I SA/Gl 586/13

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 25 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. Pełnomocnik skarżącej, będący radcą prawnym, przedstawił jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskująca stwierdziła, że pozostaje w gospodarstwie domowym z ciężko chorym mężem, otrzymującym niską rentę, oraz z dwoma synami, w tym jednym pełnoletnim. Wskazała, że otrzymuje niewielkie wynagrodzenie oraz że jej pełnomocnik reprezentuje ją w ramach pomocy dla osób ubogich. Zwróciła nadto uwagę na własne problemy zdrowotne. Na wezwanie referendarza sądowego pełnomocnik strony nadesłał – w większości w formie odpisów – wszystkie żądane dokumenty, w szczególności oświadczenie skarżącej, że jej pełnoletni syn nie pracuje i jest na jej utrzymaniu, wyciąg z rachunku bankowego (saldo dodatnie na rachunku wyniosło 280,96 zł), zeznanie podatkowe skarżącej oraz zaświadczenie jej pracodawcy (w jego świetle kwota wynagrodzenia netto wynosi 1309 zł, lecz ulega zmniejszeniu o dalsze potrącenia, m.in. na spłatę pożyczek, w łącznej wysokości 320,30 zł). Przedstawił nadto odpis skrócony aktu zgonu małżonka skarżącej (według niego małżonek skarżącej zmarł w dniu 23 lipca 2013 r.) Wpis od skargi w niniejszej sprawie, wyliczony na podstawie wskazanej w niej wartości przedmiotu zaskarżenia, wynosi 169 zł. Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje: Stosownie zatem do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna więc udowodnić istnienie wspomnianego faktu, przedstawiając – z własnej inicjatywy lub na wezwanie – stosowną dokumentację źródłową. W ocenie rozpoznającego wniosek przesłanka powyższa została spełniona w przypadku skarżącej. Otrzymuje ona bowiem niewielkie wynagrodzenie, które może wystarczyć jedynie na opłacenie podstawowych, niezbędnych wydatków życiowych. Ponadto wnioskodawczyni cierpi na poważne problemy zdrowotne i obecnie, po niedawnej śmierci męża, samodzielnie musi utrzymać całą rodzinę. Tej ostatniej okoliczności niepodobna tracić z pola widzenia podczas rozpoznawania wniosku, gdyż radykalnie pogarsza ona sytuację strony. Rzutuje to na ocenę faktu, że w dniu 26 lipca 2013 r. na rachunek skarżącej przelano tytułem ubezpieczenia, zapewne w związku ze śmiercią męża, kwotę 8000 zł, a więc znacznie przewyższającą koszty sądowe w sprawie. Należy wszak uwzględnić szczególną przyczynę wypłaty tej kwoty, jej jednorazowość oraz nadzwyczajne życiowe potrzeby, na jaką trzeba ją przeznaczyć, tj. opłacenie kosztów łączących się z pogrzebem oraz z organizacją funkcjonowania rodziny po tym trudnym dla niej wydarzeniu. Nie ulega wątpliwości, że ze względu na niskie dochody skarżącej kwota ta może być rychło w całości rozdysponowana na najbardziej elementarne potrzeby. W takim stanie rzeczy przeznaczenie nawet niewielkiej jej części na cele postępowania mogłaby spowodować uszczerbek utrzymania koniecznego. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.