I SA/Gl 587/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-01-26
Skład orzekający: Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia dla radcy prawnego ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla radcy prawnego ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa się na podstawie przepisów o opłatach za czynności radców prawnych. W przypadku skargi kasacyjnej, stawka wynosi 75% stawki za postępowanie w pierwszej instancji, jeśli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny. Maksymalna wysokość opłaty nie może przekroczyć 150% stawek minimalnych, a do przyznanego wynagrodzenia należy doliczyć podatek VAT.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku radcy prawnego W. W. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu skarżącym G. S. i M. S. w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Pełnomocnik wnosił o przyznanie wynagrodzenia w podwójnej stawce minimalnej, uzasadniając to skomplikowanym charakterem sprawy podatkowej i znacznym nakładem pracy. Sąd pierwszej instancji rozpoznał wniosek po oddaleniu skargi przez WSA i oddaleniu skargi kasacyjnej przez NSA.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu W. W. wynagrodzenie od Skarbu Państwa w kwocie 249,08 zł (w tym podatek VAT) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. S. i M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku pełnomocnika skarżących o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej p o s t a n a w i a przyznać radcy prawnemu W. W. wynagrodzenie od Skarbu Państwa w kwocie 249,08 zł (słownie: dwieście czterdzieści dziewięć złotych osiem groszy, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 46,58 zł) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Postanowieniem z dnia 24 marca 2014 r. przyznano skarżącym prawo pomocy, ustanawiając im radcę prawnego, którym wyznaczona została radca prawny W. W.. Nastąpiło to już po oddaleniu skargi wyrokiem z dnia 10 grudnia 2013 r.
Pełnomocnik ten jednocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjną, skargę kasacyjną oraz wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości dwukrotnej stawki minimalnej, tj. w kwocie 360 zł, wraz z oświadczeniem, że koszty te nie zostały opłacone ani w całości, ani w części. Wniosek ten został później skierowany również do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W jego uzasadnieniu pełnomocnik podkreślił, że sprawa ma charakter skomplikowany, gdyż dotyczy wyjątkowo złożonej kwestii podatkowej. W konsekwencji opracowanie powyższych pism wiązało się ze znacznym nakładem pracy, co powoduje, że wynagrodzenie uzależnione od niewielkiej wartości przedmiotu zaskarżenia byłoby rażąco niskie w zestawieniu
z zaangażowaniem pełnomocnika.
Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2014 r. przywrócono termin do wniesienia skargi kasacyjnej; na rozprawie w dniu 27 października 2016 r., na której nikt się nie stawił, Naczelny Sąd Administracyjny tę skargę kasacyjną oddalił.
Mając powyższe na względzie, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 718 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych
i udokumentowanych wydatków. W związku z przepisami przejściowymi zwartymi
w § 22 kolejnych rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, z dnia 22 października 2015 r. i z dnia 3 października 2016 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805 oraz Dz. U. z 2016 r., poz. 1715) w rozpatrywanym zakresie należy zatem sięgnąć do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490, dalej powoływanego jako rozporządzenie).
Stosownie do § 15 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmowały opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w jego rozdziałach 3 i 4. Z tego powodu wykluczone jest przyznanie tego wynagrodzenia w podwójnej wysokości, o co wnosi pełnomocnik.
Stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi zostały określone w § 14 ust. 2 rozporządzenia, znajdującym się w jego rozdziale 4. W pkt 1 tego przepisu wskazano takie stawki za postępowanie przed sądami administracyjnym w pierwszej instancji, a w punkcie 2 – w instancji drugiej. Pełnomocnik w niniejszej sprawie, ustanowiony już po zakończeniu postępowania w instancji pierwszej, podejmował czynności, za które, w myśl § 14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, przysługuje wynagrodzenie za instancję drugą, czyli złożył skargę kasacyjną.
Niemniej stawka opłaty za tę wcześniej wymienioną czynność wymaga uwzględnienia stawki za postępowanie w pierwszej instancji. Otóż w świetle § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia należy się za nią wynagrodzenie w wysokości 75 % stawki za postępowanie w pierwszej instancji, jeżeli, jak w niniejszej sprawie,
w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny.
W myśl § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia stawka minimalna
w postępowaniu przed sądami administracyjnym w pierwszej instancji w sprawach,
w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, obliczana była na podstawie § 6, w którym wysokość stawki od wartości przedmiotu sprawy.
W niniejszej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia, będąca na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego odpowiednikiem wartości przedmiotu sprawy, mieści się w przedziale wskazanym w § 6 pkt 2 rozporządzenia, dla którego stawka wynosi 180 zł. 75 % tej stawki to 135 zł.
Minimalna stawka opłaty wynosi więc jeszcze mniej niż wyliczono we wniosku, co tym bardziej pozwala zgodzić się z pełnomocnikiem, że jest to kwota nieodpowiadająca nakładowi pracy, z jakim musiały wiązać się jego działania
w sprawie, podjęte zresztą aż 2,5 roku temu. Z pewnością wyższego wynagrodzenia wymaga praca polegająca na sporządzeniu skargi kasacyjnej, która nie tylko została przyjęta do rozpoznania, ale i w taki sposób zakreślała swoje granice, że Naczelny Sąd Administracyjny, działając w warunkach związania tymi granicami, mógł odnieść się do wszystkich ważnych aspektów sprawy. Nie można również tracić z pola widzenia, że pełnomocnik musiał wnosić o przywrócenie terminu do złożenia tej skargi. Dlatego opłatę podniesiono w maksymalnym możliwym stopniu, do wysokości 150% stawki minimalnej, czyli do kwoty 202,50 zł
W świetle § 2 ust. 3 rozporządzenia przyznane wynagrodzenie (opłatę) trzeba również podwyższyć o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, tj. o 23% (46,58 zł).
Wobec powyższego na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i z uwzględnieniem § 2 ust. 3, § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a, § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b i § 15 pkt 1 rozporządzenia oraz
§ 22 rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. i z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło