I SA/Gl 812/06

PostanowienieWSA w Gliwicach2007-10-29

Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Madej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca i jej pełnomocnik nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, uznając, że ani strona skarżąca, ani jej pełnomocnik nie uprawdopodobnili braku winy w niedotrzymaniu terminu. Brak winy wymaga wykazania, że przeszkoda uniemożliwiająca terminowe dokonanie czynności była niezależna od strony i nie mogła zostać usunięta nawet przy użyciu największego wysiłku. W ocenie sądu, działania pełnomocnika (wysłanie faksu bez potwierdzenia nadania) oraz nieobecność skarżących za granicą nie stanowiły wystarczającego usprawiedliwienia dla niedotrzymania terminu.
Stan faktyczny
Pełnomocnik strony skarżącej został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu został złożony po jego uiszczeniu, z uzasadnieniem, że skarżący przebywali za granicą i nie odebrali przesłanego przez pełnomocnika faksem wezwania. Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek, a NSA uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu WSA odmówił przywrócenia terminu. NSA uchylił kolejne postanowienie z uwagi na jego nieważność i ponownie przekazał sprawę do rozpoznania WSA.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, , , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 października 2007 r. sprawy ze skargi B. i J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Zarządzeniem z dnia 18 grudnia 2006 r. pełnomocnik strony skarżącej – adw. W. M. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia. Wezwanie powyższe zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących w dniu 27 grudnia 2006 r. (data widniejąca na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki), natomiast wpis od skargi został uiszczony przez stronę skarżącą w dniu 5 stycznia 2007 r. Jednocześnie w piśmie z dnia 5 stycznia 2007 r. pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi podnosząc w uzasadnieniu, iż w tym samym dniu, w którym odebrał wezwanie do uiszczenia wpisu – zgodnie z ustalonymi ze skarżącymi zasadami kontaktu – przesłał im za pomocą faksu (na numer przedsiębiorstwa skarżącego) wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący nie odebrali jednak przesłanego im wezwania, bowiem przebywali w tym czasie ( od dnia 22 grudnia 2006 r. do 5 stycznia 2007 r.) za granicą kraju (na terytorium "[...]"), o którym to wyjeździe nie zdążyli powiadomić pełnomocnika ani też pracowników przedsiębiorstwa, a w związku z tym brak było jakiegokolwiek kontaktu ze skarżącymi. O przesłanym wezwaniu skarżący dowiedzieli się po powrocie tj. w dniu 5 stycznia 2007 r. i w tym samym dniu uiścili wymagany wpis. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił przedmiotowy wniosek. W wyniku rozpoznania zażalenia, postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2007 r., sygn. akt II FZ 95/07, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, który następnie postanowieniem z dnia 11 czerwca 2007 r., odmówił skarżącym przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zażaleniem z dnia 28 czerwca 2007 r. pełnomocnik strony skarżącej zaskarżył powyższe postanowienie. W dalszej kolejności, postanowieniem z dnia 26 września 2007 r., sygn. akt II FZ 419/07 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie z uwagi na jego nieważność, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania tutejszemu Sądowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Ratio legis instytucji przywrócenia terminu stanowi niewątpliwie ochrona stron postępowania przed negatywnymi skutkami w zakresie postępowania sądowego, w przypadku braku ich winy w niedokonaniu w terminie czynności procesowej. Aby jednak Sąd mógł rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu, musi on zostać złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.), co w niniejszej sprawie miało miejsce. Rozpoznając merytorycznie przedmiotowy wniosek stwierdzić jednak należy, iż nie mógł zostać uwzględniony. Aby uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna bowiem uwiarygodnić swoją staranność, jak również fakt że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. Brak winy w uchybieniu terminu przyjąć można jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Kraków 2000r., str. 368 – 370). Zgodnie z utrwalonym w tej mierze poglądem przyjętym w orzecznictwie przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00 niepubl., wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). W odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia, a zatem ocena, czy dochowali reguł starannego działania winna być dokonywana w oparciu o odpowiednio wysokie kryteria (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt I SA/Gd 745/98, LEX 42023). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie pełnomocnik nie uprawdopodobnił braku winy przy uchybieniu terminu, bowiem fakt, iż przesłał stronie skarżącej za pomocą faksu wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, zaś skarżący przesyłki nie otrzymali z powodu ich nieobecności nie stanowi dowodu, iż zostały dokonane wszelkie czynności zmierzające do zachowania terminu do uiszczenia wpisu. Pełnomocnik, poza przesłaniem faksu (czego zresztą nie udokumentował potwierdzeniem nadania faksu), nie uprawdopodobnił w jakikolwiek sposób, iż próbował przedsięwziąć inne kroki (np. w drodze kontaktu telefonicznego) zmierzające do porozumienia się ze skarżącymi. Ponadto, wskazać należy, iż dla zachowania terminu do uiszczenia wpisu od skargi - w niniejszej sprawie – nie mają znaczenia ustalenia pełnomocnika ze swymi mocodawcami co do sposobu komunikowania się, natomiast istotny jest fakt, czy prawidłowa osoba została zawiadomiona przez Sąd o obowiązku uiszczenia wpisu oraz czy wezwanie to zostało prawidłowo doręczone tejże osobie. Bezsporna jest okoliczność, iż Sąd dokonał prawidłowego doręczenia przedmiotowego wezwania, przesyłając je pełnomocnikowi skarżących, zaś wykonanie czynności w postaci uiszczenia wpisu należało do pełnomocnika, który w tym zakresie wykonywał czynności za stronę, a niewykonanie jej pociągało skutki jedynie dla samej strony. Zauważyć również trzeba, iż skarżący wyjeżdżając na tak długi okres ( od dnia 22 grudnia 2006 r. do 5 stycznia 2007 r.) i nie zabezpieczając na czas swojej nieobecności swoich interesów również nie zachowali podstawowej wręcz staranności, jakiej można wymagać od osób znajdujących się w ich sytuacji procesowej. Zarówno strona skarżąca jak i pełnomocnik znali bowiem wysokość należnego wpisu, już od chwili wezwania do jego uiszczenia z dnia 22 maja 2006 r., a także mieli pełną świadomość obowiązku jego uiszczenia, wobec uprawomocnienia się postanowienia o odmowie przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych na mocy postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 665/06. W tych okolicznościach faktycznych, niepodjęcie przez skarżących i ich pełnomocnika żadnych działań przygotowawczych do wypełnienia obowiązku uiszczenia wpisu sądowego (np. nie zdeponowanie tej kwoty u pełnomocnika) oraz zaniechanie podstawowych środków zapewnienia sobie wzajemnego kontaktu wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie wina leży zarówno po stronie pełnomocnika, jak i samej strony skarżącej. Reasumując, zdaniem Sądu nie został uprawdopodobniony brak winy, będący przesłanką przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Z uwagi na powyższe, Sąd mając na względzie podniesione okoliczności sprawy, w oparciu o cytowane przepisy oraz art. 86 § 1 zd. 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło