I SA/Gl 512/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska /spr./ Sędziowie NSA Marek Kołaczek Asesor WSA Mirosław Kupiec Protokolant Magdalena Nowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2005 r. przy udziale – sprawy ze skargi H.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez pełnomocnika H.B., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] nr [...] orzekającej o odpowiedzialności wyżej wymienionego jako nabywcy środka trwałego od W. M. właściciela firmy A za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lata 1998-2001 do wysokości 25.010 zł. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 233 § 1 pkt 1 i art. 112 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). W uzasadnieniu podał, iż W.M. posiada zaległości z tytułu podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 495.743,80 zł, które zostały określone decyzjami Inspektora Kontroli Skarbowej. Kontrola remanentu likwidacyjnego sporządzonego przez W.M. wykazała, że część środków trwałych ujętych w stosownej ewidencji została sprzedana. Ustalono, że w dniu [...] H.B. nabył wózek widłowy o wartości [...] zł, co potwierdza stosowna faktura. W tym stanie faktycznym organ podatkowy pierwszej instancji orzekł o odpowiedzialności wyżej wymienionego za zaległości sprzedawcy do wysokości 25.010 zł. W odwołaniu pełnomocnik strony podniósł zarzuty co do treści uzasadnienia decyzji oraz podkreślił, iż nabywca działał w dobrej wierze, a zbywca w dacie transakcji nie posiadał zaległości, co potwierdza zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], zgodnie z którym na dzień [...] nie zalegał z uiszczeniem należności podatkowych. Organ odwoławczy nie uznał argumentów odwołania i zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 21 noweli z dnia 12 września 2002 r. do ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) w sprawie mają zastosowanie przepisy tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r.. Dalej przytoczył art. 112 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym nabywca środków trwałych odpowiada swoim całym majątkiem, solidarnie z podatnikiem, za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Następnie podał, że zakupiony przez stronę wózek widłowy stanowił niewiele ponad 9% wartości wszystkich środków trwałych, a zatem został zachowany wymóg z art. 112 § 4 Ordynacji podatkowej, ograniczający odpowiedzialność nabywcy do wykazanej wyżej proporcji. Zaakcentował też, iż zaświadczenie nr [...] z dnia [...] wydane zostało na wniosek W.M., a nadto z uwagi na wadliwość zostało anulowane. Natomiast w momencie zakupu tj. w dniu [...] H.B. nie posiadał takiego zaświadczenia, jak również w ogóle nie wystąpił o wydanie takiego zaświadczenia w trybie art. 112 § 7 Ordynacji podatkowej. W skardze z dnia [...] pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając błędne zastosowanie prawa materialnego. W uzasadnieniu stwierdził, że decyzje podatkowe wydane w sprawie W.M. mają charakter określający, wywołujący skutki prawne z mocą wsteczną w stosunku do osoby trzeciej. Zaakcentował, że skarżący działał w dobrej wierze, a zbywca w dacie transakcji nie miał zaległości podatkowych, co potwierdza zaświadczenie z dnia [...]. Zasugerował, że w tym stanie rzeczy należy założyć, iż również w dniu [...] skarżący otrzymałby zaświadczenie o tej samej treści, bowiem pierwsza decyzja podatkowa została wydana dopiero [...]. Wskazał też, iż anulowanie wspomnianego zaświadczenia odbyło się w postępowaniu bez udziału skarżącego. Uznał zatem, że brak było podstaw prawnych do orzekania o odpowiedzialności podatkowej nabywcy. Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Zaakcentował, że skarżący nie zadbał w stosownym czasie o wydanie zaświadczenia, a odwoływanie się do treści zaświadczenia z dnia [...] wydanego na wniosek zbywcy nie stanowi okoliczności, o której mowa w art. 112 § 7 Ordynacji podatkowej. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał argumenty zawarte w skardze oraz podkreślił, iż organy podatkowe nie poczyniły stosownych ustaleń w zakresie dotyczącym proporcji środka trwałego. Pełnomocnik organu odwoławczego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zaakcentował, że ustalenia te zostały poczynione i opisane na str. 2 decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można Dyrektorowi Izby Skarbowej skutecznie zarzucić, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji naruszył obowiązujące przepisy prawa materialnego czy proceduralnego. Przystępując do oceny zgodności z prawem tej decyzji na wstępie zaakcentować trzeba, iż prawno-materialną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 112 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r., zgodnie z art. 21 noweli z dnia 12 września 2002 r. do ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 169, poz. 1387). Przepis ten stanowi, iż nabywca środków trwałych odpowiada całym swoim majątkiem, solidarnie z podatnikiem, za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym środki te winny być ujęte w prowadzonej przez zbywcę ewidencji lub wykazie środków trwałych, a ich wartość w dniu zbycia wynosi co najmniej 14. 173,62 zł (§ 1 i 2). Ponadto zakres odpowiedzialności nabywcy został ograniczony do wartości nabytego środka trwałego (§ 3), a także do takiej części, w jakiej wartość nabytego środka trwałego pozostaje do wartości środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych przedsiębiorstwa, które jest lub było prowadzone przez zbywcę (§ 4). Równocześnie przepisy § 7-9 wprowadzają dla nabywcy możliwość wystąpienia do organów podatkowych właściwych miejscowo dla zbywającego o wydanie zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywcy, ograniczając jednocześnie odpowiedzialność nabywcy wyłącznie do zaległości podatkowych wykazanych w zaświadczeniu. Ustalają przy tym, iż wydane zaświadczenie jest skuteczne wyłącznie przez 3 dni w przypadku zbycia środka trwałego. Odnosząc przedstawione uregulowania prawne do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, iż bezsporne jest, iż skarżący nabył w dniu [...] wózek widłowy o wartości [...] zł, co potwierdza stosowna faktura. Sprzedającym był W.M., który posiadał zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lata 1998-2001 w łącznej kwocie 495.743,80 zł. Zaległości te zostały określone decyzjami Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, jednak moment powstania tych zaległości jest wcześniejszy od daty nabycia środka trwałego, bowiem zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej), a zaległością podatkową jest podatek nie zapłacony w terminie płatności (art. 51 tej ustawy). Ponadto organy podatkowe ustaliły, że wózek widłowy, będący przedmiotem sprzedaży, został ujęty w ewidencji środków trwałych zbywcy i stanowił niewiele ponad 9% wartości wszystkich środków trwałych stanowiących na dzień [...] kwotę 221.090 zł, nie mniej odpowiedzialność skarżącego ograniczyły do wartości nabytego środka trwałego tj. do wysokości 25.010 zł. Stwierdzić więc trzeba, że orzekając o odpowiedzialności H.B. za zaległości podatkowe W.M. organy podatkowe rozpatrzyły wszystkie przesłanki określone w art. 112 § 1 do 6 ustawy – Ordynacja podatkowa. Nie można przy tym uznać skuteczności zarzutów co do pominięcia w prowadzonym postępowaniu skutków wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, na wniosek zbywcy, zaświadczenia z dnia [...] stwierdzającego, że na dzień [...], W.M. nie zalegał z uiszczeniem należności podatkowych. W tej kwestii zaakcentować trzeba, że – jak już wyżej wskazano – zgodnie z art. 112 § 7 do 9 wyłącznie zaświadczenie wydane na wniosek nabywcy skutkuje uwolnieniem się z odpowiedzialności za zaległości zbywcy. Pogląd ten potwierdza teza do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2003 r. sygn. akt SA/Bd 1591/03, zgodnie z którą "Wyłączenie odpowiedzialności nabywcy nie zostało uzależnione od posiadania przez niego jakiegokolwiek zaświadczenia o zaległościach podatkowych zbywającego, ale zaświadczenia wydanego nabywcy środka trwałego w trybie art. 112 § 7 Ordynacji podatkowej. Logicznym jest również, że zaświadczenie takie nabywca powinien posiadać przed nabyciem środka trwałego, gdyż wtedy będzie mógł twierdzić, że decyzję o nabyciu podjął, działając w zaufaniu do urzędowej informacji o wielkości zadłużenia zbywcy" (publik. POP 2004/5/97). Pogląd ten jest w pełni akceptowany przez skład orzekający w niniejszej sprawie. Dodać przy tym trzeba, że skarżący odwołuje się do zaświadczenia wydanego na wniosek zbywcy w dniu [...], w sytuacji gdy sprzedaż środka trwałego nastąpiła w dniu [...], a więc zaświadczenia wydanego po upływie ponad 1 roku od daty nabycia wózka widłowego od W.M.. W tym stanie rzeczy uznać trzeba rację organu odwoławczego, gdy twierdzi, iż wskazane zaświadczenie nie może wywierać skutku w postaci uwolnienia się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe zbywcy. Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, a zatem Sąd – działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – skargę jako nieuzasadnioną oddalił.