I SA/Gl 473/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi D.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia 1) umorzyć postępowanie; 2) zwrócić skarżącemu cały uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 (słownie: sto) złotych. Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję Zarządu A Sp. z o.o. w S. z dnia [...], nr [...] określającą skarżącemu D.J. wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie [...] zł od nieruchomości położonej w C. przy ul. [...] za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach D.J. domagał się uchylenia powyższych decyzji i zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Podniósł zarzut braku legitymacji organu pierwszej instancji do podejmowania rozstrzygnięcia w omawianym przedmiocie, a także brak podstaw do określenia opłaty w sytuacji braku faktycznego odbioru odpadów, braku pojemników i braku deklaracji. Skargę tę wniósł w dniu 6 marca 2017 r. za pośrednictwem Kolegium, które otrzymało ją w dniu 8 marca 2017 r. W odpowiedzi z dnia 5 kwietnia 2017 r. Kolegium wniosło o oddalenie skargi. W dniu 23 maja 2017 r. skarżący uiścił 100 zł tytułem wpisu od skargi. W piśmie z dnia 29 maja 2017 r. Kolegium wystąpiło o umorzenie postępowania, wskazując, że decyzją w tym dniu wydaną o numerze [...] stwierdziło nieważność decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Jak oznajmiło, nastąpiło to przeprowadzeniu postępowania nadzwyczajnego, które zostało wszczęte na wniosek skarżącego z dnia [...] (data wpływu), a u podstaw tej kwalifikacji legło uwzględnienie zapatrywań wyrażonych w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2016 r., sygn. akt II FPS 3/16 i w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 1345/16 (dostęp: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z oświadczeniem Kolegium decyzja ta nie została zaskarżona. W piśmie z dnia 31 lipca 2017 r. wstępujący do sprawy pełnomocnik skarżącego oznajmił, że skargę cofa i zażądał zasądzenia od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Stwierdził, że wniosek ten jest zasadny, ponieważ w ostatnio przywołanej decyzji Kolegium przychyliło się do zarzutów i wniosków skargi, a zatem ją uwzględniło. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Postępowanie w niniejszej sprawie należało umorzyć wskutek cofnięcia skargi, co zarazem determinowało konieczność zwrócenia skarżącemu całego uiszczono wpisu od skargi. Z kolei wniosek o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania był bezpodstawny i jako taki nie mógł zostać uwzględniony. Wyjaśnienie motywów tej kwalifikacji wymaga odnotowania, że zgodnie z art. 60 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), następnie powoływanej w skrócie: p.p.s.a., skarżący może cofnąć skargę, a takie cofnięcie wiąże sąd, chyba że zostanie uznane za niedopuszczalne (nastąpi to, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności). Stosownie natomiast do art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę, a w myśl art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Jako że w rozpatrywanym przypadku nie została spełniona żadna przesłanka niedopuszczalności cofnięcia skargi, należało je uznać za skuteczne i w konsekwencji umorzyć postępowanie. Ponieważ skarżący uiścił wpis od skargi, a następnie skargę cofnął, niezbędne zarazem stało się orzeczenie o zwrocie tej opłaty sądowej. Brak było natomiast podstaw do zasądzenia od organu zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego. W postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym zwrot kosztów postępowania od organu przysługiwałby skarżącemu bowiem tylko wtedy, gdyby skarga została uwzględniona przez sąd (art. 200 p.p.s.a.) lub w przypadku opisanym w art. 54 § 3 p.p.s.a. (art. 201 ust. 1 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie bezsporne jest, że sąd skargi nie uwzględnił. Podkreślić trzeba, że nie zaistniała również druga ze wskazanych sytuacji, niemniej jednak ta kwestia wymaga już bardziej szczegółowego omówienia. Dostrzec należy, że zgodnie z art. 54 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (§ 1). Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (§ 2). W terminie tym organ może też w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio (§ 3). W niniejszej sprawie organ nie skorzystał z możliwości opisanej w przytoczonym wyżej art. 54 § 3 p.p.s.a., gdyż w przepisanym terminie, który upływał z końcem 7 kwietnia 2017 r., nie tylko nie uwzględnił skargi, lecz – wprost przeciwnie – wniósł o to, by skarga została oddalona (zob. odpowiedź na skargę). Natomiast wydanie w dalszej kolejności decyzji stwierdzającej nieważność zarówno decyzji zaskarżonej, jak i decyzji pierwszoinstancyjnej nastąpiło w wyniku przeprowadzenia nadzwyczajnego postępowania w tym przedmiocie w oparciu o art. 247 i następne ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. - Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.). Jakkolwiek zatem do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji doszło wskutek działania organu, który decyzję tę wydał, to jednak nie nastąpiło to w trybie uregulowanym w art. 54 § 3 p.p.s.a., lecz w ramach wspomnianej nadzwyczajnej procedury podatkowej. Tymczasem w takiej sytuacji żaden przepis prawa nie przewiduje zasądzenia przez sąd od organu zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego. W świetle powyższego uznać należało, że w sprawie nie została spełniona żadna przesłanka, od której ustawodawca uzależnił możliwość zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W rezultacie żądanie zgłoszone w tym przedmiocie nie mogło zostać rozpatrzone pozytywnie. Brak podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania pozostawał jednak bez wpływu na możliwość podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. Jak już wspomniano, następstwem skutecznego cofnięcia skargi była bowiem konieczność nie tylko umorzenia postępowania, lecz również zwrócenia wpisu, który od tej skargi uiszczono. Dla porządku jedynie przypomnieć trzeba, że podstawę umorzenia postępowania stanowił art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a zwrotu całego uiszczonego wpisu od skargi – art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tych względów wydanie niniejszego postanowienia stało się konieczne.