I SA/Gl 549/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-08-13

Skład orzekający: Gabriel Radecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo posiadania dochodów z wynagrodzenia i renty małżonki, a także możliwości osiągania wpływów z działalności gospodarczej, sąd uznał, że poniesienie pełnych kosztów sądowych mogłoby wiązać się z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania. W związku z tym, skarżący został zwolniony od kosztów sądowych jedynie w części, a w pozostałym zakresie wniosek oddalono.
Stan faktyczny
Skarżący J. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych. Wniosek został uzasadniony wspólnym gospodarstwem domowym z żoną otrzymującą rentę oraz dochodami skarżącego z działalności gospodarczej. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił szereg dokumentów finansowych, w tym zaświadczenie o wynagrodzeniu, wyciąg z rachunku bankowego, deklaracje VAT, podsumowanie podatkowej księgi przychodów i rozchodów, zeznania podatkowe, odcinek renty małżonki oraz rachunki dotyczące kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Wpis sądowy od skargi wynosił [...] zł.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w zakresie obejmującym część każdorazowej opłaty sądowej przekraczającą kwotę [...]; 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w zakresie obejmującym część każdorazowej opłaty sądowej przekraczającą kwotę [...] (słownie: [...]) złotych; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, podkreślił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną otrzymującą rentę w wysokości [...] zł i że jego dochody z działalności gospodarczej wynoszą [...] zł. Według wniosku skarżący nie posiada majątku, poza prawem do lokalu, w którym zamieszkuje. Wykonując wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wniosku, skarżący nadesłał – w większości w formie odpisów – następujące dokumenty: zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia, skądinąd przemilczanego we wniosku (według niego wynosi ono [...]zł netto), wyciąg z "firmowego" rachunku bankowego (saldo końcowe na tym rachunku zamknęło się kwotą [...] zł), składane przez skarżącego deklaracje dla podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do czerwca 2009 r. (najniższą podstawę opodatkowania, [...] zł, wykazano w styczniu, a najwyższą, [...] zł – w marcu), podsumowanie podatkowej księgi przychodów i rozchodów za te okresy (w czerwcu wykazano przychody w kwocie [...]zł, wydatki w kwocie [...]zł i stratę w kwocie [...]zł; jednak od początku roku stratę wykazano jeszcze tylko w marcu, wobec czego narastająco skarżący osiągnął dochód w wysokości [...]zł, przy przychodzie i wydatkach w wysokości odpowiednio [...]zł i [...]zł), zeznania podatkowe, "odcinek" renty małżonki, rachunki dotyczące kosztów utrzymania gospodarstwa domowego (m.in. potwierdzenie wpłaty czynszu w kwocie [...]zł) oraz dokumentację dotyczącą kierowanej przez niego spółki, o którą nie wzywano. Wpis sądowy od skargi wynosi [...] zł. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że skarżący nie wykazał, iż w jego sytuacji zachodzi przesłanka do uwzględnienia jego żądania w całości. W jego gospodarstwa domowego uzyskiwany jest bowiem stały dochód w postaci wynagrodzenia oraz renty jego małżonki. Dodatkowo wnioskodawca ma możliwość osiągania pewnych wpływów z działalności gospodarczej, gdyż prowadzone przez niego przedsiębiorstwo, jeśli jego kondycję finansową oceniać w dłuższej perspektywie czasowej, prosperuje całkiem dobrze (dochód wykazany narastająco od początku roku, stałe wartości obrotu wynikające m.in. z deklaracji dla podatku od towarów i usług). Nie bez znaczenia pozostaje również dodatnie saldo, jakie występuje na rachunku bankowym strony. Niemniej jednak zdaniem rozpoznającego wniosek poniesienie przez skarżącego kosztów sądowych w całości może się wiązać z uszczerbkiem koniecznego utrzymania jego i jego rodziny. Nie pozwala na to wysokość opisanych dochodów oraz niezbyt stabilna sytuacja przedsiębiorstwa strony, wykazującego w niektórych miesiącach straty. Należy mieć również na względzie, by partycypacja w kosztach postępowaniach nie zagroziła funkcjonowaniu tego przedsiębiorstwa. W konsekwencji przyjęto, że bez niebezpieczeństwa uszczerbku utrzymania koniecznego wnioskodawca może uiścić jedynie ułamek kosztów, o którym mowa w sentencji. Ustalając ten ułamek na poziomie zbliżonym do połowy otrzymywanego przezeń wynagrodzenia za pracę oraz jednocześnie 1/5 środków wydatkowanych w ramach działalności gospodarczej, uznano, że wpłacenie takiej kwoty nie powinno wpłynąć negatywnie ani na możliwość pokrycia kosztów utrzymania wnioskodawcy, ani na stopień płynności finansowej jego przedsiębiorstwa. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło