I SA/Gl 87/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ulg płatniczych – umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości od kwietnia 2012 r. do listopada 2013 r. w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wraz ze skargą na ww. decyzję, strona zawarła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku strona oświadczyła, że aktualnie nie posiada dostatecznych środków pozwalających na uiszczenie kosztów postępowania. Aktywa spółki na koniec 2012 r. wyniosły 16.790.076,03 zł, a na koniec 2013 r. wyniosły 16.444.134,68 zł. Na koniec 2012 r. wynik finansowy spółki był ujemny i wyniósł netto (-) 2.094.328 zł, natomiast w 2013 r. wynik ten zamknął się w kwocie 576.749,53 zł. W ocenie spółki nastąpił spadek jej aktywów i wzrosły jej należności krótkoterminowe. Jednocześnie wzrosły zobowiązania krótkoterminowe skarżącej. Ponadto, z wykazu zajęć komorniczych wynika, że ich łączna kwota na dzień 5 listopada 2014 r. wynosi 12.131.108 zł. Wnioskodawcy zajęto w toku postępowania egzekucyjnego trzy rachunki bankowe: w B, C, D i E w J. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy spółki zamyka się w kwocie 680.000 zł, natomiast wartość środków trwałych wnioskodawcy wynosi 10.601.224,86 zł, a wg bilansu, w ostatnim roku obrotowym spółka poniosła stratę w wysokości (-) 1.743.483,91 zł. Z oświadczenia zawartego na urzędowym formularzu PPPr wynika, że spółka posiada trzy rachunki bankowe: w B; D i w E w J. W tym stanie rzeczy, pismem z dnia 2 lutego 2015 r. referendarz sądowy wezwał skarżącą spółkę do nadesłania szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy, w tym także o przedstawienie aktualnych wyciągów z posiadanych przez spółkę rachunków bankowych obrazujących operacje dokonywane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy, jak również o nadesłanie sprawozdania finansowego za poprzedni rok obrotowy. W odpowiedzi na to wezwanie, wnioskodawca nadesłała do akt: zeznanie CIT-8 za 2013 r.; deklaracje podatkowe VAT – 7 za okres od lipca 2014 r. do grudnia 2014 r.; raport kasowy z dnia 30 stycznia 2015 r.; rachunek zysków i strat i bilans (stan obu dokumentów – na dzień 31 grudnia 2013 r.); wyciągi z następujących rachunków bankowych: B (od dnia 29 listopada 2014 r. do dnia 31 stycznia 2015 r.); z D (od dnia 4 listopada 2014 r. do dnia 6 lutego 2015 r.); E w J. (od dnia 1 listopada 2014 r. do dnia 5 lutego 2015 r.); wydruk z systemu C za okres od października 2014 r. do stycznia 2015 r.; zawiadomienie o egzekucji z nieruchomości oraz obwieszczenia o licytacjach ruchomości; zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego; ewidencję środków trwałych wg stanu na dzień 31 stycznia 2015 r. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) albo obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Odnosząc się do wniosku skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, należy wskazać treść art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jednocześnie podkreślić należy, że regulacja normatywna w zakresie prawa pomocy w przypadku osób prawnych lub jednostek organizacyjnych, które nie posiadają osobowości prawnej, zgodnie z treścią art. 246 § 2 in principio P.p.s.a., ma charakter uznaniowy. Oznacza to, iż nawet gdyby przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie występujących w sprawie opłat byłaby spełniona, rozpoznający wniosek nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać prawo pomocy, jeżeli wedle jego uznania będzie to konieczne dla zapewnienia stronie konstytucyjnego prawa do sądu. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza zatem przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona wnioskująca zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy, a nie rozpoznającego wniosek. Nie budzi zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że skarżąca spółka nie wykazała, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy. Na początku rozważań, należy stwierdzić, że przedmiotem niniejszej sprawy są ulgi płatnicze, a dokładniej – odmowa umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości. W takim typie spraw sądowoadministracyjnych nie pobiera się stosunkowego wpisu sądowego, lecz wpis sądowy stały, który wyniesie w tej sprawie 500 zł. Wpis ten ustalony jest zgodnie z regulacją zawartą w § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnym. Z analizy materiału źródłowego przedłożonego przez spółkę do akt sprawy wynika, że spółka jest jednak w stanie wygospodarować kwotę 500 zł i przeznaczyć ją na uiszczenie wpisu sądowego od skargi w przedmiotowej sprawie. Z nadesłanych dokumentów wynika, że w 2013 r. spółka uzyskała dochód w wysokości 752.738,26 zł. Z kolei z analizy złożonych do akt sprawy deklaracji podatkowych VAT – 7 za okres drugiej połowy 2014 r. wynika, że spółka wykazuje stały, regularny i zrównoważony obrót. Dane z tych deklaracji nie wskazują na wysokość dochodów uzyskiwanych przez spółkę, lecz właśnie na sam fakt prowadzenia przez nią działalności gospodarczej, oraz osiągania obrotów, będących wynikiem prowadzenia tej działalności. Wysokość podstawy opodatkowania podatkiem VAT wynosi od 926.209 zł (lipiec 2014 r.) do 1.641.638 zł (grudzień 2014 r.). Są więc realne podstawy do tego, aby stwierdzić, że skarżąca spółka wykazuje regularny i zrównoważony obrót., który jest jednocześnie relatywnie wysoki. Dane powyższe korespondują z analizą raportu kasowego wnioskodawcy (stan na dzień 30 stycznia 2015 r.). Z raportu tego wynika, że spółka dysponuje gotówką, która może być przeznaczona na uiszczenie wpisu sądowego od skargi. Z analizy raportu wynika, że obroty w kasie spółki posiadają cechę płynności. Występują mianowicie operacje obciążeniowe i uznaniowe, jednakże występuje pomiędzy nimi równowaga. Wydatki z kasy spółki nie przekraczają osiąganych wpływów. Podobne wnioski należy wyciągnąć z analizy rachunków bankowych spółki. Faktem jest, że wobec spółki toczą się postępowania egzekucyjne. Niezależnie od tego, spółka jednak prowadzi działalność gospodarczą, osiąga relatywnie wysoki obrót, obraca gotówką – zarówno na swoich rachunkach bankowych, jak i w swojej kasie. Obroty te wskazują na to, że spółka posiada żywą gotówkę i jest w stanie wygospodarować kwotę 500 zł, celem uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wniosek ten pozostaje również aktualny przy uwzględnieniu sprawozdania finansowego za 2013 r., który obrazuje w aspekcie księgowym generalny stan firmy na dzień 31 grudnia 2013 r. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.