I SA/Gl 911/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. S. i B. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej wskutek wniosków skarżących z dnia 25 lutego 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia 1) zwolnić skarżących od kosztów sądowych, 2) ustanowić skarżącym adwokata. W dniu 25 lutego 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęły wnioski skarżących o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 19 lutego 2013 r. Jednocześnie H. S. i B. S. wystąpili o przyznanie im prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z treści urzędowych formularzy (druki PPF z dnia 25 lutego 2013 r.) wynika, że skarżący są małżeństwem i zamieszkują wspólnie. Odnotowali, że na ich wspólne miesięczne koszty utrzymania składają się: podatek od nieruchomości (30 zł); koszty energii elektrycznej (80 zł); zużycie gazu (56 zł); zużycie wody (50 zł); koszt lekarstw (100-150 zł); koszt zakupu węgla (300 zł). Skarżący odnotowali, że ich wspólny majątek stanowi dom o pow. 90 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 86 arów. Łączny dochód wspólnego gospodarstwa domowego zamyka się w kwocie 1.460,36 zł. W oparciu o dokumenty źródłowe, nadesłane w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 18 marca 2013 r. ustalono, co następuje. Zdeklarowany wyżej dochód skarżących jest kwotą netto. Udokumentowane miesięczne wydatki skarżących z tytułu utrzymania gospodarstwa domowego i leczenia wynoszą około 890 zł. W tych ramach uwzględniono przede wszystkim: koszty zakupu węgla; opłatę z tytułu zużycia wody; koszty wywozu nieczystości; podatek od nieruchomości; opłaty z tytułu usług telekomunikacyjnych, ubezpieczenia oraz koszt zakupu lekarstw. Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Prawo pomocy jest instytucją o wyjątkowym charakterze, której zadaniem jest zapewnienie dostępu do Sądu podmiotom, którym brak środków finansowych nie pozwala na prowadzenie postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."), przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym (zgodnie z zakresem wyznaczonym przez skarżących) następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Zdaniem rozpoznającego wniosek, w stosunku do skarżących zachodzi przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy pozwolił stwierdzić, że dochody uzyskiwane w gospodarstwie skarżących nie wystarczą na pokrycie kosztów sądowych, które na tym etapie postępowania sądowego sprowadzają się do uiszczenia opłaty kancelaryjnej z tytułu wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku Sądu wraz z uzasadnieniem, wpisu sądowego od skargi kasacyjnej i kosztów wynagrodzenia pełnomocnika. Zestawienie wydatków gospodarstwa z jego dochodami skutkowało przyjęciem, że po uiszczeniu niezbędnych, stałych kosztów utrzymania, skarżącym pozostaje relatywnie niewielka kwota wolnych środków z przeznaczeniem na pozostałe wydatki takie jak żywność, środki higieny, odzież itp. Niepodobna przyjąć, aby po uiszczeniu tych ostatnich wydatków, skarżący byliby w posiadaniu środków wystarczających na poniesienie dalszych kosztów sądowych związanych z ich udziałem w tym postępowaniu. Dostrzeżono wprawdzie w tym przypadku pewne mankamenty dowodowe, nie mniej jednak, brak wykazania wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym z tytułu zużycia gazu, czy energii elektrycznej, wcale nie musi oznaczać, że wydatków tych skarżący nie ponoszą. Wydatki te, co do zasady, wpisane są w koszty utrzymania gospodarstwa domowego. W toku rozpoznania wniosków skarżących nie stracono nadto z pola widzenia deklarowanych przez nich, a dalszej kolejności obszernie udokumentowanych, jednostek chorobowych, które generują relatywnie spore wydatki związane z procesem leczenia. W tych okolicznościach na podstawie art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.