I SA/Gl 700/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-10-14

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedłożona dokumentacja i oświadczenia skarżącego zawierały wątpliwości co do jego rzeczywistej sytuacji finansowej, w szczególności w zakresie dochodów z działalności wykonywanej osobiście oraz zwrotu znacznej części wynagrodzenia.
Stan faktyczny
Skarżący J.P. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą odpowiedzialności podatkowej jako płatnika. Jednocześnie wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na nieporadność, wiek, ubóstwo i bezdomność. Wskazał, że jego świadczenie emerytalne wynosi 1.312,00 zł, a działalność gospodarcza jest zawieszona. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku przedstawił dokumenty, z których wynikało, że otrzymuje wyższe świadczenie emerytalne, a także dochody z działalności wykonywanej osobiście, z których część zwracał.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 14 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.P. – Biuro A w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych wskutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy; Przedmiotem skargi J.P. inicjującej niniejsze postępowanie sądowe jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej Biura A J.P. i z siedzibą w W. jako płatnika i określenia wysokości należności z tytułu niedobranego podatku dochodowego od osób fizycznych od łącznej kwoty wypłat w wysokości [...] zł. W druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 10 września 2009 r. J.P. zwrócił się do Sądu z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata. Uzasadniając wniosek wskazał na swoją nieporadność i wiek, a także ubóstwo i bezdomność. Dodał przy tym, że jest osobą [...]. Z uwagi na to, że okres [...] kończy się w dniu [...] skarżący zawiesił prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą. Podkreślił dalej, że z uwagi na działalność komornika organów skarbowych jego świadczenie emerytalne wynosi obecnie 1.312,00 zł, w tym dodatek pielęgnacyjny w kwocie 173 zł. Z treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego w druku PPF wynika, że skarżący nie posiada jakiegokolwiek majątku. W tych ramach skarżący zadeklarował, że jego jedynym źródłem dochodu jest wskazane wyżej świadczenie emerytalne. Odpowiadając na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o dodatkową dokumentację źródłową, skarżący nadesłał plik dokumentów, na podstawie których ustalono, co następuje. Stałe miesięczne koszty ponoszone przez skarżącego, obliczone na podstawie przedstawionych kserokopii dokumentów, wynoszą ok. [...] zł, w tym: opłaty z tytułu usług telekomunikacyjnych, ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, obsługi podatkowej, usług reklamowych, kredytu. Z nadesłanego zestawienia operacji bankowych za okres od 11 czerwca 2009 r. do 30 września 2009 r. wynika, że skarżący otrzymuje w chwili obecnej świadczenie emerytalne w kwocie 1.816,04 zł. W dniu 4 września 2009 r. J.P. otrzymał "zwrot z podatku PIT-4 za 2003 r. wraz z oprocentowaniem" w kwocie [...] zł. W dniu 2 września 2009 r. na rachunku skarżącego zaksięgowano kwotę [...] zł tytułem "wynagrodzenia za miesiąc wrzesień 2009 r." Zlecającym przelew była B w W. Następnie w dniu 3 września 2009 r. beneficjent tych środków dokonał zwrotu na rzecz zlecającego kwoty [...] zł. Wydzielona część lokalu, w której skarżący mieszka jest przedmiotem umowy użyczenia zawartej pomiędzy skarżącym (biorący w użyczenie), a nim samym, jako prezesem B w W. W 2008 r. skarżący osiągnął dochód do opodatkowania w kwocie [...] zł, w tym: [...] zł z tytułu świadczenia emerytalnego, [...] zł z tytułu działalności wykonywanej osobiście. W tym okresie poniósł też stratę z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie [...] zł. W roku 2007 dochód ten wyniósł odpowiednio [...] zł. Działalność gospodarcza J.P. prowadzona przez niego w ramach Biura A została zawieszona na okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2009 r. Skarżący jest w chwili obecnej zobowiązany do uiszczenia kwoty [...] zł na rzecz Sądu Rejonowego w C. tytułem [...] i opłaty sądowej. Wpis sądowy od skargi wynosi 105,00 zł. Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 P.p.s.a.). W druku urzędowego formularza strona wnioskująca wskazała, że zabiega o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z tych względów przedmiotowy wniosek podlegał rozpoznaniu w oparciu o przesłanki określone art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Stosownie więc do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przywołane wyżej przepisy w sposób precyzyjny określają warunki przyznania prawa pomocy, kryteria te każdorazowo są odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności wraz z danymi wynikającymi z przedłożonych Sądowi dokumentów dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej osoby zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku. Na skutek wskazanych przez wnioskującą dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania. Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić trzeba, że J.P. nie wykazał, iż zachodzą podstawy do uwzględnienia jego żądania, gdyż oświadczenia skarżącego oraz przedstawiona dokumentacja nie pozwalają na przeprowadzenie wolnej od wątpliwości oceny wniosku. Taki stan rzeczy stanowi skutek między innymi braku zdeklarowania w urzędowym formularzu wszystkich dochodów skarżącego. Wszak z zeznań podatkowych za lata 2007-2008 wynika jednoznacznie, że J.P. uzyskuje dodatkowo dochód z tytułu działalności wykonywanej osobiście i że dochód ten stanowi zasadnicze źródło przysporzenia majątkowego. O ile wyjaśniona została kwestia braku dochodów z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej, która jeszcze przez trzy miesiące będzie zawieszona, o tyle niejasno przedstawia się sytuacja wspomnianych wcześniej dochodów z działalności wykonywanej osobiście. Z zestawienia operacji bankowych wynika bezspornie, że skarżący otrzymuje wynagrodzenie, które we wrześniu wyniosło 4.555,00 zł netto. Znaczna część tej kwoty zostaje następnie zwrócona na rzecz fundacji, której prezesem jest skarżący. Wypada tutaj zaznaczyć, że zwrot tej kwoty został dokonany w czasookresie, który bezpośrednio poprzedził inicjację niniejszego wpadkowego postępowania w przedmiocie prawa pomocy. Taki stan rzeczy prowadzi do przyjęcia, że nie można w tej sprawie wykluczyć podejrzenia, iż podejmując działania zmierzające do uzupełnienia niniejszego wniosku, realizowane przecież świadomie, strona kierowała się założeniem, aby przedłożyć tylko te dowody, które przemawiają na rzecz jej wniosku, ukrywając te mniej korzystne z omawianego punktu widzenia. Należy także w tym miejscu zwrócić uwagę skarżącego, że na obecnym etapie postępowania koszty sądowe sprowadzają się do kwoty 105,00 zł tytułem wpisu sądowego od skargi. Trzeba też wyjaśnić, że eksponowana przez skarżącego nieporadność w zestawieniu z wiekiem i akcentowaną bezdomnością, nie są ustawowymi przesłankami, które decydowałyby o przyznaniu prawa pomocy. W kontekście zaś poczynionych wcześniej uwag przyjdzie stwierdzić, że sygnalizowanego w tej sprawie ubóstwa nie wykazano. W wyniku poczynionych wyżej spostrzeżeń postanowiono, jak w sentencji w oparciu o przywołane wyżej przepisy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w zw. z przywołanymi wyżej przepisami.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło