I SA/Gl 596/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.K. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym p o s t a n a w i a skargę odrzucić Pismem z dnia 16 kwietnia 2019 r. Z.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach, wskazane w sentencji postanowienia. W odpowiedzi na skargę Poczta Polska S.A. Centrum Obsługi Finansowej wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej w skrócie P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 1 • Orzeczenia: tezowane 107, nietezowane 20850 • Piśmiennictwo : 3 • Monografie: 2 • Kierunki orzecznicze: 1 • Interpretacje: 19 1) decyzje administracyjne; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 2 • Orzeczenia: tezowane 125, nietezowane 6176 • Piśmiennictwo : 6 • Monografie: 2 • Czasopisma: 2 • n.ius: 1 • ius.focus: 1 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 3 • Orzeczenia: tezowane 30, nietezowane 2354 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 4 • Orzeczenia: tezowane 589, nietezowane 17134 • Piśmiennictwo : 19 • Monografie: 7 • Praktyczne wyjaśnienia: 3 • Czasopisma: 5 • ius.focus: 1 • Kierunki orzecznicze: 6 • Interpretacje: 3 • Wzory: 1 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 4a • Orzeczenia: tezowane 13, nietezowane 3766 • Piśmiennictwo : 2 • Monografie: 1 • Czasopisma: 1 • Interpretacje: 42 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 5 • Orzeczenia: tezowane 20, nietezowane 5204 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 6 • Orzeczenia: tezowane 67, nietezowane 1970 • Praktyczne wyjaśnienia: 1 • Interpretacje: 1 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 7 • Orzeczenia: tezowane 11, nietezowane 810 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 8 • Orzeczenia: tezowane 675, nietezowane 17412 • Piśmiennictwo : 7 • Monografie: 2 • Czasopisma: 1 • n.ius: 1 • ius.focus: 1 • Kierunki orzecznicze: 2 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; • Art. 3 [Właściwość sądów administracyjnych] § 2 Pkt. 9 • Orzeczenia: tezowane 27, nietezowane 745 • Piśmiennictwo : 1 • Kierunki orzecznicze: 1 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z powyższego wynika, że z zakresu kognicji sądów administracyjnych zostały wyłączone postanowienia zapadłe w postępowaniu egzekucyjnym o charakterze incydentalnym, m.in. dotyczące stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Powyższe wyłączenie jest konsekwencją uznania w orzecznictwie sądów administracyjnych, że stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów, wyrażone w formie postanowienia, stanowi jedynie element materiału dowodowego (por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2007 r., I FSK 3/07, LEX nr 368349). W niniejszej sprawie strona skarżąca wniosła do Sądu skargę na postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, jednakże od postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela. Z akt administracyjnych sprawy wynika bowiem, że zaskarżone postanowienie dotyczyło stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela, działającej jako wierzyciel nie zaś organ egzekucyjny z uwagi na treść art. 19 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.), uznające zarzuty zgłoszone przez skarżącego za nieuzasadnione. Jeżeli zatem z kognicji sądów administracyjnych zostały wyłączone postanowienia będące stanowiskiem wierzyciela w przedmiocie zarzutów zobowiązanego zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, to w ocenie Sądu postanowienia wpadkowe w tym przedmiocie, a dotyczące uchybienia terminu do wniesione zażalenia od tych postanowień, również nie podlegają kognicji tego sądu. Należy podkreślić, że w postępowaniu egzekucyjnym w pełni skuteczną ochronę praw jednostki zapewnia możliwość zaskarżenia do sądów administracyjnych postanowień wydanych w sprawie głównej, tj. postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów. W orzecznictwie sądów administracyjnych zapadłych w oparciu o art. 134 i 135 P.p.s.a. wskazuje się bowiem, że pojęcie "sprawy" użyte w tych przepisach jest pojęciem niedookreślonym, którego zakres wymaga ustalenia na potrzeby każdego indywidualnego przypadku. Pojęcie "sprawy", jakim operuje przepis art. 134 § 1 P.p.s.a., różni się przy tym od pojęcia "sprawa administracyjna", gdyż jest od niego szersze. Pozwala to zatem przyjąć, że obejmuje ono wszelkie postępowania i wydane, bądź zapadłe w nich rozstrzygnięcia (także akty i czynności) administracyjne, bez względu na to, czy były one zaskarżalne w toku instancji, które poprzedzając decyzję zaskarżoną, warunkowały dokonaną w niej konkretyzację stosunku prawnego podlegającego rozstrzygnięciu. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.