I SA/Gl 802/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej- umorzenie zaległości podatkowej postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi do Sądu; W dniu 23 sierpnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] Nr [...], z uwagi na jej wniesienie do Sądu z uchybieniem przewidzianego terminu. W uzasadnieniu orzeczenia podano, że jeżeli strona wbrew wyraźnemu pouczeniu zawartemu w zaskarżonej decyzji skierowała skargę prosto do Sądu (w dniu 14 maja 2010r.), a nie za pośrednictwem organu drugiej instancji, to za datę nadania skargi należało przyjąć datę przekazania skargi przez sąd, właściwemu organowi tj. dzień 31 maja 2010r., tymczasem ostatnim dniem skutecznego jej wniesienia był dzień 26 maja 2010r. Powyższe orzeczenie Sądu, skutecznie doręczono opiekunowi prawnemu skarżącego w dniu 30 sierpnia 2010r. W dalszej kolejności w dniu 8 września 2010r. (data nadania: 4 września 2010r.) wpłynął do Sądu wniosek opiekuna prawnego skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do Sądu. W uzasadnieniu S. S. wskazała, iż starała się dochować należytej staranności i złożyła przedmiotową skargę blisko dwa tygodnie przed upływem terminu do jej wniesienia. Istotnym jest fakt, iż z uwagi na konieczność opieki nad ubezwłasnowolnionym mężem oraz niskie wykształcenie nie zrozumiała treści zawartego w decyzji pouczenia, z kolei z uwagi na swą sytuację życiową nie dysponuje wystarczającą ilością środków aby każdorazowe pouczenie omawiać z prawnikiem. Po otrzymaniu postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi i konsultacji z prawnikiem, zrozumiała skutki procesowe przedmiotowego uchybienia. Na koniec podała, że nie przywrócenie uchybionego terminu spowoduje konieczność zapłaty kwoty określonej w zaskarżonej decyzji w wysokości ponad dwóch milionów złotych. Jednocześnie powyższe uniemożliwi kontrolę sądową zaskarżonej decyzji- pozbawi prawa do Sądu, z kolei przywrócenie uchybionego terminu pozostanie w zgodzie z zasadami współżycia społecznego oraz słusznym interesem społecznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 86 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, iż "jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu". W myśl art. 87 § 2 powołanej ustawy we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Zgodnie natomiast z art. 87 § 4 równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W powołanych wyżej przepisach zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, aby wniosek mógł zostać uwzględniony. Jedną z przesłanek jest dochowanie przez zainteresowanego siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody. W rozpatrywanym przypadku złożony przez S. S. wniosek w dniu 4 września 2010r. należy uznać, jako złożony w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 powołanej ustawy. Podkreślenia wymaga, iż stosownie do art. 87 § 2 ww. ustawy na stronie skarżącej spoczywał obowiązek uprawdopodobnienia braku swojej winy, który jest kolejną przesłanką przywrócenia terminu. Skarżący winien uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niego niezależna. Zaznaczyć należy, że na stronie spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia, nie zaś udowodnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Z kolei kwestię oceny braku winy ustawodawca pozostawił do uznania sądu. Powyższe daje sądowi uprawnienie wzięcia pod uwagę wszystkich okoliczności danej sprawy, które uzna za istotne, uwzględniając obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż S. S. uprawdopodobniła okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Znajduje się ona w szczególnej sytuacji życiowej, sprawuje albowiem opiekę nad ubezwłasnowolnionym mężem. Nadto nie dysponuje środkami pieniężnymi celem opłacenia regularnych usług profesjonalnego pełnomocnika (co potwierdza dodatkowo fakt, iż w niniejszym postępowaniu w dniu 26 października 2010r. ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego z urzędu). Powyższe mogło być bezpośrednim powodem uchybienia, polegającego na wniesieniu skargi bezpośrednio do Sądu, bez pośrednictwa organu, a co za tym idzie przyczyną uchybienia terminowi do wniesienia skargi. Nadto wskazać należy, iż czynności, kŧórej dokonała, a mianowicie nadanie skargi do Sądu niespełna dwa tygodnie przed upływem terminu do jej wniesienia, wskazuje na jej dobrą wolę i dołożenie należytej staranności. Z kolei troski związane ze stanem zdrowia bliskiej osoby nie mogą być pominięte przy ocenie staranności w prowadzeniu swoich spraw. (postanowienie NSA z dnia 24 lipca 2008r. II OZ 772/08, Lex nr 493676). W związku z powyższym, biorąc pod uwagę wszystkie towarzyszące sprawie okoliczności, na podstawie art. 86 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił o przywróceniu terminu do dokonania uchybionej czynności.