I SA/Gl 923/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska, Borys Marasek (spr.), Protokolant specjalista Marta Lewicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi D.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 17 maja 2024 r. nr 2401-IEW1.4263.1.2024.12 UNP: 2401-24-124062 w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji w zakresie ulgi podatkowej postanawia: umorzyć postępowanie sądowe. Pismem z dnia 20 czerwca 2024 r. D.S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na oznaczoną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS) utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o odmowie zmiany decyzji ostatecznej Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia 6 marca 2023 r. o rozłożeniu na raty zaległości podatkowych wynikających z decyzji tego organu z dnia 21 października 2022 r. orzekającej o odpowiedzialności podatkowej skarżącego, jako osoby trzeciej, za zaległości podatkowe B sp. z o.o. w M. w podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2017 r. oraz kosztów egzekucyjnych. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 9 kwietnia 2025 r. pełnomocnik DIAS wniósł o umorzenie postępowania sądowego, podnosząc że stało się ono bezprzedmiotowe wobec przedawnienia należności, których dotyczy zaskarżona decyzja. Przedłożył przy tym pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia 28 marca 2025 r., w którym wskazano, że należności pierwotnego dłużnika, tj. B sp. z o.o. w M. za lipiec i sierpień 2017 r. uległy przedawnieniu w dniach 25 i 28 czerwca 2024 r., a koszty egzekucyjne w dniu 11 stycznia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i stanowiskiem doktryny, z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. będziemy mieć do czynienia wówczas, gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku zaistnieją zdarzenia, które uniemożliwiają osiągnięcie jego celu albo spowodują, że kontrola zaskarżonego aktu lub czynności stała się zbędna, przy czym owo zdarzenie skutkujące bezprzedmiotowością postępowania musi zaistnieć dopiero w toku postępowania, albowiem jego zaistnienie przed datą wniesienia skargi powinno skutkować jej odrzuceniem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. II OSK 378/13, postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. II OSK 2453/10, z dnia 7 września 2011 r., sygn. II GSK 1215/11, z dnia 14 lutego 2014 r., sygn. II GSK 177/14, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W powołanym przepisie chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. II OSK 378/13, opubl. w CBOSA) (tak np. T. Woś [w:] H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016, komentarz do art. 161). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jeżeli zaległość podatkowa ciążąca na podatniku wygasa z jakichkolwiek przyczyny - odpowiedzialność osoby trzeciej przestaje istnieć wraz z nią, niezależnie od tego, czy upłynął już termin określony w art. 118 § 2 o.p. Wobec tego decyzja o odpowiedzialności staje się bezprzedmiotowa (tak np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2022 r., sygn. III FSK 439/22, z dnia 10 sierpnia 2022 r., sygn. III FSK 441/22, opubl. w CBOSA). Tym samym bezprzedmiotowa staje się decyzja o rozłożeniu na raty tej należności. Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy należy wskazać, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte wnioskiem skarżącego z dnia 25 października 2023 r. o zmianę decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia 6 marca 2023 r. poprzez rozłożenie na raty po 50 zł zaległości podatkowych objętych ostatnią 13 ratą w kwocie 8.915,38 zł. W piśmie z dnia 28 marca 2025 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. wskazał, że B sp. z o.o. w M. nie posiada zaległości podatkowych. Zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2017 r. przedawniły się w dniach 25 i 28 czerwca 2024 r., a koszty egzekucyjne w dniu 11 stycznia 2024 r. Skoro zatem stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego paragrafu, stało się bezprzedmiotowe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że wobec przedawnienia należności, których dotyczy zaskarżona decyzja, bezprzedmiotowe stało się merytoryczne rozpoznanie sprawy. Jeśli bowiem po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego zaskarżona decyzja stała się bezprzedmiotowa, to brak jest możliwości dalszego prowadzenia postępowania sądowego, w szczególności merytorycznego rozpoznania sprawy. Zasadne jest zatem umorzenie zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego. Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.