I SA/Gl 868/23
WyrokWSA w Gliwicach2023-10-17
Skład orzekający: Katarzyna Stuła-Marcela, Beata Machcińska, Piotr Pyszny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne, zawieszone na skutek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej, może zostać umorzone na podstawie przepisu dotyczącego postępowania zawieszonego na żądanie wierzyciela, które nie zostało podjęte w terminie 12 miesięcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie egzekucyjne zawieszone na skutek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej nie może być umorzone na podstawie art. 59 § 1 pkt 8 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r., który dotyczy sytuacji, gdy postępowanie zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte w terminie 12 miesięcy. W niniejszej sprawie zawieszenie nastąpiło z innej przyczyny prawnej, co wyklucza zastosowanie wspomnianego przepisu jako podstawy do umorzenia postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne było prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z 2019 r. Początkowo postępowanie zostało zawieszone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) z 2020 r., jednakże wskazano błędną podstawę prawną. Po stwierdzeniu nieważności tego postanowienia przez DIAS, NUS ponownie zawiesił postępowanie w styczniu 2023 r. na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. z uwagi na wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżąca wniosła o umorzenie postępowania, argumentując, że zawieszone na żądanie wierzyciela postępowanie nie zostało podjęte w terminie 12 miesięcy. DIAS utrzymał w mocy postanowienie NUS odmawiające umorzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Stuła-Marcela (spr.), Sędzia WSA Beata Machcińska, Asesor WSA Piotr Pyszny, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 października 2023 r. sprawy ze skargi S. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 26 maja 2023 r. nr 2401-IEE.7192.191.2023.5/AZ UNP: 2401-23-118456 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
1. S.B. (dalej: skarżąca) wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS) z 26 maja 2023 r. nr 2401-IEE.7192.191.2023.5/AZ w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
2. Stan sprawy.
2.1. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. (dalej: NUS) prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej na podstawie własnego tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r. nr 2426- SEW.723.1803.2019, obejmującego zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie należności głównej 349.060,00 zł.
W toku tego postępowania, organ egzekucyjny postanowieniem z 13 lutego 2020 r. na podstawie art. 56 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (aktualnie: t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2505- u.p.e.a.) zawiesił ww. postępowanie egzekucyjne.
Na ww. postanowienie skarżąca złożyła zażalenie.
Postanowieniem z 12 lipca 2022 r. NUS sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu z 13 lutego 2020 r. polegającą na błędnym wskazaniu podstawy prawnej zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny wyjaśnił, że w ww. postanowieniu z 13 lutego 2020 r. jako podstawę prawną wskazał błędnie art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a., natomiast powinien być wskazany art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie.
DIAS postanowieniem z 8 września 2022 r. uchylił postanowienie organu egzekucyjnego z 12 lipca 2022 r. i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w sprawie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej.
Pismem z 2 sierpnia 2022 r. skarżąca złożyła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, z uwagi na fakt, iż postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela, nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania.
Postanowieniem z 8 września 2022 r. organ nadzoru wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia NUS z 13 lutego 2020 r. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r.
DIAS postanowieniem z 17 października 2022 r. stwierdził nieważność postanowienia NUS z 13 lutego 2020 r. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącej. Na to postanowienie, skarżąca wniosła zażalenie. Zostało ono rozpoznane przez DIAS postanowieniem z 21 grudnia 2022 r. utrzymującym w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.
NUS postanowieniem z 18 stycznia 2023 r. zawiesił prowadzone wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie własnego tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r. obejmującego zaległość z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r., w podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazując art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Postanowieniem z 20 stycznia 2023 r. organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącej na podstawie własnego tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r.
DIAS postanowieniem z 6 marca 2023 r. uchylił zaskarżone postanowienie NUS z 20 stycznia 2023 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
2.2. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy NUS postanowieniem z 13 kwietnia 2023 r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
2.3. Po rozpoznaniu zażalenia na ww. postanowienie, DIAS zaskarżonym w nn. sprawie postanowieniem z dnia 26 maja 2023 r. utrzymał w mocy postanowienie NUS.
W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie egzekucyjne jest prowadzone wobec skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r. w związku z czym zastosowanie znajdują przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 2070) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. W przedmiotowej sprawie skarżąca mogłaby wnioskować o umorzenie postępowania egzekucyjnego na mocy art. 59 § 1 pkt 8 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r. tj. umorzenie postępowania, jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania.
Jednakże DIAS zaznaczył, iż nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku, gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania, bowiem prowadzone wobec skarżącej postępowanie zostało zawieszone przez NUS postanowieniem z 18 stycznia 2023 r. z uwagi na wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazując art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż NUS w pierwotnym postanowieniu z 13 lutego 2020 r. powołał błędną podstawę prawną zawieszenia prowadzonego wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego, tj. art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. W przedmiotowej sprawie zawieszenie, bowiem postępowania egzekucyjnego nastąpiło wskutek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno- Skarbowego w K. z 16 maja 2019 r. nr [...], postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 27 stycznia 2020 r. sygn. akt I SA/GI1050/19.
W związku z powyższym DIAS postanowieniem z 17 października 2022 r. nr stwierdził nieważność postanowienia NUS z 13 lutego 2020 r. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego.
NUS zobligowany był więc do wydania właściwego postanowienia stwierdzającego zawieszenie postępowania egzekucyjnego na mocy art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Skoro zatem postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej zostało zawieszone w związku z wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, brak jest podstaw do umorzenia tego postępowania z uwagi na fakt, iż postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania, ponieważ sytuacja taka nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie.
3.1. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Zarzucono mu naruszenie:
- art. 60 § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 56 § 1 pkt 1 i 4 oraz § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 59 § 5 u.p.e.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 oraz § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm. – k.p.a.) poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe oraz bezzasadne zastosowanie, a w konsekwencji wydanie przez DIAS postanowienia z 26 maja 2023 r. utrzymującego w mocy postanowienie NUS z 20 stycznia 2023 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, podczas gdy w sprawie brak było przesłanek do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia, okoliczności wydania przez NUS postanowienia z 13 lutego 2020 r. nie aktualizowały przesłanek do stwierdzenia jego nieważności, a zaskarżone niniejszym zażaleniem postanowienie w sposób oczywisty prowadzi do naruszenia i obejścia przepisów ustawy, a w ocenie zobowiązanej dodatkowo może być rozumiane jako przejaw nadużycia uprawnień (przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności sprawy, w tym obowiązku umorzenia postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny po upływie 12 miesięcy od dnia zawieszenia postępowania, jeżeli wierzyciel nie podejmie aktywności),
- art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 5 oraz § 4 u.p.e.a. (w aktualnie obowiązującym brzmieniu) w zw. z art. 59 § 1 pkt 8 oraz § 4 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 roku w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070 z późn. zm.) w zw. z art. 60 § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 56 § 1 pkt 1 i 4 oraz § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 oraz § 2 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego z urzędu przez DIAS mocą postanowienia z 8 września 2022 r. jako postępowania bezprzedmiotowego w całości oraz z uwagi na fakt, że postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania, podczas gdy w realiach sprawy, mając na uwadze przebieg postępowania oraz pisma kierowane przez wierzyciela do organu egzekucyjnego (które należało potraktować jako wniosek/żądanie zawieszenia postępowania egzekucyjnego - i tak słusznie zostało przez NUS potraktowane), brak było podstaw do odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, które nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia przez wierzyciela żądania zawieszenia postępowania, co w konsekwencji prowadzi do próby obejścia przepisów obligujących organ egzekucyjny do umorzenia z urzędu postępowania gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania (z art. 59 § 1 pkt 5 oraz § 4 u.p.e.a. w aktualnie obowiązującym brzmieniu w zw. z art. 59 § 1 pkt 8 oraz § 4 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r. w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070 z późn. zm., a wydane na tej podstawie postanowienie (o zawieszeniu) było zgodne z prawem oraz odpowiadało stanowi faktycznemu,
- art. 15 k.p.a. w zw. z art. art. 138 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy i ograniczenie się jedynie do powielenia uzasadnienia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, w tym pominięcie odniesienia się do większości zarzutów i braku uzasadnienia dlaczego organ drugiej instancji nie uznaje ich za zasadne lub niezasadne oraz zaniechanie podjęcia jakichkolwiek czynności dowodowych celem przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego i zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, co stanowi rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, zgodnie z którą organ drugiej instancji jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca,
- art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób zdawkowy, minimalistyczny nie odpowiadający wymogom stawianym przez przepisy postępowania administracyjnego m.in. poprzez zaniechanie szczegółowego wyjaśnienia przyczyn dla których organ podjął zaskarżone rozstrzygnięcie oraz niewyjaśnienie przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez stronę postanowienia bez potrzeby stosowania środków przymusu oraz braku wskazania dowodów, na których oparł się organ wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie; a nadto poprzez zaniechanie odniesienia się do wszystkich zarzutów podnoszonych w odwołaniu (który to obowiązek wynika z przepisów z art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a.), a który to brak prawidłowego odniesienia się przez organ do zarzutów zawartych w odwołaniu stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a samo naruszenie z uwagi na jego charakter (w tym skałę zaniechań ze strony organu drugiej instancji) uzasadnia twierdzenie, że DIAS zaniechał ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem zarzutów zawartych w odwołaniu, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji,
- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewyznaczenie stronie terminu celem umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a co za tym idzie uniemożliwienie stronie wzięcie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, skutkujące brakiem możliwości obrony przez stronę swoich praw.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia z 13 kwietnia 2023 r. wydanego przez NUS, względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy organowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wskazano, że postanowienie "wycofujące z obrotu" (a w zasadzie postanowienie utrzymujące to postanowienie w mocy) postanowienie NUS z 13 lutego 2020 r. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego nie jest jeszcze prawomocne, gdyż zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, a co za tym idzie zaskarżone postanowienie z 20 stycznia 2023 r. jest oczywiście przedwczesne.
Dalej podano, że organy stają na całkowicie bezpodstawnym stanowisku jakoby wydanie przez WSA w Gliwicach postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, uniemożliwiało jednocześnie zgłoszenie przez wierzyciela żądania zawieszenia postępowania. Taka wykładnia nie ma podstaw prawnych, gdyż w każdej sprawie może istnieć kilka niezależnych od siebie podstaw zawieszenia - i tak też było w niniejszej sprawie, przy czym jako podstawę zawieszenia wierzyciel wespół z organem egzekucyjnym ostatecznie "wybrały" żądanie.
Po tym jak organ "zorientował się", że aktualnie jest zobligowany do umorzenia postępowania zaczęły się szeroko zakrojone działania, które zmierzają w oczywisty sposób do obejścia przepisów, bowiem organy za wszelką cenę dążą do uniknięcia konieczności umorzenia postępowania z wszystkimi tego konsekwencjami (w tym m.in. uchylenie czynności egzekucyjnych z mocy prawa).
Długotrwała przerwa w prowadzonym postępowaniu, wywołana wnioskiem wierzyciela, w opinii ustawodawcy prowadzi do trwałej przeszkody w prowadzeniu postępowania. W przypadku zawieszenia postępowania na wniosek wierzyciela tylko wierzyciel jest uprawniony do spowodowania podjęcia zawieszonego postępowania. Brak działania wierzyciela wywołuje skutek w postaci umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Skoro zatem jako podstawę prawną zawieszenia wskazano "żądanie wierzyciela" to nie jest rolą zobowiązanej, by domyślić się, że w istocie organ egzekucyjny oparł się na innej podstawie, w szczególności, że zawieszenie na podstawie art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. pociąga za sobą bardzo poważne skutki prawne (zobowiązana miała pełne prawo oczekiwać, że postępowanie zostanie umorzone po upływie 12 miesięcy, jeżeli wierzyciel nie podejmie aktywności - nota bene nadal tego oczekuje, bowiem jest to przepis bezwzględnie obowiązujący).
3.2. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
4. Skarga okazała się niezasadna, albowiem uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 - p.p.s.a.). Takich naruszeń Sąd w niniejszej sprawie nie dostrzegł.
Spór sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy zasadnie DIAS zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie NUS w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r. Rozważając sporne zagadnienie Sąd uznał stanowisko DIAS za zasadne.
5. Uzasadniając takie rozstrzygnięcie na wstępie wyjaśnić należy, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej jest na podstawie tytułu wykonawczego z 29 sierpnia 2019 r. w związku z czym zastosowanie znajdują przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 2070) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. W przedmiotowej sprawie zastosowanie zatem znajdzie art. 59 § 1 pkt 8 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r. Wówczas przepis ten brzmiał "postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku: pkt 8 - jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania."
W przedmiotowej sprawie zawieszenie postępowania egzekucyjnego nastąpiło wskutek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z 16 maja 2019 r., postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 27 stycznia 2020 r. sygn. akt I SA/Gl 1050/19. Wierzyciel poinformował organ egzekucyjny o wydaniu ww. postanowienia WSA, a organ egzekucyjny postanowieniem z 13 lutego 2020 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne, wskazując błędnie podstawę prawną zawieszenia. W jego uzasadnieniu NUS wskazał, że ww. informacja wierzyciela stanowi podstawę zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a nie inne okoliczności, które przemawiały za zgłoszeniem żądania przez wierzyciela o konieczności zawieszenia postępowania egzekucyjnego (art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a.). Zatem ujawnienie ww. wady ostatecznego postanowienia organu egzekucyjnego, musiało skutkować przywróceniem stanu zgodnego z prawem i wyeliminowaniem go z obrotu prawnego, gdyż zostało wydane wbrew zaistniałemu w sprawie stanowi prawnemu.
W związku z powyższym DIAS postanowieniem z 17 października 2022 r. stwierdził nieważność postanowienia NUS z 13 lutego 2020 r. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z 21 grudnia 2022 r. DIAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu nadzoru z 17 października 2022 r. W dalszej kolejności WSA w Gliwicach wyrokiem z dnia 11 lipca 2023 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 184/23 oddalił skargę na ww. postanowienie z 17 października 2022 r. wskazując, że ujawnienie ww. wady ostatecznego postanowienia organu egzekucyjnego musiało skutkować przywróceniem stanu zgodnego z prawem i wyeliminowaniem go z obrotu prawnego, gdyż zostało wydane wbrew zaistniałemu w sprawie stanowi prawnemu. To właśnie wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, stanowi przesłankę czasowego zaprzestania prowadzonego postępowania egzekucyjnego, tj. zawieszenie postępowania egzekucyjnego, a nie żądanie wierzyciela. Również skutki prawne tak pozostawionego w obrocie prawnym postanowienia (obarczonego wadą) byłyby niezgodne z przepisami ustawy i stanem sprawy.
Zatem postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej zostało zawieszone w związku z wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, a co za tym idzie, brak jest podstaw do umorzenia tego postępowania z uwagi na fakt, iż postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania, ponieważ sytuacja taka nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie.
6. Zdaniem Sądu, a wbrew zarzutom skargi w zaskarżonym postanowieniu DIAS wyjaśnił szczegółowo przyczynę odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Odniósł się również do wszystkich okoliczności podniesionych przez skarżącą. Zarówno postanowienie NUS z 13 kwietnia 2023 r., jak i utrzymujące je w mocy postanowienie DIAS z 26 maja 2023 r. zawierają wszelkie elementy, które zawierać powinna decyzja/postanowienie.
7. Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 81 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. poprzez niewyznaczenie stronie terminu celem umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wskazać bowiem należy, iż na mocy art. 73 § 1 k.p.a. strona ma prawo wglądu w akta sprawy oraz sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Wspomniane uprawnienie dotyczy ogólnego zaznajomienia się z aktami sprawy i samodzielnego utrwalenia zawartych tam treści na własny użytek. Nie wymaga przy tym spełnienia określonych wymogów przez stronę, a organ nie może co do zasady limitować dostępu do akt. Z przepisu tego wynika, że strona ma możliwość wglądu w akta sprawy i wypowiedzenie się na każdym etapie postępowania i organ egzekucyjny nie jest zobligowany do wyznaczania terminu do tych czynności, gdyż są one dobrowolne. Ponadto nie bez znaczenia w tej kwestii pozostaje również fakt, iż strona w toku prowadzonego postępowania administracyjnego reprezentowana była przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata.
8. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, uznając ją za bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło