I SA/Gl 521/15

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-07-16

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba bezrobotna, otrzymująca jedynie świadczenia z pomocy społecznej (dodatek mieszkaniowy i energetyczny), może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba bezrobotna, której jedynym źródłem dochodu jest pomoc państwa w postaci dodatku mieszkaniowego i energetycznego, spełnia przesłanki do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Obciążenie takiej osoby kosztami postępowania sądowego prowadziłoby do fikcyjności przyznanych świadczeń z pomocy społecznej, naruszając równowagę między interesem państwa a prawem obywatela do dochodzenia roszczeń.
Stan faktyczny
A. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Jako osoba bezrobotna i samotna, jego dochody pochodziły głównie ze świadczeń państwowych (dodatek mieszkaniowy i energetyczny). Skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. W ramach urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 10 czerwca 2015 r. A. B. zwrócił się do sądu administracyjnego o zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku odnotował, że jest osobą samotną, zarejestrowaną w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna. Skarżący zauważył, że z uwagi na stan zdrowia i wiek, bardzo rzadko otrzymuje propozycje zatrudnienia. Począwszy od 1 grudnia 2014 r. pracował jedynie w okresie od 5 do 18 maja 2015 r. Wówczas to otrzymał wynagrodzenie w kwocie 957,02 zł brutto. Wnioskodawca wynajmuje mieszkanie o pow. 40 m2. Wraz z drukiem PPF nadesłał do Sądu decyzje, których mocą orzeczono najpierw o utracie przez niego statusu osoby bezrobotnej, a w dalszej kolejności o ponownej rejestracji z tego tytułu. W oparciu o dokumenty źródłowe, które skarżący nadesłał w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy ustalono, co następuje. Skarżący otrzymał wynagrodzenie w kwocie 666,48 zł netto za pracę w okresie od 5 do 18 maja 2015 r. Wysokość czynszu oraz opłat z tytułu: dostawy wody, gospodarowania odpadami i wywozu ścieków wynosi miesięcznie 182,04 zł. Skarżący do końca 2015 r. będzie otrzymał dodatek mieszkaniowy w kwocie 186,74 zł. Świadczenie to skarżący uzyskuje począwszy od 1 stycznia 2014 r. Dodatkowo wnioskodawca, jako osoba uprawniona do ww. dodatku, otrzymywał do dnia 30 czerwca 2015 r. dodatek energetyczny w kwocie 11,09 zł. Z uzasadnienia stosownych decyzji, mocą których przyznano ww. świadczenia, wynika, że skarżący mieszka samotnie, a wysokość jego dochodu uprawnia go do otrzymywania szeroko pojmowanej pomocy społecznej. A. B. posiada rachunek bankowy na którym znajduje się kwota 2,29 zł (stan na 10 stycznia 2015 r.). Wpis sądowy od skargi stanowi kwotę 100 zł. Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej w skrócie: "P.p.s.a.", stronie na jej wniosek może zostać przyznane prawo pomocy. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym lub całkowitym (art. 245 § 1 P.p.s.a.). Z uwagi na to, że A. B. zwrócił się do Sądu o zwolnienie od kosztów sądowych, jego wniosek podlega rozpoznaniu w oparciu o przesłankę wskazaną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albowiem dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Jest więc regułą, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w tym zakresie, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Zdaniem rozpoznającego wniosek, skarżący wykazał, iż w jego przypadku spełniona jest przesłanka wskazana w ww. przepisie. W toku rozpoznania sprawy stwierdzono, że skarżący jest osoba bezrobotną, a jego jedynym źródłem dochodu pozostaje w chwili obecnej wyłącznie pomoc Skarbu Państwa w postaci dodatku mieszkaniowego i energetycznego. Nie sposób w takim przypadku przyjąć, że obowiązek poniesienia kosztów sądowych miałby być zaspokojony z uzyskiwanego przez niego wsparcia z budżetu Państwa. Sądy powinny bowiem zabezpieczać prawidłową równowagę pomiędzy, z jednej strony interesem państwa w pobieraniu opłat z tytułu rozpoznawania skarg, a z drugiej strony interesem skarżących w dochodzeniu swych roszczeń. Konsekwencją obciążenia takiej osoby kosztami postępowania sądowego byłaby fikcyjność przyznanych świadczeń z szeroko pojmowanej pomocy społecznej. W toku rozpoznania wniosku nie stracono z pola widzenia okoliczności, iż wykazana przez skarżącego pomoc budżetu Państwa zaspokaja jedynie stałe miesięczne wydatki związane z utrzymaniem nieruchomości. Zrodziło się zatem pytanie: z jakich źródeł skarżący pokrywa inne obciążenia budżetowe, w tym koszty zakupu żywności, środków higieny i inne. Wątpliwości te rozstrzygnięto jednakże na korzyść skarżącego, a to z uwagi na ww. wsparcie, którego udziela mu Burmistrz Miasta B.. Niewykluczone bowiem, że skarżący nie wykazał na potrzebę rozpoznania wniosku całości przyznanych mu świadczeń. W wyniku poczynionych wyżej rozważań orzeczono jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., art. 254 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło