I SA/Gl 772/04

PostanowienieWSA w Gliwicach2005-02-07

Skład orzekający: Ewa Karpińska, Anna Wiciak, Mirosław Kupiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zabezpieczeniu wykonania zobowiązania podatkowego wygasa z mocy prawa z chwilą doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, nawet jeśli decyzja określająca zobowiązanie zostanie następnie uchylona w postępowaniu odwoławczym?
Ratio decidendi
Decyzja o zabezpieczeniu wykonania zobowiązania podatkowego wygasa z mocy prawa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Wygaśnięcie to jest bezwarunkowe i ostateczne, a uchylenie decyzji wymiarowej w postępowaniu odwoławczym nie skutkuje reaktywowaniem decyzji o zabezpieczeniu. W związku z tym, jeśli decyzja o zabezpieczeniu wygasła przed wydaniem wyroku przez sąd, postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Skarżąca B.A. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. określającą przybliżoną kwotę uszczuplenia w podatku od towarów i usług oraz orzekającą o zabezpieczeniu tej kwoty na majątku podatnika. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu. W trakcie postępowania sądowego Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzje wymiarowe określające prawidłowe zobowiązania podatkowe, które zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącej, co spowodowało wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska /spr./ Sędziowie NSA Anna Wiciak Asesor WSA Mirosław Kupiec Protokolant Anna Charchuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2005 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Katowicach Anny Podsiadło sprawy ze skargi B.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług - umarza postępowanie sądowe. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez pełnomocnika B.A., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] nr [...] określającą przybliżoną kwotę uszczuplenia w podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 1999 r. w wysokości [...] zł oraz orzekającą o zabezpieczeniu tej kwoty na majątku podatnika. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 233 § 1 pkt 1 i art. 33 § 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Przedstawiając stan faktyczny podał, iż z uwagi na znaczną kwotę zobowiązania podatkowego oraz relatywnie niskie roczne dochody strony organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzję na podstawie art. 33 ustawy – Ordynacja podatkowa. W odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji, zarzucając naruszenie art. 33 § 2 ustawy – Ordynacja podatkowa oraz nie podejmowanie działań w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy i zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Organ odwoławczy nie uznał argumentów odwołania i zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Dyrektor Izby Skarbowej powołał się na treść art. 33 ustawy – Ordynacja podatkowa oraz stwierdził, iż w sprawie pojawiły się wątpliwości co do zaspokojenia ewentualnego zobowiązania podatkowego. Dodał przy tym, iż postępowanie to jest specyficzne z uwagi na fakt, iż jego celem jest zabezpieczenie przyszłych zobowiązań podatkowych, co oznacza, iż zawiadomienie o wszczęciu postępowania wyjaśniającego niweczyłoby jego cel. W skardze z dnia [...] skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła przy tym nieuzasadnione zastosowanie art. 33 § 2 ustawy – Ordynacja podatkowa, nie zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu, nie wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania zabezpieczającego oraz naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej w postępowaniu odwoławczym. Zaakcentowała, iż wskazane przybliżone kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za wymienione miesiące 1999 r. są takie same jak zadeklarowane i uiszczone przez firmę prowadzoną przez skarżącą. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie skarżąca nie była obecna, a pełnomocnik organu odwoławczego podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Dodał, iż w dniu [...] zostały wydane decyzje wymiarowe za maj, czerwiec i sierpień 1999 r., od których zostało wniesione odwołanie, będące obecnie w trakcie rozpatrywania. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł o oddalenie skargi z uwagi na wygaśnięcie decyzji. W terminie publikacyjnym organ odwoławczy przesłał, żądane przez Sąd, kserokopie deklaracji VAT-7 za maj, czerwiec i sierpień 1999 r., wydane decyzje wymiarowe i informację o dokonanych wpłatach. Dane wynikające z tych dokumentów nie potwierdziły zarzutu o zabezpieczeniu kwoty przyszłego zobowiązania w wysokości wcześniej zadeklarowanej i uiszczonej. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje: Podstawę prawną orzeczenia organów podatkowych w niniejszej sprawie stanowiły przepisy Działu III Rozdziału 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) regulujące zasady zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych. W tej kwestii kluczowe znaczenie ma przepis art. 33 § 1 tej ustawy, który stanowi, iż zobowiązanie podatkowe może być zabezpieczone na majątku podatnika przed terminem płatności podatku, (...) jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym i dokonuje czynności, których skutkiem jest utrata prawa własności do majątku. Z kolei art. 33a § 1 pkt 2 stanowi, że decyzja o zabezpieczeniu wygasa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Nie ulega zatem wątpliwości, iż decyzja o zabezpieczeniu wygasa z mocy ustawy z chwilą doręczenia stronie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, przy czym bez wpływu na fakt wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu na majątku pozostają rozstrzygnięcia podjęte w postępowaniu odwoławczym. Wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe umożliwia bowiem prowadzenie postępowania egzekucyjnego, a wniesienie odwołania – co do zasady – nie wstrzymuje wykonania decyzji (art. 224 § 1 Ordynacji podatkowej). Dodać też trzeba, iż wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu z chwilą doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowe jest bezwarunkowe i ostateczne, co oznacza, iż uchylenie decyzji wymiarowej w postępowaniu odwoławczym nie skutkuje reaktywowaniem decyzji o zabezpieczeniu na majątku. Przenosząc powyższe spostrzeżenia na stan faktyczny rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, iż zaskarżona decyzja o zabezpieczeniu na majątku skarżącej przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 1999 r. wygasła z mocy prawa w dniu [...], bowiem – jak wynika z nadesłanych dokumentów – Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. wydał decyzje z dnia [...] nr [...], w których określił prawidłowe zobowiązania w podatku od towarów i usług za wymienione miesiące 1999 r.. Decyzje te zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu [...], co wynika z pocztowego potwierdzenia odbioru przesłanego przy piśmie procesowym Izby Skarbowej z dnia [...]. W tym stanie rzeczy uznać trzeba, że przedmiot postępowania sądowego nie istnieje, a postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Działając zatem na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 160 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – Sąd umorzył postępowanie sądowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło