I SA/Gl 631/15

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, skarżąca wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Podkreśliła m.in., że utrzymuje się z niewielkiej emerytury, i prowadzi działalność gospodarczą ze stratą (bar). Zaznaczyła, iż nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym, lecz pomaga matce, która jest osobą starszą i często przechodzi zabiegi chirurgiczne. Według wniosku majątek skarżącej składa się z lokalu mieszkalnego, lokalu użytkowego wykorzystywanego na potrzeby baru oraz nieruchomości gruntowej. Do wniosku załączono potwierdzenie wypłaty emerytury w kwocie 795,03 zł oraz podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za pierwsze półrocze bieżącego roku. W świetle tego dokumentu wnioskodawczyni uzyskała w tym okresie przychód w łącznej kwocie 48.098,32 zł, ale poniosła koszty wynoszące w sumie 52.142,08 zł, co daje stratę w kwocie 4043,76 zł. Niemniej od kwietnia zredukowała koszty wynagrodzeń, co m.in. spowodowało, że już od maja wykazywany jest zysk. W czerwcu skarżąca uzyskała nadto znacznie wyższy przychód niż w poprzednich miesiącach, w kwocie 13.349,07 zł, wobec czego przy kosztach w kwocie 9.445,18 zł, w tym kwocie 4.597,85 zł przeznaczonej na zakup towarów handlowych i materiałów oraz pozostałych wydatkach w kwocie 4,847,33 zł, oznacza, iż uzyskała zysk w kwocie 3903,89 zł. Strona została wezwania do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł jeszcze w czterech innych sprawach, w których również złożyła wnioski o przyznanie prawa pomocy stanowiące przedmiot dzisiejszego posiedzenia. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie rozpoznającego wniosek w przypadku skarżącej ta przesłanka nie została spełniona, przy czym można to stwierdzić na podstawie jej oświadczeń i nadesłanej już dokumentacji źródłowej, bez wystosowywania wezwania celem uzupełnienia tego materiału dowodowego. Wynika z niego wszak, że poza stałym, choć niewygórowanym dochodem w postaci emerytury, osiąga ona również przychody z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Wprawdzie skarżąca, jak zaznaczyła we wniosku, w pierwszym półroczu tego roku wykazała z tego tytułu stratę, to jednak pod koniec tego okresu zaczęła osiągać dochód, m.in. wskutek redukcji kosztów wypłacanego wynagrodzenia. W czerwcu sytuacja uległa jeszcze dalej idącej poprawie, co z dużym prawdopodobieństwem można uznać za tendencję stałą, zważywszy iż rozpoczął się sezon wakacyjny, będący korzystnym okresem dla osób świadczących usługi gastronomiczne. Nadwyżka przychodów uzyskanych tylko w tym miesiącu nad poniesionymi kosztami ponadośmiokrotnie przekracza sumę wpisów od skarg we wszystkich sprawach skarżącej. Ponadto suma tych wpisów stanowi zaledwie 5,3 % wspomnianych kosztów. Okoliczności te wykluczają przyznanie prawa pomocy. Wydatki związane z działalnością gospodarczą, np. na zakup towarów czy wypłatę wynagrodzenia, nie zaliczają się do kosztów koniecznego utrzymania przedsiębiorcy, a zatem ich ograniczenie nie powoduje co do zasady uszczerbku dla tego utrzymania i pozostanie bez wpływu na wysokość środków przeznaczanych niejako niezależnie od nich na inne cele, w tym na wsparcie finansowe udzielane przez wnioskującą matce. Te inne cele finansowane są przecież pomimo tego, że opłacane są wydatki łączące się z działalnością gospodarczą. Ze względu na wskazaną wyżej dysproporcję pomiędzy wysokością tych wydatków a sumą wpisów od skarg we wszystkich sprawach strony nie ulega zarazem wątpliwości, że pokrycie kosztów sądowych nie pociągnie za sobą nie tylko utraty płynności finansowej jej przedsiębiorstwa, ale nawet odczuwalnych, negatywnych trudności w jego funkcjonowaniu. Zaakcentować przy tym wypada, że koszty postępowania sądowego przedsiębiorca powinien w pierwszej kolejności kalkulować w ramach kosztów prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, i to traktując jej priorytetowo z uwagi na ich publicznoprawny charakter. Nie może zatem preferować innych wydatków, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych, zwłaszcza w sytuacji, gdy znacznie wyższe kwoty przeznacza na inne cele. Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.