadto zakwestionował fakt pozostawienia ponownego awiza w dniu 10 maja 2018 r. wskazując, że w tym dniu w siedzibie kancelarii zostały odebrane dwa listy polecone (z sądów powszechnych) i tym samym brak było podstaw do awizowania przesyłki. Do wniosku dołączył druk reklamacji przesyłki pocztowej w zakresie braku awiza przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu w niniejszej sprawie wraz z pierwszą stroną uzasadnienia reklamacji oraz wydruki śledzenia przesyłek doręczonych w dniach 7 maja 2018 r. oraz wydruk dotyczący doręczenia jednej przesyłki w dniu 10 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny. Wskazać w pierwszej kolejności należy, że zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Zgodnie z art. 87 § 3 P.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przy czym stosownie do art. 87 § 4 P.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Odnosząc tę regulację do rozpatrywanej sprawy, należy uznać, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym terminie siedmiodniowym. Wniosek ten został bowiem złożony w terminie siedmiodniowym liczonym od dnia doręczenia pełnomocnikowi skarżącej postanowienia o odrzuceniu skargi. Zaistniała sytuacja daje zatem możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. W tych ramach należy podkreślić, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy jej dokonywaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Palestra 2004, nr 1, s. 225). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00, niepubl.; por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 r., nr 23, s.1059). W niniejszej sprawie wniosek skarżącego zawiera uzasadnione podstawy. Z treści wniosku wynika bowiem, że przyczyną uchybienia terminu był brak wiedzy pełnomocnika skarżącej o skierowaniu do niego zarządzenia Z-cy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 24 kwietnia 2018 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu z uwagi na brak pozostawionego awiza. Należy zatem wskazać, że w niniejszej sprawie z jednej strony brak jest podstaw do kwestionowania faktu zwrócenia przesyłki zawierającej powyższe wezwanie, albowiem dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru został prawidłowo wypełniony. W rubryce 2 zakreślone zostały wszystkie pola, tj. wskazujące na pozostawienie przesyłki w placówce pocztowej w dniu 2 maja 2018 r. oraz informacji o umieszczeniu zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej. Umieszczono również pieczątkę dotyczącą adresu placówki oraz faktu niezastania adresata. Również informacja o datach awizacji nie wzbudza wątpliwości. Jednakże podkreślić należy, że wniosek o przywrócenie terminu nie podlega rygorom dowodowym, albowiem wymaga on uprawdopodobnienia okoliczności wskazanych we wniosku. Tymczasem zarówno z treści wniosku, jak i załączonych do niego dokumentów wynika, że pomimo dochowania należytej staranności przez pełnomocnika przesyłka nie została wydana mimo pozostawienia jej w placówce pocztowej. Należy przy tym zauważyć, że złożona przez pełnomocnika reklamacja dotycząca przedmiotowej przesyłki z uwagi na treść art. 92 ustawy prawo pocztowe może nie odnieść zamierzonego skutku, albowiem odbiorca przesyłki może dokonać reklamacji jej doręczenia jedynie w przypadku zrzeczenia się tego uprawnienia przez nadawcę. Jednakże należy podkreślić, że również Sąd, w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o przywrócenie terminu nie jest uprawniony do wszczęcia procedury reklamacyjnej i zbadania okoliczności pozostawienia zawiadomienia o przesyłce. Mając zatem na względzie fakt, że pełnomocnik skarżącej dołączając wydruki śledzenia przesyłek wskazujący na odbiór innych listów poleconych w dniu 7 maja 2018 r. (dzień po tzw. "długim weekendzie") oraz w dniu 10 maja 2018 r., a także podejmując próbę reklamacji przesyłki zawierającej zarządzenie do uiszczenia wpisu, należy uznać, że uprawdopodobnił, iż uchybienie terminowi w niniejszej sprawie nastąpiło bez winy pełnomocnika. Należy przy tym podkreślić, że jest to w ocenie Sądu sytuacja wyjątkowa i jako taka skutkuje przywróceniem terminu do uiszczenia wpisu. Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.