I SA/Gl 919/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2018-02-14

Skład orzekający: Anna Tyszkiewicz-Ziętek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy jedyny członek zarządu skarżącej spółki z o.o. został wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego z powodu prawomocnego skazania za przestępstwa określone w art. 18 § 2 KSH, sąd administracyjny powinien zwrócić się do sądu rejestrowego o ustanowienie kuratora dla tej spółki?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, stwierdzając brak organów skarżącej spółki z o.o. w związku z wykreśleniem jej jedynego członka zarządu z KRS z powodu prawomocnego skazania, zobowiązany jest do działania na podstawie art. 31 § 1 P.p.s.a. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 42 § 1 i 2 K.c. w związku z art. 603 § 1 K.p.c., sąd powinien zwrócić się do właściwego sądu rejestrowego o ustanowienie kuratora dla spółki w celu podjęcia przez niego starań o powołanie zarządu lub likwidację spółki.
Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną. W toku postępowania ujawniono, że jedyny członek zarządu skarżącej spółki został wykreślony z KRS z powodu prawomocnego skazania za przestępstwa określone w art. 18 § 2 KSH. W związku z brakiem organów spółki, sąd administracyjny rozpoznał kwestię ustanowienia kuratora.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwrócić się do Sądu Rejonowego w G., X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o ustanowienie kuratora dla PPHU A sp. z o.o. w Z.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A sp. z o.o. w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a zwrócić się do Sądu Rejonowego w G., X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o ustanowienie kuratora dla PPHU A sp. z o.o. w Z. WSA/post.1 - sentencja postanowienia A sp. z o.o. w Z., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, oznaczone w sentencji postanowienia, w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną. W toku postępowania ujawnił się brak w organach skarżącej. Z odpisu z KRS skarżącej spółki wynika, że jedyny jej członek zarządu został wykreślony. Jednocześnie z informacji nadesłanej przez Sąd Rejonowy w G., X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Przedsiębiorców oraz nadesłanego odpisu postanowienia referendarza sądowego tego Sądu z dnia [...] r., sygn. akt [...] , wynika, że wykreślenie jedynego członka zarządu skarżącej nastąpiło z urzędu wobec powzięcia wiedzy przez sąd rejestrowy z Krajowego Rejestru Karnego, iż jedyny jej członek zarządu dotychczas wpisany do rejestru przedsiębiorców został skazany prawomocnym (z dniem [...] r.) wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia [...] r., sygn. akt [...] , za przestępstwa wymienione w art. 18 § 2 ustawy z dnia 15 września 2002 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1577). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 31 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin. W przypadkach, w których ustanowienie przedstawiciela ustawowego powinno nastąpić z urzędu, sąd zwraca się do właściwego sądu opiekuńczego. Z uwagi na brak obecnie zarządu skarżącej Spółki, Sąd nie może jej wezwać do uzupełnienia tego braku. Jest zatem zobligowany do postępowania w trybie określonym w zdaniu drugim art. 31 § 1 P.p.s.a. W myśl art. 42 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm., dalej: K.c.) jeżeli osoba prawna nie może prowadzić swoich spraw z braku powołanych do tego organów, sąd ustanawia dla niej kuratora. Kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że przepis art. 31 § 1 P.p.s.a. stanowi odzwierciedlenie regulacji zawartych w art. 70 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1822 ze zm., dalej: K.p.c.). Tryb postępowania, w ramach którego następuje ustanowienie kuratora dla osoby prawnej unormowany został w przepisie art. 603 K.p.c. W myśl art. 603 § 1 K.p.c. w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 37 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2010 r. Nr 7, poz. 45, dalej: ustawa nowelizująca), kuratora dla osoby prawnej ustanawia sąd rejestrowy, w którego okręgu osoba ta ma lub miała ostatnią siedzibę. Sąd może wszcząć postępowanie z urzędu (art. 603 § 2 k.p.c.). Przed wejściem w życie ustawy nowelizującej art. 603 K.p.c. stanowił, że kuratora dla osoby prawnej ustanawia sąd opiekuńczy, w którego okręgu osoba ta ma lub miała ostatnią siedzibę. Brzmienie tego przepisu było wówczas zharmonizowane z brzmieniem art. 70 § 1 K.p.c., w którym jest mowa o zwróceniu się o ustanowienie przedstawiciela ustawowego do sądu opiekuńczego, a którego - jak już wspomniano - odzwierciedleniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest cytowany wyżej art. 31 § 1 P.p.s.a. Po nowelizacji art. 603 K.p.c. brak już takiej harmonii, niemniej - jak przyjęto w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2015 r., w sprawie III CSK 15/15 (publ. Lex Omega nr 1962526) - dyrektywy systemowe i funkcjonalne przemawiają za przyjęciem, że w odniesieniu do osób prawnych użyte w art. 70 § 1 K.p.c. pojęcie sądu opiekuńczego obejmuje także sąd rejestrowy. Innymi słowy, dla osób prawnych sądem opiekuńczym - w rozumieniu art. 70 § 1 K.p.c. - jest sąd rejestrowy. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 42 § 1 i 2 K.c. w związku z art. 603 § 1 K.p.c. oraz art. 31 § 1 P.p.s.a., postanowił zwrócić się do Sądu Rejonowego w G., X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o ustanowienie dla skarżącej Spółki kuratora w celu podjęcia przez niego starań w zakresie powołania jej zarządu, ewentualnie jej likwidacji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło