I SA/Gl 7/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-09-09
Skład orzekający: Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W takiej sytuacji ocena wniosku powinna uwzględniać surowsze kryteria wynikające z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca H. N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego celem sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 7 sierpnia 2014 r. Uzasadniając wniosek, wskazała na swoje ograniczone dochody (świadczenie z USA w USD) oraz konieczność ponoszenia kosztów utrzymania i remontu mieszkania. Skarżącej wielokrotnie przyznawano prawo pomocy w różnych zakresach, w tym zwolniono ją od kosztów sądowych w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia 20 marca 2014 r. oraz w sprawach o sygn. akt I SA/Gl 632/14 i I SA/Gl 633/14 postanowieniami z dnia 26 sierpnia 2014 r.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono skarżącej radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 września 2014 r. sprawy ze skargi H. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a ustanowić skarżącej radcę prawnego.
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego celem sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku
z dnia 7 sierpnia 2014 r. Uzasadniając wniosek, podkreśliła, że jest osobą samotną
i że jej dochody ograniczają się do świadczenia wypłacanego jej przez Rząd Stanów Zjednoczonych Ameryki w wysokości 707 USD brutto miesięcznie, więc ich realna wysokość uzależniona jest od aktualnej ceny skupu tej waluty. Zwróciła zarazem uwagę na konieczność ponoszenia kosztów innych postępowań toczących się z jej udziałem, w tym przed tutejszym Sądem. Wnioskodawczyni wyliczyła niektóre wydatki do zapłacenia w miesiącu złożenia wniosku, tj. należność za energię elektryczną (147,40 zł), za wodę (58,64 zł) za telefon (około 50 zł), opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi (10 zł) oraz składkę ubezpieczeniową (58,50 zł). Podniosła, że stoi przed koniecznością poniesienia wydatków dodatkowych na zakup opału na zimę (około 200 zł na miesiąc) oraz na remont mieszkania, który może realizować jedynie etapami. Według wniosku skarżąca jest współwłaścicielem działki i domu, w którym zamieszkuje, łąki o powierzchni 51 m2 oraz działki zabudowanej niewielkim budynkiem mieszkalnym. Dom wymaga kosztownych remontów i innych znacznych nakładów.
Skarżącej wielokrotnie przyznawano prawo pomocy w różnych zakresach, m.in. ostatnio zwolniono ją od kosztów sądowych w sprawach o sygn. akt I SA/Gl 632/14 i I SA/Gl 633/14 (postanowienia z dnia 26 sierpnia 2014 r.), w których na wezwanie przedstawiła aktualny materiał dowodowy potwierdzający powyższe okoliczności. Obejmuje on dowód wypłaty świadczenia ze źródeł rządowych Stanów Zjednoczonych Ameryki z dnia 7 lipca 2014 r. w kwocie 575,37 USD oraz dokumenty obrazujące koszty utrzymania gospodarstwa domowego, w tym potwierdzenia zapłaty dwóch faktur dotyczących należności za usługi kanalizacyjne w wysokości 30 i 81 zł, według wyjaśnień skarżącej związanych z przyłączeniem jej nieruchomości do sieci kanalizacyjnej.
Postanowieniem z dnia 20 marca 2014 r. zwolniono też skarżącą od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływanej jako "P.p.s.a.") przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy
w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a. obejmującym bądź zwolnienie od kosztów sądowych, bądź ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosując przytoczony przepis w rozpatrywanej sprawie, należy mieć przy tym na względzie, że skarżącej przyznano już w niej prawo pomocy w takim zakresie, zwalniając ją od kosztów sądowych. Tym samym zadośćuczynienie jej obecnemu wnioskowi
o ustanowienie radcy prawnego w praktyce oznacza, że w dwóch etapach przyznane jej zostanie prawo pomocy w zakresie całkowitym, na który – w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a. – składają się oba analizowane dobrodziejstwa procesowe. To z kolei skłania do uwzględnienia podczas oceny wniosku także surowszych kryteriów wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Według niego przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Zdaniem rozpoznającego wniosek w przypadku skarżącej powyższa przesłanka zachodzi, przy czym można to stwierdzić bez potrzeby wzywania
o dokumenty źródłowe, uwzględniając aktualne dowody nadesłane niedawno
w postępowaniach w sprawach o sygn. akt I SA/Gl 632/14 i I SA/Gl 633/14.
W tamtych sprawach poddano ocenie te same okoliczności faktyczne, które przedstawiono w sprawie niniejszej, co pozwala nawiązać do konkluzji zawartych
w uzasadnieniach wydanych w nich postanowień z dnia 26 sierpnia 2014 r. Powtórzyć zatem trzeba, że wysokość świadczenia otrzymywanego przez skarżącą od Rządu Stanów Zjednoczonych Ameryki nie może on być uznana za wystarczającą dla pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Jest ona uzależniona od kursu dolara amerykańskiego, który pomimo niewielkich tendencji wzrostowych w ostatnim czasie, nie może obecnie uchodzić za korzystny. Według komunikatu Narodowego Banku Polskiego, tabeli nr 173/C/NBP/2014 z dnia 5 września 2014 r., obowiązującej od dnia 8 września 2014 r., kurs kupna tej waluty wynosi 3,1956 zł, co oznacza, że strona otrzymuje równowartość kwoty 1838,66 zł, przy czym nie można tracić z pola widzenia, że kurs oferowany przez podmioty skupujące walutę może być niższy. Ponadto wnioskodawczyni jest osobą samotną, toteż musi samodzielnie ponosić całość kosztów utrzymania, w tym niezbędne wydatki nadzwyczajne, z których cześć udokumentowała w innych sprawach, tj. te związane z przyłączeniem jej domu do systemu kanalizacyjnego. Wreszcie jest zobowiązana do opłacenia kosztów sądowych w kilku sprawach, także dwóch innych, w których złożyła wnioski o przyznanie prawa pomocy rozpoznawane na dzisiejszym posiedzeniu.
Niewątpliwie w takim stanie rzeczy strona nie jest w stanie opłacić radcy prawnego z wyboru, a jego udział w postępowaniu może okazać się konieczny
z uwagi na sygnalizowany przez nią zamiar sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku kończącego postępowanie w sprawie.
Mając to na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258
§ 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło