I SA/Gl 894/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania i odmowy przywrócenia terminu do jego wniesienia postanawia: odrzucić skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania i odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w G. z dnia [...] r., nr [...] wydanej w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług za miesiące od listopada 2011 r. do kwietnia 2013 r. i określenia kwoty tego podatku do wpłaty na rachunek bankowy urzędu skarbowego za miesiące od listopada 2011 r. do marca 2013 r. Pismem z dnia 29 maja 2019 r. K. K. reprezentowany przez fachowego pełnomocnika – doradcę podatkowego A. H. wniósł skargę na opisane postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, jednocześnie składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu tego wniosku wskazano, że zaskarżone postanowienie nie weszło do obrotu prawnego z uwagi na jego nieprawidłowe doręczenie. Pełnomocnik Strony skarżącej podniósł, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony z ostrożności procesowej, albowiem o wydaniu zaskarżanego postanowienia skarżący dowiedział się w dniu 22 maja 2019 r. podczas wizyty nowo ustanowionego pełnomocnika w siedzibie organu. Odnosząc się do doręczenia korespondencji przez operatora pocztowego zaakcentowano, że w okresie od 1 do 23 kwietnia 2019 r. skarżący nie mógł odbierać korespondencji z powodu nagłej ostrej choroby, na dowód, czego przełożono zaświadczenie lekarskie. Postanowieniem z dnia 22 lipca 2019 r. Sąd odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 30 października 2019 r. zażalenie skarżącego wniesione od postanowienia z dnia 22 lipca 2019 r. zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy złożony przez Skarżącego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi był niedopuszczalny, dlatego, że dotyczył przypadku, w którym nie doszło do uchybienia terminu, gdyż nie rozpoczął się w ogóle bieg terminu do wniesienia skargi na postanowienie organu odwoławczego z dnia [...] r. Podkreślono, że słusznie Skarżący twierdził, że postanowienie to nie zostało skutecznie doręczone (zgodnie z regułami procedury podatkowej) i tym samym nie weszło do obiegu prawnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku niniejszej sprawy nie można było uznać, że postanowienie z dnia [...] r. weszło do obrotu prawnego, mimo wadliwego doręczenia (bo stronie i na warunkach fikcji prawnej, a nie pełnomocnikowi), gdyż takie podejście godziłoby w gwarancje procesowe Skarżącego, który wprawdzie dążył do umożliwienia zaskarżenia postanowienia, ale dopiero po prawidłowym jego doręczeniu, wywodząc właśnie, że taka sytuacja nie miała miejsca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu, albowiem z uwagi na brak skutecznego w rozumieniu przepisów prawa doręczenia decyzji organu odwoławczego adresatowi tej decyzji, skarga okazała się przedwczesna. Stosownie do treści art. 212 zdanie pierwsze ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 – dalej: O.p.) organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia. Nie ulega przy tym wątpliwości, że chodzi o skuteczne prawnie doręczenie w rozumieniu przepisów zawartych w Rozdziale 5 O.p., bowiem zwrot, iż organ podatkowy jest związany, sugeruje pełne konsekwencje zarówno w znaczeniu powstałych obowiązków, jak i uprawnień. W dacie doręczenia stronie decyzji wchodzi ona do obrotu prawnego, jako akt administracyjny załatwiający konkretną sprawę indywidualnego podmiotu. Od daty doręczenia jakakolwiek zmiana decyzji pod względem treści lub formy może nastąpić tylko na zasadach i w trybie przewidzianym przepisami postępowania podatkowego. Doręczenie powoduje utrwalenie treści i formy załatwienia sprawy, organ podatkowy nie może wycofać się z zajętego w decyzji stanowiska, co do załatwienia sprawy czynnościami poza procesowymi, lecz może to nastąpić tylko w ramach przepisów procesowych (por. wyrok NSA z dnia 19 października 2005 r., sygn. akt I FSK 132/05, CBOSA; J. Brolik, Ordynacja podatkowa. Komentarz. Lex 2013). Zgodnie z zasadą oficjalności doręczeń w postępowaniu podatkowym, unormowaną m.in. w art. 144 § 1 O.p., organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem, za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego, lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, lub za urzędowym poświadczeniem odbioru, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Nadto na mocy art. 145 § 1 O. p. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Podkreślić należy, że w rozpatrywanej sprawie do akt sprawy podatkowej w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od listopada 2011 r. do kwietnia 2013 r., którą wszczął i prowadził w pierwszej instancji Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w G., zostało złożone pełnomocnictwo szczególne z dnia 9 maja 2018 r. dla radcy prawnego. Co godne odnotowania, złożenie tego dokumentu nastąpiło już po wydaniu przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w G. (działającego, jako organ pierwszej instancji) decyzji z dnia [...] r. we wskazanym przedmiocie, tj. sprawie dotyczącej podatku VAT. Zakres pełnomocnictwa określono w złożonym dokumencie jako: "Pełnomocnictwo do reprezentowania w sprawie o numerze [...] wszczętej przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w G. w całym zakresie postępowania prowadzonego przeciw "A". W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym stwierdzić należy, że taki zakres udzielonego pełnomocnictwa obejmował również umocowanie dla wskazanego w nim radcy prawnego do działania przed organem odwoławczym, nie tylko na użytek samej czynności wniesienia odwołania, ale i później w toku trwającego postępowania przed organem odwoławczym, także z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zgodnie z treścią art. 145 § 2 O. p. doręczenie odpisu postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] bezpośrednio do rąk strony postępowania nie może skutkować wejściem tego postanowienia do obiegu prawnego, albowiem winno zostać doręczone do rąk ustanowionego w tym postępowaniu pełnomocnika. Mając na uwadze powyższe okoliczności prawne i faktyczne, Sąd stwierdził, że z uwagi na brak przedmiotu zaskarżenia, skarga jest niedopuszczalna i jako przedwczesna podlega odrzuceniu zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), o czym orzeczono w sentencji postanowienia.