I SA/Gl 879/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka (sprawozdawca), Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia NSA Anna Wiciak, Protokolant asyst. sędz. Aleksandra Żmudzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej - umorzenie odsetek za zwłokę oddala skargę Wnioskiem z dnia [...]r. A Spółka z o.o. w S. zwróciła się do Prezydenta Miasta S. o umorzenie odsetek od zaległości w podatku od środków transportowych oraz umorzenie kosztów egzekucyjnych i wydatków z tym związanych podnosząc, że uregulowała wszystkie zaległości w należności głównej łącznie z całą opłatą za 2005r. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezydent Miasta S. postanowił rozpatrzyć wniosek w całości negatywnie, wskazując na przesłanki i istotę instytucji umorzenia zaległości podatkowych i podając, że sama trudna sytuacja finansowa ubiegającego się o ulgę nie uzasadnia jeszcze jej udzielenia. Organ I instancji dokonał analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie ( m.in. rachunku zysków i strat za lata 2004-2005, rachunku przepływu środków pieniężnych za lata 2004-2005) stwierdzając jednocześnie, iż zobowiązania spółki wobec osób trzecich w sposób znaczny przewyższają aktywa bieżące, co wskazuje na brak kondycji finansowej firmy. Organ wyraził przekonanie, że niepowodzenia finansowe związane z prowadzeniem działalności gospodarczej nie mogą skutkować obowiązkiem umorzenia odsetek za zwłokę, gdyż należności te stanowią podstawę dochodów budżetowych gminy. Skoro Spółka A znajduje się w trudnej sytuacji od kilku lat, to nie jest to okoliczność nowa czy nadzwyczajna, spowodowana przyczynami niezależnymi od strony. Dodatkowo organ wyjaśnił, iż z wpłaconej w dniu [...]r. przez podatnika kwoty [...]zł tytułem zaległości od środków transportowych, potrącono koszty egzekucyjne w kwocie [...]zł i koszty upomnienia ([...]zł), a pozostała kwota zaliczona została na należność główną – [...]zł i odsetki [...]zł. Tym samym, na dzień wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, na karcie kontowej podatnika figurowały zaległości w łącznej kwocie [...]zł i w tym odsetki za zwłokę w kwocie [...]zł. W odwołaniu od powyższej decyzji strona skarżąca stwierdziła, że rozstrzygnięcie wydane zostało niezgodnie ze stanem faktycznym, a także z naruszeniem zasad współżycia społecznego oraz Konstytucji. Strona skarżąca podniosła nadto, że udzielenie ulgi warunkuje zachowanie bytu Spółki na rynku, a będące w jej posiadaniu środki transportu nie służą realizacji celów produkcyjnych, tylko są zdeponowane w magazynie. Strona wskazała również, że te same okoliczności zawarła w skierowanym do Prezydenta Miasta S. wniosku o umorzenie odsetek za zwłokę w zapłacie podatku od nieruchomości i organ wniosek ten uwzględnił. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta S. utrzymało w mocy wskazując, że pomimo ustalenia trudnej sytuacji finansowej spółki organ I instancji miał prawo odmówić umorzenia zaległości podatkowych. Uzasadniając rozstrzygnięcie Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art. 67a §1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ma swobodę w orzekaniu o zastosowaniu ulgi w zapłacie podatku, zatem nawet w razie ustalenia przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego wniosku strony uwzględniać nie musi. Organ odwoławczy wyjaśnił nadto, że treść decyzji dotyczącej umorzenia odsetek za zwłokę w podatku od nieruchomości nie determinuje identycznego rozstrzygnięcia w sprawie podatku od środków transportowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę, że organ podatkowy I instancji bazując na przedłożonych przez stronę dokumentach, przeprowadził analizę kondycji ekonomicznej Spółki, nie naruszając przy tym swobody w ocenie dowodów. W konsekwencji organ odwoławczy podzielił stanowisko Prezydenta Miasta S., iż ryzyko niepowodzenia wpisane jest w działalność gospodarczą, ale niedopuszczalnym jest przerzucanie skutków niepowodzeń na budżet jednostki samorządu terytorialnego poprzez pozbawienie należnych wpływów budżetowych. Od powyższej decyzji strona wniosła skargę w dniu [...]r. zarzucając naruszenie zasady prawdy obiektywnej poprzez zaniechanie prowadzenia postępowania dowodowego z urzędu oraz błędne uzasadnienie zaskarżonej decyzji, naruszenie zasady budowania zaufania do organów, nie rozpatrzenie przedmiotu sprawy oraz podniesionych zarzutów, błąd w ustaleniach faktycznych oraz nie uchylenie w całości decyzji Prezydenta Miasta S.. Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że wskutek obciążeń hipotecznych na nieruchomościach nie była w stanie ich zbyć, co stanowiło naruszenie ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego, gdyż środki uzyskane ze sprzedaży miałby być przeznaczone na spłatę należności ZUS. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi podnosząc, że decyzja w sprawie ulgi w zapłacie podatku ma charakter uznaniowy. W tym przypadku Kolegium orzekając w postępowaniu odwoławczym związane jest przepisem art. 233 §3 Ordynacji Podatkowej i nie może podjąć rozstrzygnięcia reformatoryjnego. Rozpatrując odwołanie Kolegium zbadało przede wszystkim prawidłowość postępowania przed organem I instancji i nie stwierdziło w tym względzie uchybień. Ponownie wyjaśniono, iż organ podatkowy pierwszej instancji zbadał okoliczności powołane we wniosku i umożliwił stronie wypowiedzenie się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego. Wskazano dalej, iż rozpatrywanej sprawie Prezydent Miasta S. odmówił udzielenia ulgi i w uzasadnieniu swej decyzji wskazał motywy takiego rozstrzygnięcia. Zarzuty podniesione w odwołaniu były, w ocenie organu, bezprzedmiotowe. Kolegium podniosło nadto, że w sprawach dotyczących ulgi w zapłacie podatku większość istotnych dla sprawy dowodów znajduje się w posiadaniu strony i to od niej oczekiwać należy ich dostarczenia organowi. W ocenie Kolegium w sprawie nie doszło również do naruszenia zasady budowania zaufania do organów podatków, a ze względu na ogólnikowość zarzutu naruszenia norm Konstytucji oraz zasad współżycia społecznego jego weryfikacja nie była możliwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 67a § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa pozostawiono do uznania organu podatkowego ustalenie istnienia lub nie szczególnych okoliczności uzasadniających zastosowanie ulgi, w tym umorzenie odsetek od zaległości podatkowych. Ocena występowania w konkretnej sprawie przesłanek do zastosowania ulgi może być dokonana tylko po wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego poprzedzonym dokładnym wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Sąd zauważa, że zaskarżona decyzja zawiera uzasadnienie interesu społecznego na potrzeby podjętego rozstrzygnięcia oraz w stopniu dostatecznym rozważa indywidualny interes strony skarżącej w umorzeniu odsetek od zaległości podatkowych z tytułu podatku od środków transportowych. Na dzień wydania decyzji przez organ pierwszej instancji była to kwota [...]zł. Wyjaśnić dalej należy, iż art. 67 a Ordynacji podatkowej upoważnia organy podatkowe do orzekania w ramach tzw. uznania administracyjnego. Uznanie oparto na przepisie, który w swej treści zawiera pojęcia niedookreślone takie jak "ważny interes podatnika" czy "interes publiczny". Katalog ulg podatkowych określony we wspomnianym art. 67a jest bardzo różnorodny, w związku z powyższym przesłanka ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, warunkująca zastosowanie ulgi powinna być rozważana z punktu widzenia charakteru przyznawanych ulg. Inny będzie ważny interes podatnika w przypadku rozkładania należności na raty, czy też odraczania terminu płatności podatku, a inny w przypadku umarzania należności podatkowych. Niewątpliwym jest, że instytucja umorzenia zaległości podatkowych prowadzi, ze strony Skarbu Państwa, do rezygnacji z należności budżetowych. W związku z powyższym organy zobowiązane są prowadzić postępowanie dowodowe zmierzające zarówno do ustalenia sytuacji finansowej skarżącego jak i uzasadnienia zmniejszenia wpływów budżetu gminy. Zważyć należy, że organy podatkowe oparły się w niniejszej sprawie zarówno na ustaleniach dotyczących sytuacji finansowej Spółki oraz bilansie jej wpływów oraz zobowiązań, mając zasadność udzielenia ulgi w kontekście obecnego jak i w przyszłości wpływu takiego rozstrzygnięcia na budżet gminy. W związku z powyższym stwierdzić trzeba, że rozstrzygnięcie wniosku o umorzenie odsetek od zaległości podatkowych poprzedzone zostało dokładną analizą sytuacji finansowej wnioskodawcy i oceną interesu publicznego. W rozpatrywanej sprawie niepodobna więc postawić zarzutu naruszenia prawa. Tylko zaś taki zarzut, należycie uzasadniony, mógłby stanowić podstawę do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. Wobec tego Sąd oddalił skargę w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 września 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).