I SA/Gl 633/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-08-26
Skład orzekający: Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody pochodzą ze świadczenia w obcej walucie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy dochód pochodzi ze świadczenia w obcej walucie, którego wysokość jest zmienna i uzależniona od kursu waluty, a wnioskodawca jest osobą samotną ponoszącą wszystkie koszty utrzymania, w tym nadzwyczajne, oraz zobowiązaną do opłacenia kosztów w kilku sprawach, przesłanka ta może zostać spełniona.Stan faktyczny
Skarżąca H. N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzasadniając wniosek, wskazała na swoje samotne utrzymanie, ograniczone dochody w obcej walucie, konieczność ponoszenia kosztów innych postępowań oraz wydatków związanych z utrzymaniem domu. Dołączyła dokumenty potwierdzające dochody i wydatki. Skarżącej wielokrotnie przyznawano prawo pomocy w innych sprawach.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi H. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy uzupełnienia, sprostowania oraz wyjaśnienia wątpliwości co do decyzji dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.
Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości
100 zł, skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, podkreśliła, że jest osobą samotną i że jej dochody ograniczają się do świadczenia wypłacanego jej przez Rząd Stanów Zjednoczonych Ameryki w wysokości 707 USD brutto miesięcznie, więc ich realna wysokość uzależniona jest od aktualnej ceny skupu tej waluty. Zwróciła zarazem uwagę na konieczność ponoszenia kosztów innych postępowań toczących się z jej udziałem, w tym przed tutejszym Sądem. Wnioskodawczyni wyliczyła niektóre wydatki do zapłacenia w miesiącu złożenia wniosku, tj. należność za energię elektryczną (147,40 zł), za wodę (58,64 zł) za telefon (około 50 zł), opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi (10 zł) oraz składkę ubezpieczeniową (58,50 zł). Podniosła, że stoi przed koniecznością poniesienia wydatków dodatkowych na zakup opału na zimę (około 200 zł na miesiąc) oraz na remont mieszkania, który może realizować jedynie etapami. W ratach uiszcza również należność za przyłączenie domu do systemu kanalizacyjnego. Według wniosku skarżąca jest współwłaścicielem działki i domu, w którym zamieszkuje, łąki
o powierzchni 51m2 oraz działki zabudowanej niewielkim budynkiem mieszkalnym. Dom wymaga kosztownych remontów i innych znacznych nakładów.
Na wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku skarżąca nadesłała kserokopie: dowodu wypłaty świadczenia ze źródeł rządowych Stanów Zjednoczonych Ameryki z dnia 7 lipca 2014 r. (skarżącej wypłacono kwotę
575,37 USD) oraz dokumentów obrazujących koszty utrzymania gospodarstwa domowego, w tym potwierdzeń zapłaty dwóch faktur dotyczących należności za usługi kanalizacyjne w wysokości 30 i 81 zł. Wyjaśniła, że remontu z przyczyn finansowych nie jest na razie w stanie przeprowadzić, natomiast dostawa opału na łączną kwotę 380 zł została przez nią dopiero zamówiona.
Skarżącej wielokrotnie przyznawano prawo pomocy w różnych zakresach, m.in. zwolniono ją od kosztów sądowych w sprawach o sygn. akt I SA/Gl 169/14
i I SA/Gl 170/14 (postanowienia z dnia 20 marca 2014 r.). Obecnie została ona wezwana do uiszczenia opłat sądowych także w innych sprawach, które toczą się przed Sądem, w tym w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 632/14, również stanowiącej przedmiot dzisiejszego posiedzenia.
Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływanej jako "P.p.s.a.") przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy
w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a. obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie rozpoznającego wniosek skarżąca wykazała, że w jej sytuacji powyższa przesłanka została spełniona. Wprawdzie bowiem dysponuje ona stałym dochodem w postaci świadczenia otrzymywanego od Rządu Stanów Zjednoczonych Ameryki, lecz wysokość tego dochodu nie może on być uznana za wystarczającą dla pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Jest ona uzależniona od kursu dolara amerykańskiego, który pomimo niewielkich tendencji wzrostowych w ostatnim czasie, nie może obecnie uchodzić za korzystny. Według komunikatu Narodowego Banku Polskiego, tabeli nr 163/C/NBP/2014 z dnia 22 sierpnia 2014 r., obowiązującej od dnia 25 sierpnia 2014 r., kurs kupna tej waluty wynosi 3,1245 zł, co oznacza, że skarżąca otrzymała równowartość kwoty
1797,75 zł, przy czym nie można tracić z pola widzenia, że kurs oferowany przez podmioty skupujące walutę może być jeszcze niższy. Ponadto wnioskodawczyni jest osobą samotną, toteż musi samodzielnie ponosić całość kosztów utrzymania, w tym niezbędne wydatki nadzwyczajne, z których cześć udokumentowała, tj. te związane
z przyłączeniem jej domu do systemu kanalizacyjnego. Wreszcie jest zobowiązana do opłacenia kosztów sądowych w kilku sprawach, także dwóch innych, w których złożyła wnioski o przyznanie prawa pomocy, w tym również jeden rozpoznawany na dzisiejszym posiedzeniu. Niewątpliwie poniesienie wszystkich tych kosztów przekracza jej możliwości finansowe, choćby zostały one proporcjonalnie zmniejszone we wszystkich sprawach.
Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258
§ 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło