I SA/Gl 831/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 10 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi R. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych wskutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W ramach urzędowego formularza wniosku z dnia 18 lipca 2013 r. R. F. zwrócił się do Sądu o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W jego motywach wyjaśnił, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej; od początku 2012 r. firma przynosi straty do nadal. W dalszej kolejności skarżący zaakcentował skalę kosztów związanych z działalnością, nie wspominając jednak nic o przychodach. Zestawiając przywołane wyżej oświadczenie z zawartością akt administracyjnych tej sprawy, referendarz sądowy zdecydował się na wezwanie skarżącego do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedłożenia dokumentów źródłowych. Obszerne w treści wezwanie z dnia 29 lipca 2013 r. doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 12 sierpnia 2013 r. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi do dnia dzisiejszego. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Intencją wnioskującego jest w tej sprawie uzyskanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (vide pkt 4 druku PPF). Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."). Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 w zw. z art. 211 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym słowo "wykazać", w znaczeniu w jakim użyte zostało w treści art. 246 P.p.s.a., oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 863/11, LEX nr 1104158). Wnioskodawca, chcąc skorzystać z prawa pomocy, powinien liczyć się z koniecznością udzielania wszelkich wyjaśnień odnoszących się do jego sytuacji materialnej, a także udokumentowania podnoszonych we wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczności (por. postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt I OZ 881/11, LEX nr 1069777). Przyszło zatem stwierdzić, że skarżący nie uczynił zadość obowiązkowi współpracy z Sądem, ponieważ w ogóle nie zareagował na wezwanie do uzupełniania danych zawartych we wniosku. Fakt ten uniemożliwia weryfikację jego oświadczeń, co więcej może wzmocnić wątpliwości, co do ich wiarygodności, a co za tym idzie wyłącza wolną od wątpliwości ocenę jego możliwości płatniczych. Brak dokumentów wymaganych wezwaniem referendarza sądowego nie pozwala przede wszystkim ustalić majątku skarżącego, wszak rubryki formularza pozostały w tym zakresie niewypełnione. Bierna postawa skarżącego nie pozwala również na zweryfikowanie jego deklaracji co do dochodów jego gospodarstwa domowego oraz ponoszonych w nim wydatków. Zbadanie tych wszystkich okoliczności było w tej sprawie nader istotne przede wszystkim z uwagi na wysokość wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, która to opłata jest jedyną do poniesienia na tym etapie postępowania sądowego. Akcentowana tutaj bierność procesowa skarżącego nie pozwala uwzględnić wniosku; w orzecznictwie pojawił się nawet pogląd, w świetle którego w takiej sytuacji wykluczona jest możliwość jego merytorycznego rozpoznania, a uzasadnione jest pozostawienie go bez rozpoznania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2005 r., sygn. I OZ 842/05). W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.