I SA/Gl 61/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej – umorzenie zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej adwokata. W skardze z dnia 14 grudnia 2013 r. Z. D. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o ustanowienie dla niej pełnomocnika z urzędu. Do skargi dołączono między innymi: kopię decyzji ZUS z dnia [...] r. (wynika z niej, że świadczenie skarżącej z tytułu renty wynosi od 1 listopada 2013 r. 793,53 zł netto); kopie dokumentów źródłowych, z których wynika, że skarżąca zajmuje spółdzielcze lokatorskie mieszkanie o pow. 44,50 m2; zaświadczenie Domu Maklerskiego [...] (na dzień 3 grudnia 2013 r. skarżąca nie posiadała żadnych papierów wartościowych); dokumenty obrazujące skalę wydatków ponoszonych z tytułu utrzymania mieszkania (wartości uśrednione: zużycie gazu – 54,01 zł; zużycie energii elektrycznej – 19,87 zł; czynsz – 310,41 zł; wydatki na lekarstwa 47,33 zł); kopię decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r., mocą której przyznano skarżącej dodatek mieszkaniowy w wysokości 90,25 zł do 28 lutego 2014 r. Do skargi dołączono nadto obszerną dokumentację obrazującą stan zdrowia skarżącej. W ramach urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 9 lutego 2014 r., nadesłanego w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata. W motywach wniosku skarżąca podniosła okoliczności, które już uprzednio wykazała w ramach opisanej wyżej dokumentacji źródłowej. Dodatkowo zaakcentowała, że jest pod stałą kontrolą psychiatry i neurologa. Końcowo zeznała, że korzystała z usług pełnomocników procesowych w ramach postępowań przed sądami powszechnymi. W tych ramach dołączono do druku PPF kopię wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w S. I Wydział Cywilny z dnia [...] r., z którego sentencji wynika, że skarżąca była reprezentowana przez adwokata działającego w ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Prawo pomocy jest instytucją o wyjątkowym charakterze, której zadaniem jest zapewnienie dostępu do Sądu podmiotom, którym brak środków finansowych nie pozwala na prowadzenie postępowania. Konstytucyjne prawo do sądu, wyrażone w art. 45 Konstytucji RP, pozostaje także w zgodzie z zasadami wyrażonymi w Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych praw wolności (sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3,5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 – Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.), w szczególności jej art. 6 regulującym prawo do rzetelnego procesu sądowego. Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 P.p.s.a., przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym (zgodnie z zakresem wyznaczonym przez skarżącą) następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dalej w skrócie: P.p.s.a.). Zdaniem rozpoznającego wniosek, w stosunku do skarżącej zachodzi przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy pozwolił stwierdzić, że dochody uzyskiwane w jej gospodarstwie z trudem wystarczają na pokrycie bieżących wydatków. W tym stanie rzeczy nie można od niej wymagać, aby partycypowała w kosztach sądowych w jakimkolwiek zakresie. Na uwagę zasługuje fakt, że uzyskiwany przez skarżącą dochód, stanowi w części szeroko pojmowaną pomoc społeczną Państwa, udzielaną między innymi w ramach świadczenia pomocowego jakim jest dodatek mieszkaniowy. Co ważne, pomoc ta została przyznana wyłącznie do końca bieżącego miesiąca. W toku rozpoznania wniosku nie stracono z pola widzenia okoliczności, iż skarżąca korzystała z usług profesjonalnego pełnomocnika, przy czym jak wynika ze zgromadzonych dokumentów, pełnomocnik ten działał w ramach pomocy prawnej niesionej z urzędu, co przez pryzmat art. 246 § 3 P.p.s.a., nie wyklucza przyznania adwokata w niniejszej sprawie. W tych okolicznościach, działając na podstawie art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.