I SA/Gl 794/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-12-02
Skład orzekający: Dorota Kozłowska, Mikołaj Darmosz, Katarzyna Stuła-Marcela
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy złożona przez właściciela nieruchomości deklaracja w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, nawet jeśli zawiera braki formalne lub została złożona po terminie, może stanowić podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że deklaracja w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, złożona przez właściciela nieruchomości, stanowi podstawę do dochodzenia należności, nawet jeśli zawiera braki formalne lub została złożona po terminie, o ile nie została skutecznie skorygowana zgodnie z przepisami prawa. Właściciel nieruchomości jest zobowiązany do samoobliczania i uiszczania opłaty, a brak wpłaty zadeklarowanej kwoty daje podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Zawarcie indywidualnej umowy na odbiór odpadów nie zwalnia z obowiązku ponoszenia opłaty na rzecz gminy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta W. oddalające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej zaległości z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżąca kwestionowała istnienie obowiązku, podnosząc m.in. zawarcie indywidualnej umowy na odbiór odpadów oraz braki formalne złożonej przez nią deklaracji. Organ odwoławczy częściowo uwzględnił zarzuty, ale w pozostałym zakresie uznał obowiązek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska, Sędziowie Asesor WSA Mikołaj Darmosz (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Stuła-Marcela, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi J.C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 31 marca 2025 r. nr SKO.4110.6.2025 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Przedmiot kontroli Sądu stanowiło postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie (dalej: "SKO", "Kolegium", "organ odwoławczy") z 31 marca 2025 r. nr SKO.4110.6.2025 wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, art. 123 i art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. – dalej "k.p.a.") oraz art. 3a § 1 pkt 6, art. 17, art. 18, art. 29, art. 32, art. 33 § 1 i § 2 i art. 34 § 2 pkt 2 lit. b i § 3 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2025 r., poz. 132 – dalej: "u.p.e.a.") po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez J. C. (dalej: "zobowiązana", "Skarżąca", "strona") na postanowienie Burmistrza Miasta W. (dalej: "Burmistrz", "wierzyciel") z 28 listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z 27 września 2024 r. obejmującego zaległości z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Burmistrz działając jako wierzyciel w dniu 27 września 2024 r. wystawił wobec zobowiązanej tytuł wykonawczy opiewający na niewykonane obowiązki pieniężne stanowiące opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiące od maja 2023 r. do czerwca 2024 r. Tytuł wykonawczy został wniesiony do Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. (dalej: "Naczelnik", "organ egzekucyjny"), który na jego podstawie wszczął postępowanie egzekucyjne i uruchomił egzekucję administracyjną wobec zobowiązanej.
Zobowiązana reprezentowana przez pełnomocnika pismem z 10 października 2024 r. wniosła zarzut w sprawie egzekucji wskazując, że jego podstawę stanowią: nieistnienie obowiązku objętego tytułem wykonawczym, brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia. Strona podniosła, że zawarła indywidualną umowę na odbiór odpadów z tą samą firmą, która obsługuję Gminę W. Wskazała, że deklaracja w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi z 15 listopada 2023 r. nie zawiera wskazania kwoty opłaty, liczby osób zamieszkujących na nieruchomości, stawki za osobę. Zaznaczyła, ze deklaracja ta została złożona i przyjęta przez Gminę, pomimo adnotacji pracownika organu o jej brakach formalnych (z których wystąpieniem skarżąca się nie zgadza). Zobowiązana wskazała, że deklaracja nie określała kwoty opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Z powyższego wywiedziono, że dochodzony obowiązek nie istnieje. W zarzutach zaznaczono również, że skarżąca nie zawarła z Gminą umowy na odbiór odpadów komunalnych.
Naczelnik w związku z wniesieniem zarzutu postanowieniem z 15 listopada 2024 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne w oparciu o art. 56 § 3 w zw. z art. 35 § 1 u.p.e.a.
Burmistrz postanowieniem z 28 listopada 2024 r. oddalił zarzut zobowiązanej. Wierzyciel wyjaśnił, że z uwagi na niedopełnienie obowiązku związanego z uiszczeniem opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi 30 listopada 2023 r. wystawiono upomnienie nr [...] obejmujące należność za okres od czerwca do grudnia 2023 r. na kwotę 203,00 zł oraz koszt upomnienia 16,00 zł, które zostało doręczone w dniu 4 grudnia 2023 r. Kolejne upomnienie nr [...] wystawiono 5 lipca 2024 r. dotyczyło należności za okres od stycznia do czerwca 2024 r. na kwotę 201,00 zł oraz koszt upomnienia 16,00 zł – upomnienie doręczono 9 lipca 2024 r. Upomnienia zawierały wezwanie do dobrowolnego wykonania wskazanych w nich obowiązków.
Wierzyciel zaznaczył, że deklaracja, na podstawie której były naliczane opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi została złożona 25 lutego 2021 r. W dniu 15 listopada 2023 r. została złożona kolejna deklaracja. Pracownik merytoryczny po otrzymaniu deklaracji stwierdził braki formalne złożonej deklaracji. Pracownik wielokrotnie informował stronę, że mieszkaniec jest zobowiązany do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami na rzecz gminy.
Wskazano również, że 13 lutego 2023 r. doręczono zobowiązanej zawiadomienie o zmianie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wierzyciel wyjaśnił, że pracownik organu stwierdził istnienie (zaktualizowanego zawiadomieniem) zobowiązania do uiszczenia opłaty po stronie zobowiązanej na podstawie deklaracji złożonej 25 lutego 2021 r.
Zobowiązana pismem z 17 lutego 2025 r. wniosła do SKO zażalenie na postanowienie Burmistrza. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że tytuł wykonawczy nie powinien zaistnieć w obrocie prawnym z uwagi na fakt, iż obowiązek nim stwierdzony zgodnie z prawem nie zaistniał. Wskazano, że zobowiązana wielokrotnie próbowała dopełnić obowiązków związanych z uiszczaniem opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi zgodnie z istniejącym stanem faktycznym, informowała, że ma zawartą indywidualna umowę na odbiór odpadów z firmą P Sp. z o. o. Sp.k., z którą również Gmina ma zawartą umowę, zatem racjonalnego i ekonomicznego uzasadnienia do wnoszenia opłaty z tego samego tytułu podwójnie (indywidualnie i za pośrednictwem Gminy W.). Ponownie wskazano, że zobowiązaną 15 listopada 2023 r. złożyła deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na przewidzianym formularzu, a w rubrykach dotyczących obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie zawarto informacji w zakresie ilości osób zamieszkujących na nieruchomości, ani stawki opłaty za osobę, ani też wysokości miesięcznej opłaty. Zdaniem zobowiązanej brak jest jakichkolwiek podstaw do naliczania opłat na podstawie wcześniejszej deklaracji z dnia 25 lutego 2021 r. oraz stwierdzenia obowiązku uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na podstawie poprzednio złożonej deklaracji. Zobowiązana powinna mieć możliwość dobrowolnego wykonania obowiązku w rozsądnym terminie, a nie otrzymała informacji o wysokości należnych opłat ani wezwania do zapłaty.
Kolegium postanowieniem z 31 marca 2025 r. uchyliło zaskarżone postanowienie wierzyciela oraz orzekło, co do istoty poprzez uznanie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z 27 września 2024 r. za należności pieniężne z tytułu nieuiszczonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 listopada 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. oraz od 1 stycznia 2024 r. do 30 czerwca 2024 r. oraz oddaliło zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z 27 września 2024 r. za należności pieniężne z tytułu nieuiszczonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od dnia 1 czerwca 2023 r. do dnia 31 października 2023 r.
Organ odwoławczy przytoczył i omówił przepisy ustawy egzekucyjnej t.j. art. 3a § 1 pkt 6, art. 17 § 1, art. 33 § 1 – 4 u.p.e.a., a także przepisy ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj. Dz. U z 2024 r., poz. 399 ze zm. – dalej: "u.c.p.g."), a to art. 6m ust. 1, 2, 4, 5, art. 6o, art. 6q.
Kolegium ustaliło, że zobowiązana w dniu 25 lutego 2021 r. złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dotyczącą nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] [...]. W deklaracji tej strona wskazała, że na terenie nieruchomości zamieszkuje faktycznie 1 osoba, stawka za gospodarowanie odpadami komunalnymi określona w uchwale w sprawie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynosiła 26,50 zł miesięcznie, po uwzględnieniu kwoty zwolnienia w związku z kompostowaniem bioodpadów 26,00 zł, tj. 78,00 zł kwartalnie. Wierzyciel wysyłał na podany w deklaracji adres nieruchomości zawiadomienia o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w związku ze zmianami wysokości opłaty za okres od stycznia 2023 r. do grudnia 2023 r. oraz za okres od stycznia 2024 r. do grudnia 2024 r., wynikające z kolejnych uchwał podjętych przez Radę Gminy. Zawiadomienie z dnia 18 stycznia 2023 r. za 2023 r. zostało doręczone w dniu 13 lutego 2023 r., natomiast zawiadomienie z 22 stycznia 2024 r. za 2024 r. zostało doręczone 9 lutego 2024 r.
Kolegium wskazało, że właściciel nieruchomości powinien nie tylko samodzielnie, bez wezwania złożyć deklarację, ale również jest zobowiązany do samoobliczania opłaty oraz wpłacania jej na rzecz gminy w ustalonym przez radę gminy terminie. Opłata wykazana w deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest, co do zasady, opłatą do zapłaty. Brak wpłaty zadeklarowanej kwoty daje podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Organ odwoławczy wskazał, że z art. 6m ust. 1 i ust. 2 u.c.p.g. wynika zasada, że to do właściciela nieruchomości należy inicjatywa w zakresie poinformowania organu gminy o obowiązku oraz zmianach wpływających na wysokość opłaty. Kolegium zaznaczyło, że właściciel nieruchomości, co do zasady nie może złożyć nowej deklaracji czy korekty dotychczasowej deklaracji zmniejszającej wysokość zobowiązania za okresy rozliczeniowe które już upłynęły. Nowa deklaracja jest dopuszczalna, o ile dotyczy zmian jakie nastąpiły w danym miesiącu i zostanie złożona z zachowaniem terminu do 10 dnia następnego miesiąca.
W uzasadnieniu postanowienia SKO wskazano, że zobowiązana jako właściciel nieruchomości złożyła w dniu 15 listopada 2023 r. deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Deklaracja ta nie została złożona w okolicznościach przewidzianych w art. 6m ust. 5 u.c.p.g., a zatem złożenie tej deklaracji nie mogło doprowadzić do zmniejszenia wysokości zobowiązania z tytułu gospodarowanie odpadami komunalnymi za okresy rozliczeniowe, które już upłynęły. W ocenie Kolegium deklaracja z 15 listopada 2023 r. nie mogła doprowadzić do zmniejszenia wysokości zobowiązania z tytułu gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od czerwca 2023 r. do października 2023 r. W tym zakresie działanie wierzyciela w zaskarżonym postępowaniu egzekucyjnym było prawidłowe.
Jednocześnie organ odwoławczy przyjął, że deklaracja złożona przez zobowiązaną w dniu 15 listopada 2023 r. mogła dookreślać wysokość zobowiązania na przyszłość, to jest za okres od jej złożenia. W związku z powyższym wierzyciel powinien wystosować do właścicielki nieruchomości formalne wezwanie do usunięcia w wyznaczonym terminie braków formalnych deklaracji. Z akt sprawy wynika, że organ ograniczył się do rozmowy telefonicznej z właścicielką przedmiotowej nieruchomości. Zobowiązana nie skorygowała deklaracji zawierającej braki formalne, a drogą mailową poinformowała, że korektę deklaracji złożyła z uwagi na zawarcie odrębnej umowy z firmą odbierającą odpady komunalne z nieruchomości.
Zdaniem Kolegium w opisanym stanie faktycznym sprawy Burmistrz powinien wszcząć postępowanie i wydać decyzję, o której mowa w art. 6o ust. 1 u.c.p.g., a następnie, ewentualnie w oparciu o wydaną w tym trybie decyzję zastępującą deklarację wystawić tytuł wykonawczy obejmujący należności pieniężne za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od listopada 2023 r. do czerwca 2024 r. Kolegium zaznaczyło, że w deklaracjach znajduje się pouczenie, że w przypadku niezłożenia deklaracji w ustawowych terminach albo w przypadku uzasadnionej wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji. Burmistrz określi wysokość niniejszej opłaty w drodze decyzji.
Zobowiązana reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika pismem z 21 maja 2025 r. wniosła skargę do tut. Sądu na postanowienie SKO z 31 marca 2025 r., zaskarżając je zakresie punktu drugiego rozstrzygnięcia – oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr SW-11.58.2024.BP z 27 września 2024 r. za należności pieniężne z tytułu nieuiszczonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od dnia 1 czerwca 2023 r. do dnia 31 października 2023 r.
Strona zarzuciła, że zaskarżone postanowienie narusza art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nieuwzględnienie zarzutu skarżącej co do tego, iż wydany tytuł wykonawczy nie powinien był zaistnieć w obrocie prawnym, z uwagi na fakt, iż obowiązek nim stwierdzony zgodnie z prawem nie zaistniał.
Skarżąca wniosła o:
a) uchylenie zaskarżonego postanowienia w zakresie pkt 2 i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji;
b) zasądzenie na rzecz skarżącej od Kolegium kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw - stosownie do treści art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi powtórzono argumentację przedstawioną na etapie postępowania przed organami administracji. Strona kwestionowała istnienie obowiązku z uwagi na to, że złożona przez nią deklaracja w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi z listopada 2023 r. nie zawierała elementów pozwalających na jej określenie podkreślając przy tym, iż została zaaprobowana przez wierzyciela jako pozbawiona wad formalnych. Zobowiązana akcentowała, że nie uchyla się od realizacji obowiązku zapłaty za odbiór odpadów komunalnych jednakże realizuje go poprzez umowę zawartą przez nią z przedsiębiorcą odbierającym odpady.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem Kolegium strona skarżąca podniosła, że brak jest jakichkolwiek podstaw do naliczania opłat na podstawie wcześniejszej deklaracji z 25 lutego 2021 r. oraz stwierdzenia obowiązku uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na podstawie poprzednio złożonej deklaracji. Zobowiązany powinien mieć możliwość dobrowolnego wykonania obowiązku w rozsądnym terminie. Zobowiązana nie otrzymała informacji o wysokości należnych do wnoszenia opłat ani wezwania do zapłaty.
Kolegium w piśmie z 12 czerwca 2025 r. stanowiącym odpowiedź na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując przy tym stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Nawiązując do zarzutów skargi wskazano, że w deklaracji złożonej 25 lutego 2021 r. wynika, że na posesji od 1 marca 2021 r. zamieszkuje 1 osoba. Zdaniem SKO powyższe przesądzało o należności za okres od dnia 01 czerwca 2023 r. do dnia 31 października 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga wniesiona została na postanowienie wymienione w art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 – dalej "p.p.s.a.") podlegające kontroli sprawowanej przez właściwy sąd administracyjny. Wspomniana kontrola wykonywana jest pod względem zgodności z prawem poddanych jej działań administracji publicznej – art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267).
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozpoznając skargę sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. (skarga na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego).
Spór w sprawie sprowadza się do tego, czy złożona przez zobowiązaną deklaracja w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowiła źródło obowiązku pieniężnego będącego przedmiotu egzekucji administracyjnej.
Rozpocząć należy od tego, że stosownie do art. 6h pkt 1 u.c.p.g. opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz gminy właściwej ze względu na miejsce położenia nieruchomości lub lokalu są obowiązani ponosić właściciele nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Jak wynika z art. 6h pkt 2-3 u.c.p.g. obowiązek ponoszenia opłaty spoczywa również na osobach wymienionych w art. 1 pkt 1 lit. b) u.c.p.g. (właściciele lokali mieszkalnych w budynkach wielolakowych) jeżeli rada gminy podjęła uchwałę o wprowadzeniu indywidualnego systemu ponoszenia opłaty. Opłatę obowiązani są ponosić również właściciele nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, jeżeli rada gminy podjęła uchwałę, o której mowa w art. 6c ust. 2 u.c.p.g.
Wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami może być skonkretyzowana na cztery różne sposoby: po pierwsze w drodze deklaracji (korekty deklaracji) w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właściciela nieruchomości (art. 6m ust. 1 u.c.p.g.), po drugie w drodze zawiadomienia o zmianie wysokości opłaty w związku ze zmianą obowiązującej stawki (art. 6m ust. 2a u.c.p.g), po trzecie w drodze decyzji określającej wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w związku z niedopełnieniem obowiązków selektywnego zbierania odpadów (art. 6ka), po czwarte w drodze decyzji określającej wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie wydawanej w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji (art. 6o u.c.p.g.).
Wraz ze złożeniem deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wobec właściwego organu podmiot ją składający identyfikuje się jako właściciel nieruchomości objęty obowiązkiem uiszczania opłaty. Stosownie do art. 6m ust. 1a u.c.p.g. Deklaracja taka powinna zawierać dane niezbędne do określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Stosując poprzez odesłanie z art. 6q ust. 1 u.c.p.g. odpowiednio art. 21 § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) stwierdzić należy, że opłata wynikająca z deklaracji jest opłatą do zapłaty.
Wymienione wcześniej jako drugi i trzeci sposoby konkretyzacji zobowiązania do zapłaty opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi mają charakter wtórny wobec deklaracji. Związane są ze zmianą jednego z elementów konstrukcyjnych dla zobowiązania już wynikającego z deklaracji, a mianowicie stawki według której obliczana powinna być jego wysokość. W przypadku zawiadomienia z art. 6m ust. 2a u.c.p.g. zmiana stawki jest następstwem wprowadzenia do obrotu powszechnie obowiązującego przepisu przewidującego nową zmienioną jej wysokość. Jeżeli chodzi o tryb z art. 6ka u.c.p.g. to jest on konsekwencją zastosowania stawki podwyższonej w miejsce wynikającej z deklaracji stawki podstawowej. Związane jest to ze stwierdzeniem wystąpienia przewidzianych w ustawie przypadków naruszeń obowiązku selektywnej zbiorki odpadów komunalnych. W trybie z zawiadomienia o jakim mowa art. 6m ust. 2a u.c.p.g., czy też z decyzji z art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. nie dochodzi do modyfikacji podmiotu na jakim spoczywa obowiązek, przedmiotu w związku z którym obowiązek ten powstał, podstawy obliczenia wysokości obowiązku.
Właściciel nieruchomości może poprzez złożenie deklaracji korygującej albo nowej deklaracji zmienić wysokość spoczywającego na nim zobowiązania do ponoszenia opłaty. Jak to wyjaśniono w zaskarżonym postanowieniu, ustawodawca wyłączył możliwość skutecznego złożenie deklaracji prowadzącej do zmniejszenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty za okresy, które już upłynęły wyjąwszy przypadki wyraźnie wymienione w ustawie (tzw. "korekta in minus" – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 października 2025 r., sygn. akt III FSK 532/24, dostępny poprzez Centralną Bazę Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stanowi o tym art. 6m ust. 4 u.c.p.g. zgodnie z którym właściciel nieruchomości nie może złożyć deklaracji zmniejszającej wysokość zobowiązania z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres wsteczny, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w art. 6m ust. 2. Powołany art. 6m ust. 2 u.c.p.g. stanowi, że w przypadku zmiany danych będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi lub określonej w deklaracji ilości odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości, właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć nową deklarację w terminie do 10 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła zmiana. Opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zmienionej wysokości uiszcza się za miesiąc, w którym nastąpiła zmiana. Korekta deklaracji w sprawie będzie zatem prowadziła do zmniejszenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli zostanie złożona w terminie do 10 dnia miesiąca następującego po miesiącu w jakim doszło do zmiany będących podstawą złożenia korekty. Wyjątki ustanowione zostały w art. 6m ust. 5 u.c.p.g. i dotyczą przypadków, gdy nową deklarację zmniejszającą wysokość składa się w związku z: 1) śmiercią mieszkańca w terminie do 6 miesięcy od dnia tego zdarzenia; 2) informacją lub korektą faktur, uzyskaną z przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.
W niniejszej sprawie zobowiązana złożyła 25 lutego 2021 r. deklarację w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w związku z nieruchomością położoną w miejscowości K. przy ul. [...] [...] deklarując, że zamieszkuje tam jedna osoba. Na deklaracji widnieją dane i podpis zobowiązanej. W deklaracji wskazano wysokość miesięcznej opłaty wynosząca 26 zł. Następnie pismem z 18 stycznia 2023 r. doręczonym na adres do korespondencji, zawiadomiono zobowiązaną o zmianie wysokości tej opłaty na 29 zł od stycznia 2023 r. , z terminem płatności 15 marca 2023 r.
Zobowiązana 15 listopada 2023 r. złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zaznaczając, że jest to korekta deklaracji. Podała, że przyczyną korekty jest korzystanie z usług wymienionego przez nią przedsiębiorcy. W deklaracji nie podano informacji o liczbie mieszkańców.
Rację miało w tej sytuacji Kolegium, że złożona przez skarżącą deklaracja z 2021 r. wraz z zawiadomieniem o zmianie wysokości opłaty ze stycznia 2023 r. stanowiły źródło dochodzonych obowiązków w stanowiących opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od czerwca 2023 r. do października 2023 r. Istotne jest, że to sama zobowiązana wskazała, że nieruchomość jest zamieszkała przez jedną osobę. Skarżąca jako jej właściciel objęta była obowiązkiem uiszczenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi wierzycielowi, w tym przypadku jest to Burmistrz jednostki samorządu terytorialnego na której obszarze położona jest nieruchomość (art. 6h pkt 1 u.c.p.g.). Z uwagi na złożenie wspomnianej deklaracji Burmistrz miał prawo traktować nieruchomość jako zamieszkałą. W konsekwencji jako wierzyciel mógł dochodzić należności stanowiących opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynikające z deklaracji oraz zawiadomienia (art. 6m ust. 1 pkt 1, art. 6m ust. 1a, art. 6m ust. 2a u.c.p.g.).
W złożonej przez stronę "zerowej" deklaracji korygującej wskazano, że dotyczy ona 2022 r. Jednakże złożono ją 15 listopada 2023 r., wobec czego stosownie do art. 6m ust. 4 u.c.p.g. mogła ona wywołać skutek najwcześniej od listopada 2023 r. Zgodnie z tym przepisem strona dla skutecznego zmniejszenia wysokości opłaty powinna była złożyć korektę najpóźniej do 10 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym doszło do zmiany. Strona temu terminowi nie dochowała, a Kolegium mogło przyjąć, że do wywołującego skutki prawne zawiadomienia o zmianie okoliczności mających wpływ na istnienie i wysokość zobowiązania doszło w listopadzie 2023 r.
Zawarcie przez właściciela nieruchomości indywidualnej umowy na odbiór odpadów komunalnych z przedsiębiorcą który zajmuje się taką działalnością, w sytuacji gdy nieruchomość ma status nieruchomości zamieszkałej nie wyłącza powszechnego obowiązku ponoszenia opłaty spoczywającego na właścicielu takiej nieruchomości (art. 6h pkt 1 u.c.p.g.). W związku ze złożeniem pierwotnej deklaracji przez skarżącą z perspektywy systemu gospodarki odpadami komunalnymi nieruchomość była uważana za nieruchomość zamieszkałą, do momentu w jakim właściwy organ nie został powiadomiony o utracie przez nią takiego charakteru. Korekta z listopada 2023 r. nie mogła w tej sytuacji wywołać oczekiwanego przez skarżącą skutku od 2022 r.
Mając powyższe na względzie stwierdzić przychodzi, że wbrew twierdzeniom skargi istniały i były wymagalne obowiązki w zakresie w jakim Kolegium oddaliło zarzut zobowiązanej. Wynikały one z deklaracji i zawiadomienia o zmianie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które zostały wymienione w art. 3 § 1 pkt 6 i spełniały kryteria z art. 3 § 2 u.p.e.a., bowiem zawarto w nich pouczenie że stanowią podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Nie ziściła się podstawa do uwzględnia zarzutu określona w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. (nieistnienie obowiązku).
Nie potwierdziły się również zastrzeżenia strony skarżącej, co do braku poprzedzenia przymusowego dochodzenia należności upomnieniem. Otóż z akt administracyjnych wynika, że zobowiązana 4 grudnia 2023 r. odebrała przewidziane art. 15 § 1 u.p.e.a. upomnienie zawierające wezwanie do dobrowolnego wykonania obowiązków pieniężnych obejmujących okres jakie dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie, a zatem istniejących. Sąd nie stwierdził naruszenia art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.
W tym stanie rzeczy zaskarżone postanowienie okazało się wolne od naruszeń prawa uzasadniających jego usunięcie z obrotu. Skargę jako niezasadną należało oddalić, co Sąd uczynił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło