I SA/Gl 705/16

Starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi H. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2. ustanowić skarżącemu adwokata. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, nie wyraził jednak swojego wniosku na urzędowym formularzu PPF, toteż został wezwany do uzupełnienia tego braku formalnego. Wezwania tego nie wykonano, gdyż skarżący nadesłał urzędowy formularz już po upływie zakreślonego terminu, w wyniku czego referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 1 lipca 2016 r. pozostawił wniosek bez rozpoznania. Wnioskodawca złożył od tego zarządzenia sprzeciw, lecz został on odrzucony postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2016 r. jako spóźniony. W uzasadnieniu postanowienia Sąd podkreślił wszelako, że wspomniany urzędowy formularz potraktowany zostanie jako kolejny wniosek o przyznanie prawo pomocy, otwierający odrębne postępowanie, w którym będzie on rozpoznany. W ramach tego urzędowego formularza skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Oświadczył, że po wypadku, któremu uległ kilka lat temu, znajduje się w ciężkim stanie zdrowia i utrzymuje się jedynie z niskiej renty i z zasiłku otrzymanego z pomocy społecznej w łącznej kwocie 1136,50 zł. Stałe wydatki gospodarstwa domowego, w którym pozostaje z żoną, wyliczył na 1062,64 zł. Według wniosku skarżący nie posiada żadnego majątku, poza prawem do lokalu stanowiącego jego miejsce zamieszkania. Wnioskujący przedstawił dokumenty źródłowe potwierdzające powyższe okoliczności, w szczególności kserokopie: dokumentacji medycznej, dowodu wypłaty renty wynoszącej w czerwcu bieżącego roku 686,50 zł oraz kilku decyzji przyznających pomoc społeczną, m.in. świadczenia na zakup żywności i pokrycie kosztów leczenia. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: W pierwszej kolejności zaznaczyć trzeba, że stanowisko przyjęte przez Sąd w postanowieniu z dnia 1 sierpnia 2016 r. jest najkorzystniejszą dla niego interpretacją jego sytuacji procesowej i pozostaje zarazem w najwyższym możliwym stopniu w zgodzie z dyrektywami prawa do sądu, którego realizacji służy przecież instytucja prawa pomocy. Pogląd uznający nadesłany urzędowy formularz PPF jako odrębny wniosek o przyznanie prawa pomocy pozwala bowiem nadać temu wnioskowi bieg jako spełniającemu wszystkie wymagane prawem wymogi formalne, co wcześniej było niemożliwie. Przystępując zatem do rozpoznania wniosku, stwierdzić wypada, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym – czyli w myśl art. 245 § 2 tej ustawy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub innego profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie rozpoznającego wniosek w przypadku skarżącego przesłanka ta została spełniona. Z jego oświadczeń, znajdujących pełne potwierdzenie w przedłożonej przez niego dokumentacji źródłowej, wynika przecież niezbicie, że wskutek ciężkiego wypadku pozostaje on w bardzo trudnym położeniu. Jego stan zdrowia uniemożliwia mu podjęcie pracy zarobkowej oraz – co nie jest bez znaczenia z punktu widzenia prawa pomocy – udział w postępowaniu, m.in. dokonywanie w terminie czynności procesowych. W konsekwencji skarżący utrzymuje się z niewielkiej renty i z pomocy społecznej udzielonej mu celem zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, w tym na zakup żywności oraz na pokrycie kosztów leczenia. Te ostatnie z pewnością muszą być dla niego poważne, zważywszy na niski poziom jego dochodów. W takim stanie niepodobna przyjąć, by jakakolwiek część tych dochodów mogła być przeznaczona na koszty postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.