I SA/Gl 474/13
WyrokWSA w Gliwicach2013-10-08
Skład orzekający: Bożena Suleja, Bożena Pindel, Teresa Randak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie zobowiązanego wydania postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, złożone po upływie 14 dni od dnia doręczenia postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, podlega rozpatrzeniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądanie zobowiązanego wydania postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, złożone po upływie 14 dni od dnia doręczenia postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, nie podlega rozpatrzeniu. Organ egzekucyjny nie ma obowiązku ani uprawnienia do wydania takiego postanowienia, a tym samym zażalenie na postanowienie pozostawiające taki wniosek bez rozpoznania jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Spółdzielnia złożyła wniosek o ustalenie wysokości kosztów egzekucyjnych po 11 miesiącach od doręczenia postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Organ I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania, a Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził niedopuszczalność zażalenia na to postanowienie. Spółdzielnia zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych i błędną kwalifikację jej pisma.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja, Sędziowie WSA Bożena Pindel (spr.), Teresa Randak, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2013 r. sprawy ze skargi A w C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. – działając na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a.") oraz art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1 i § 4 pkt 1, art. 64c § 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U z 2012 r. poz. 1015 ze zm.; dalej: "u.p.e.a." lub "ustawa egzekucyjna"), po rozpatrzeniu zażalenia A z siedzibą w C. (dalej: "Spółdzielnia" lub "skarżąca"), na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] Nr [...], w sprawie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku Spółdzielni z dnia 5 listopada 2012 r. o ustalenie wysokości kosztów egzekucyjnych obciążających zobowiązanego, powstałych przy realizacji tytułu wykonawczego z dnia [...] Nr [...] – stwierdził niedopuszczalność zażalenia na postanowienie organu I instancji.
Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w T., na postawie tytułu wykonawczego z dnia [...] wystawionego przez wierzyciela Wójta Gminy C., prowadził postępowanie egzekucyjne wobec dłużnika A z siedzibą w C.. Tytuł wykonawczy obejmował zaległość z tytułu opłaty planistycznej ustalonej na podstawie decyzji Wójta Gminy C. z dnia [...] w kwocie [...] zł. Na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego zaległość wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi organ określił w wysokości [...] zł. Na poczet zaległości od dłużnika została ściągnięta kwota [...] zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wierzyciel ograniczył egzekucję do kwoty [...] zł, a następnie pismem z dnia 17 listopada 2011 r. zwrócił się do organu egzekucyjnego o odstąpienie od egzekucji. Postanowieniem z dnia [...] organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Spółdzielni na podstawie art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej tj. na wniosek wierzyciela. Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego zostało doręczone zarówno wierzycielowi jak i dłużnikowi (Spółdzielni) w dniu 5 grudnia 2011 r.
W piśmie z dnia 5 listopada 2012 r. Spółdzielnia złożyła do organu egzekucyjnego wniosek o wydanie postanowienia ustalającego wysokość kosztów egzekucyjnych związanych z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].
Organ I instancji na podstawie art. 17 § 1 w związku z art. 64c § 7 i § 8 u.p.e.a. wydał w dniu [...] postanowienie w sprawie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku Spółdzielni o ustalenie wysokości kosztów egzekucyjnych obciążających zobowiązanego, powstałych przy realizacji tytułu wykonawczego wystawionego w dniu [...]. Spółdzielnia złożyła zażalenie na postanowienie organu I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
- naruszenie art. 64c § 7 oraz § 8 ustawy egzekucyjnej, polegające na uznaniu przez organ, że kosztami egzekucyjnymi w niniejszej sprawie został obciążony wierzyciel, gdy tymczasem całość kosztów została ściągnięta od dłużnika,
- naruszenie art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. poprzez obciążenie zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi w kwocie wyższej od faktycznie należnej,
- nieuwzględnienie wpłaty dokonanej przez skarżącą w kwocie ponad [...] zł przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego,
- uznanie, że na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego zaległość wynosiła [...] zł.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził niedopuszczalność zażalenia na postanowienie organu I instancji z dnia [...], mocą którego pozostawiono bez rozpatrzenia wniosek Spółdzielni z dnia 5 listopada 2012 r. o ustalenie wysokości kosztów egzekucyjnych obciążających zobowiązanego, powstałych przy realizacji tytułu wykonawczego.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podniósł, że postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z dnia [...] zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 5 grudnia 2011 r., natomiast wniosek Spółdzielni o wydanie postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych (z dnia 5 listopada 2012 r., nadany w urzędzie pocztowym w dniu 6 listopada 2012 r.), wpłynął po 11 miesiącach od doręczenia postanowienia o umorzeniu prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Organ powołując się na przepis art. 64c § 8 ustawy egzekucyjnej zaakcentował, że żądanie wydania postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych złożone po 14 dniowym terminie od dnia doręczenia postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie podlega rozpatrzeniu, a tym samym nie wydaje się w tej sprawie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych, które podlegałoby zaskarżeniu. W ocenie organu brak było podstawy prawnej do wydania postanowienia na podstawie art. 64c § 7 u.p.e.a.
Ponadto wskazując na przepis art. 17 § 1 ustawy egzekucyjnej, organ podał, że zażalenia wnosi się na postanowienia w przypadku, gdy ustawa tak stanowi. Jeśli więc ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, że wniosek zobowiązanego złożony po upływie ustawowego terminu nie podlega rozpoznaniu, to brak podstaw prawnych do wydania w tej sprawie zaskarżalnego postanowienia, o którym mowa w art. 64c § 7 ustawy egzekucyjnej. Nie zmienia tego również fakt, że postanowienie organu I instancji zawiera pouczenia o możliwości wniesienia zażalenia do organu II instancji. Informacji tej nie można przypisać charakteru prawotwórczego, bowiem organ egzekucyjny nie może przyznać stronie uprawnień, których nie przewiduje ustawodawca. W ocenie organu II instancji skoro ustawodawca nie przewidział możliwości wydania postanowienia, o którym mowa w art. 64c § 7, na które służyłoby zażalenie, to zaskarżenie takiego postanowienia było niedopuszczalne.
W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej Spółdzielnia, domagając się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania, zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:
1) art. 64c § 7 oraz § 8 ustawy egzekucyjnej polegające na uznaniu przez organ, że kosztami egzekucyjnymi w niniejszej sprawie został obciążony wierzyciel, podczas gdy całość kosztów egzekucyjnych została opłacona przez skarżącą (dłużnika), tym samym powołany przepis w niniejszej sprawie nie znajduje uzasadnienia,
2) art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. poprzez:
- obciążenie zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi w kwocie wyższej od (faktycznie) należnej,
- nieuwzględnienie wpłaty dokonanej przez skarżącą w kwocie ponad [...] zł przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego,
- uznanie, że na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego zaległość wynosiła [...] zł,
- uznanie, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy ordynacji podatkowej, podczas gdy w utrwalonym orzecznictwie jak i decyzji SKO w K. z dnia [...] stwierdzającego nieważność decyzji Wójta Gminy C. z dnia [...] wynika, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do naliczenia, oraz pobrania odsetek od należności głównej,
- uznanie przez Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz Urząd Skarbowy w T., że skarżąca pismem z dnia 5 listopada 2012 r. wniosła o wydanie postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, podczas gdy przedmiotowe pismo stanowi "wniosek o doręczenie decyzji ustalającej wysokość kosztów egzekucyjnych do sprawy prowadzonej pod sygn. [...]" czyli dokumentu z którego wynika jak dokonano wyliczenia kosztów postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie.
W skardze Spółdzielnia wniosła także o ustalenie kosztów egzekucyjnych od kwoty należnej wierzycielowi tj. [...] zł i dokonanie zwrotu powstałej nadpłaty na rzecz skarżącej.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że bezspornym jest, iż koszty egzekucyjne w przedmiotowej sprawie zostały już ustalone, a skarżąca wnosi jedynie o doręczenie dokumentu, z którego wynika sposób ich oszacowania. Jej zdaniem koszty postępowania egzekucyjnego zostały wyliczone błędnie i powinny być z urzędu skorygowane. Zdaniem skarżącej organ egzekucyjny, pomimo złożonego w toku postępowania egzekucyjnego ograniczenia żądania wierzyciela (z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł) pozostawił koszty postępowania egzekucyjnego w niezmienionej wysokości opiewające na kwotę [...] zł. Na marginesie skarżąca podała także, że w toku postępowania bezpodstawnie naliczono oraz pobrano odsetki ustawowe w kwocie ponad [...] zł.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie przytaczając argumentację podniesioną w zaskarżonym postanowieniu.
Odnosząc się natomiast do podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego błędnego zakwalifikowania wniosku skarżącego z dnia 5 listopada 2012 r. jako wniosku o wydanie postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, gdy tymczasem pismo to stanowiło wniosek o doręczenie decyzji ustalającej wysokość kosztów egzekucyjnych, organ stwierdził się, że zarzut ten nie był podnoszony na etapie zażalenia, zatem nie podlegał merytorycznej ocenie przez Dyrektora Izby Skarbowej. Ponadto wniosek Spółdzielni stanowił "wniosek o wydanie i niezwłoczne doręczenie decyzji ustalającej wysokość kosztów egzekucyjnych". Zatem kwalifikacja wniosku była jednoznaczna, gdyż jak stanowi art. 64 § 7 ustawy egzekucyjnej, postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych wydaje się na żądanie zobowiązanego albo z urzędu jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. W przedmiotowej sprawie koszty egzekucyjne były wyegzekwowane od zobowiązanego, zatem organ egzekucyjny nie miał obowiązku wydawania postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, a tym samym, nie miał możliwości doręczenia go, co obecnie podnosi skarżąca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Natomiast przepis art. 3 § 2 punkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Skarga okazała się niezasadna, bowiem przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia przepisów postępowania egzekucyjnego w administracji. Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącą zarzutów należy stwierdzić, iż nie znajdują one potwierdzenia w okolicznościach faktycznych sprawy.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest pomiędzy stronami, że postępowanie egzekucyjne z wniosku wierzyciela (Wójta Gminy C.), prowadzone przez organ egzekucyjny (Naczelnika Urzędu Skarbowego w T.) przeciwko dłużnikowi (Spółdzielni), postanowieniem z dnia [...] zostało umorzone na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a. (tj. na żądanie wierzyciela). Postanowienie zostało doręczone stronom w dniu 5 grudnia 2011 r. Natomiast pismem z dnia 5 listopada 2012 r. skarżąca zwróciła się do organu egzekucyjnego o "niezwłoczne doręczenie decyzji ustalającej wysokość kosztów egzekucyjnych (...)".
Zgodnie z treścią art. 59 § 1 ustawy egzekucyjnej, postępowanie egzekucyjne umarza się w przypadku wystąpienia choćby jednej z okoliczności wymienionych w pkt 1 – 10 tego przepisu. Na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego przysługuje zażalenie zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym (art. 59 § 5 ustawy egzekucyjnej).
W myśl art. 60 § 1 ustawy egzekucyjnej umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 1 – 8 i 10, powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Pozostają jednak w mocy prawa osób trzecich nabyte na skutek tych czynności. Organ egzekucyjny wydaje w razie potrzeby postanowienie dotyczące uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych wskutek umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 60 § 2 ustawy egzekucyjnej). Czynności egzekucyjne to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego (art. 1a pkt 2 ustawy egzekucyjnej).
Stosownie do art. 64c § 1 zd. 2 ustawy egzekucyjnej koszty egzekucyjne, z zastrzeżeniem § 2 – 4, obciążają zobowiązanego. Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego albo z urzędu, jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Na postanowienie to przysługuje zażalenie (art. 64c § 7 ustawy egzekucyjnej). Natomiast zgodnie z art. 64c § 8 u.p.e.a. żądanie, o którym stanowi § 7, nie podlega rozpatrzeniu, jeżeli zostało wniesione po upływie 14 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a w przypadku zakończenia postępowania egzekucyjnego wskutek wyegzekwowania wykonania obowiązku – od dnia powiadomienia zobowiązanego o wysokości pobranych kosztów egzekucyjnych. W przypadku egzekucji należności pieniężnych z kwoty uzyskanej z egzekucji zaspokaja się – w pierwszej kolejności – koszty egzekucyjne i koszty upomnienia (art. 115 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej).
Z przytoczonych wyżej przepisów regulujących kwestię ponoszenia kosztów egzekucyjnych wynika, iż zasadą jest, że to zobowiązany ponosi odpowiedzialność za powstałe koszty egzekucji. Zasadność tej regulacji nie może budzić wątpliwości, gdyż całe postępowanie egzekucyjne i związana z nim konieczność funkcjonowania organów egzekucyjnych jest następstwem uchylania się zobowiązanego od wykonywania nałożonych na niego obowiązków (por. R. Hauser, Z. Leoński, Egzekucja administracyjna. Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Ponadto z powołanych przepisów wynika, że postępowanie egzekucyjne kończy się wydaniem (z urzędu albo na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela) postanowienia o umorzeniu postępowania, bądź – bez jego wydania – wskutek wyegzekwowania wykonania obowiązku. Umorzenie postępowania egzekucyjnego w przypadku, gdy nie następuje na wniosek wierzyciela lub z przyczyn opisanych w art. 59 § 2 ustawy egzekucyjnej, ma podwójny skutek: po pierwsze stanowi o zakończeniu postępowania egzekucyjnego, a po drugie powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych – w warunkach określonych w art. 60 § 1 ustawy egzekucyjnej.
W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne zostało umorzone na wniosek wierzyciela, nie spowodowało zatem konieczności uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych, w trybie ostatnio wymienionego przepisu.
Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego doręcza się zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym (w przedmiotowej sprawie doręczenie miało miejsce w dniu 5 grudnia 2011 r.). Moment doręczenia takiego postanowienia zobowiązanemu decyduje o dacie rozpoczęcia biegu terminu do złożenia przez zobowiązanego żądania wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Żądanie takie nie podlega rozpatrzeniu, jeżeli zostało wniesione po upływie 14 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Skarżąca natomiast domagała się ustalenia wysokości kosztów egzekucyjnych po upływie 11 miesięcy od daty otrzymania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.
Oznacza to, że żądanie w sprawie kosztów egzekucyjnych zgłoszone przez zobowiązanego po upływie 14 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego staje się bezprzedmiotowe, nieskuteczne, nie podlega rozpatrzeniu. Tym samym, w przypadku doręczenia postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, zgłoszenie przez zobowiązanego żądania, o którym mowa w art. 64c § 7 ustawy egzekucyjnej, po upływie terminu określonego w art. 64c § 8 tej ustawy, nie rodzi po stronie organu egzekucyjnego obowiązku (ani uprawnienia) wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych.
Należy przy tym zauważyć, że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych z urzędu tylko wówczas, gdy koszty te obciążają wierzyciela. Zatem w sytuacji gdy koszty egzekucyjne nie obciążają wierzyciela, niezależnie od sposobu zakończenia postępowania egzekucyjnego (wydaniem i doręczeniem postanowienia o umorzeniu tego postępowania lub wskutek wyegzekwowania obowiązku), postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych wydaje się wyłącznie na żądanie zobowiązanego zgłoszone w przewidzianym do tego terminie, a nie z urzędu. Po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, o ile koszty egzekucyjne nie obciążają wierzyciela, organ egzekucyjny pozbawiony jest prawa orzekania w sprawie kosztów egzekucyjnych, chyba że w odpowiednim czasie żądanie wydania takiego postanowienia wniesie zobowiązany. Brak żądania zobowiązanego oznacza brak możliwości rozpatrzenia sprawy kosztów egzekucyjnych ciążących na zobowiązanym.
Wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych może nastąpić w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego lub po jego zakończeniu. Dla zobowiązanego termin do żądania wydania takiego postanowienia kończy bieg po upływie 14 dni od zaistnienia zdarzeń wymienionych w art. 64c § 8 ustawy egzekucyjnej. Termin ten jest terminem ustawowym, zawitym, o charakterze materialnym. Bezskuteczny upływ takiego terminu, wobec braku stosownego żądania uprawnionego podmiotu (zobowiązanego), powoduje niedopuszczalność rozstrzygania kwestii kosztów egzekucyjnych, które nie obciążają wierzyciela. Termin z art. 64c § 8 ustawy egzekucyjnej jako termin prawa materialnego nie podlega przywróceniu. Uprawnienie żądania wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych oraz obowiązek rozpatrzenia takiego żądania wygasa (przestaje istnieć) z upływem terminów opisanych w art. 64c § 8 ustawy egzekucyjnej.
Zgodnie z powołanym wyżej art. 64c § 1 u.p.e.a. koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego i, w przypadku egzekucji należności pieniężnej, są zaspokajane – z kwoty uzyskanej z egzekucji – w pierwszej kolejności. Oznacza to, że wyegzekwowana kwota zaliczona jest na koszty egzekucyjne, a dopiero jej nadwyżka przeznaczona jest na zaspokojenie innych, wymienionych w art. 115 ustawy egzekucyjnej, tytułów. W sytuacji, gdy wyegzekwowana kwota nie przewyższa należnych (pobranych) kosztów egzekucyjnych, środki pieniężne tak uzyskane stanowią koszty egzekucyjne i, jako takie, podlegają rygorom art. 64c ustawy egzekucyjnej z wyłączeniem przepisu art. 60 tej ustawy. Tym samym, kwoty takie nie są zwracane w innym trybie niż opisany w art. 64c ustawy egzekucyjnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 31 maja 2010 r. sygn. akt I SA/Gl 190/10; dostępny na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zatem w sprawie dotyczącej egzekucji należności pieniężnej wyegzekwowana od dłużnika kwota kosztów egzekucyjnych, która podlegałaby ewentualnemu zwrotowi, mogła nastąpić jedynie w trybie art. 64c u.p.e.a., przy spełnieniu warunków przewidzianych tym przepisem.
Organ I instancji dokonał zatem prawidłowej kwalifikacji żądania zobowiązanego, uwzględniając treść art. 64c § 7 i 8 ustawy egzekucyjnej, bowiem – jak wskazano wyżej – nie podlega rozpatrzeniu żądanie w sprawie kosztów egzekucyjnych, jeżeli zostało wniesione po upływie 14 dni od dnia doręczenia postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Z dalszej części przepisu art. 64c § 8 u.p.e.a. wynika obowiązek organu powiadomienia zobowiązanego o wysokości pobranych kosztów egzekucyjnych, lecz jedynie w przypadku zakończenia postępowania egzekucyjnego wskutek wyegzekwowania wykonania obowiązku, co jednak nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Słuszne jest także rozstrzygnięcie organu II instancji, bowiem przepis art. 64c § 7 u.p.e.a. przewiduje wniesienie zażalenia jedynie na postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych.
Wbrew zarzutom skargi organy prawidłowo powołały przepisy art. 64c § 7 i § 8 u.p.e.a., zaś stronie skarżącej jedynie w trybie przewidzianym w wymienionych przepisach przysługiwało uprawnienie do domagania się rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych.
Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, że żądania skarżącej dotyczące nieuwzględnienia wpłaty dokonanej przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, jak również nieprawidłowe ustalenie należności na dzień wszczęcia tego postępowania oraz bezzasadne pobranie odsetek ustawowych, winny być zgłoszone przez dłużnika w toku tego postępowania i w trybie przewidzianym w ustawie egzekucyjnej. Należy bowiem podkreślić, że jednym z podstawowych obowiązków wierzyciela jest wystawienie tytułu wykonawczego będącego niezbędnym dla wszczęcia i prowadzenia egzekucji dokumentem w sposób odpowiadający wszystkim wymogom określonym w art. 27 ustawy egzekucyjnej. Obowiązkiem organu egzekucyjnego jest zbadanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej, a także sprawdzenie, czy tytuł wykonawczy odpowiada wymogom określonym w art. 27 § 1 i 2. Nie ma jednak ten organ uprawnień do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Podstawowym zaś uprawnieniem zobowiązanego jest możliwość obrony przed niezgodnym z prawem skierowaniem do jego majątku egzekucji administracyjnej poprzez wniesienie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Z tych względów wskazane wyżej zarzuty skarżącej – złożone po zakończeniu postępowania egzekucyjnego – nie mogą odnieść skutku.
Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i, działając na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło