I SA/Gl 85/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-03-06
Skład orzekający: Piotr Łukasik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka cywilna, jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, może skutecznie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), wykazując brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania?Ratio decidendi
Spółka cywilna, jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, ma zdolność sądową i może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli wykaże brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony na właściwym formularzu (PPPr), a dane zawarte we wnioskach wspólników mają charakter pomocniczy. Brak wystarczających środków nie został wykazany, gdyż spółka nadal uzyskuje przychody i była w stanie uiścić część kosztów sądowych.Stan faktyczny
Spółka Cywilna A. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach i wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Po wezwaniach do uzupełnienia wniosku, strona skarżąca konsekwentnie składała niewłaściwe formularze (PPF zamiast PPPr). Ostatecznie złożono właściwy wniosek (PPPr) wraz z dokumentami finansowymi. Referendarz sądowy, po analizie sytuacji finansowej spółki, uznał, że nie wykazała ona braku dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki Cywilnej A w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej – umorzenie zaległości podatkowej na skutek wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
W skardze kasacyjnej z dnia 6 grudnia 2007 r. pełnomocnik spółki zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach m.in. z prośbą o zwolnienie jej od kosztów sądowych. Do skargi dołączono druki wniosków o przyznanie prawa pomocy, wypełnione i podpisane przez wspólników skarżącej spółki, w których osoby te zwróciły się o zwolnienie od kosztów sądowych.
W dalszej kolejności referendarz wezwał stronę skarżącą do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na druku PPPr (pismo z dnia 27 grudnia 2007 r.). Odpowiadając na wezwanie strona skarżąca ponownie nadesłała do Sądu druki PPF, wypełnione i sygnowane przez wspólników Spółki.
Zarządzeniem z dnia 14 stycznia 2008 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, motywując, że do dnia wydania zarządzenia do Sądu nie wpłynął właściwy formularz wniosku o przyznane prawa pomocy. Odpis zarządzenia doręczono pełnomocnikowi skarżącej spółki w dniu 22 stycznia 2008 r.
W dniu 28 stycznia 2008 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), do Sądu wpłynął uprzednio wymagany druk wniosku o przyznanie prawa pomocy pochodzący od Spółki (druk PPPr). Do wniosku dołączono zestawienie przychodów i kosztów za rok 2007.
Pismem z dnia 8 lutego 2008 r. referendarz sądowy wezwał Spółkę do uzupełnienia przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie dokumentów źródłowych i złożenie dodatkowych wyjaśnień. W zakreślonym terminie nadesłano wszystkie wymagane dokumenty, w tym: księgę przychodów i rozchodów (pełną wersję) za okres ostatnich trzech miesięcy, deklaracje na potrzebę podatku od towarów i usług za ten okres, ewidencję środków trwałych, wyciągi z rachunku bankowego oraz zeznania podatkowe podatku dochodowego od osób fizycznych wspólników Spółki za rok 2006.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Intencją wnioskującej Spółki było w tej sprawie uzyskanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów (vide pkt 4 druku PPPr). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków.
Z tych względów rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadzało się do zbadania, czy w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Należy nadto w tym miejscu odnotować, że obecnie rozpoznany wniosek został złożony przez spółkę po wniesieniu przez nią skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 października 2007 r. Oznacza to, że koszty tego postępowania w gruncie rzeczy sprowadzają się do pokrycia wpisu sądowego do skargi kasacyjnej, który w tym konkretnym przypadku wynosi [...] zł. Godzi się tez odnotować, że spółka w dotychczasowym postępowaniu uiściła wpis sądowy w kwocie [...] zł oraz opłatę kancelaryjną za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w kwocie [...] zł.
Wypada jeszcze, w ślad za zapadłym w tej sprawie zarządzeniem referendarza sądowego, zaakcentować, że zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), podatnikami podatku od nieruchomości są jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadającej osobowości prawnej. Jednostkami tymi są w szczególności spółki cywilne. Skoro zatem spółka cywilna jest podatnikiem podatku od nieruchomości, to stosownie do treści art. 25 § 3 P.p.s.a. – jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, na którą ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nałożyły obowiązki i przyznały jej uprawnienia – ma zdolność sądową, czyli zdolność do występowania przed sądem administracyjnym. Z tych względów dla skutecznego zainicjowania wniosku o przyznanie prawa pomocy, w przypadku spółki cywilnej, niezbędne jest złożenie wniosku na druku PPPr, zaś formularze pochodzące od wspólników spółki traktowane są pomocniczo i ich złożenie nie jest wymogiem formalnym, warunkującym nadanie wnioskowi spółki dalszego biegu procesowego. Wszak nie oznacza to, że dane w nich zawarte nie mają znaczenia dla podjętego orzeczenia.
W toku podejmowanych rozważań wzięto pod uwagę, że skarżąca niewątpliwie ma problemy finansowe. Nie są one jednak na tyle poważne skoro spółka w dalszym ciągu uzyskuje przychody. Znamiennym w tej sprawie jest fakt, że skarga w tej sprawie zainicjowała niniejsze postępowanie sądowe w styczniu 2007 r., kiedy to dochód spółki osiągnął kwotę [...] zł. W tym też czasie uiszczono rzeczony wcześniej wpis sądowy od skargi. W chwili obecnej spółka będzie zobowiązana do uiszczenia połowy tamtej kwoty przy zbliżonym dochodzie (styczeń 2008 r. – [...] zł).
W tym stanie rzeczy rozpoznający wniosek nie znalazł podstaw do tego aby orzec o przyznaniu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., w związku z art. art. 246 § 2 pkt 2 tej ustawy, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło