I SA/Gl 924/04

WyrokWSA w Gliwicach2005-02-25

Skład orzekający: Krzysztof Winiarski, Eugeniusz Christ, Teresa Randak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek wydać zaświadczenie o niezaleganiu z podatkami, jeśli istnieją decyzje określające zobowiązanie podatkowe, które nie są jeszcze ostateczne, ale nie zostały uchylone ani zmienione?
Ratio decidendi
Organ podatkowy ma obowiązek odmówić wydania zaświadczenia o niezaleganiu z podatkami, jeśli istnieją decyzje określające zobowiązanie podatkowe, nawet jeśli nie są one ostateczne, ale nie zostały uchylone ani zmienione. Dane wynikające z takich decyzji są wiążące dla organu do czasu ich zmiany przez organ wyższego stopnia. Wydanie zaświadczenia sprzecznego z treścią tych decyzji byłoby niezgodne z prawem.
Stan faktyczny
Skarżący A. G. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu z podatkami. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił, wskazując na zaległość z tytułu podatku od towarów i usług. Skarżący w zażaleniu podniósł, że zaległość jest nieaktualna, ponieważ WSA uchylił decyzje określające wysokość tej zaległości. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, argumentując, że w dacie wydania postanowienia zaległości figurowały na kartach kontowych. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności postanowień i zarzucając naruszenie Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Winiarski Sędzia NSA Eugeniusz Christ Asesor WSA Teresa Randak/sprawozdawca/ Protokolant Anna Florek po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia o d d a l a s k a r g ę. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. odmówił wydania zaświadczenia A. G. o nie zaleganiu z uiszczaniem należności podatkowych. W uzasadnieniu postanowienia, organ podatkowy stwierdził, że podatnik zalega z uiszczeniem podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł. wraz z należnymi odsetkami, określonymi decyzjami z dnia [...] i [...].Biorąc zatem pod uwagę ustalony stan faktyczny Naczelnik Urzędu Skarbowemu odmówił zainteresowanemu wydania zaświadczenia żądanej treści. A. G. składając zażalenie od przedmiotowego postanowienia wniósł o jego uchylenie, podnosząc że zaległość podatkowa z tytułu podatku od towarów i usług wskazana w wydanym postanowieniu jest nieaktualna, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. określające wysokość jego zaległości podatkowych z tytułu tego podatku. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji wskazując w uzasadnieniu, że w dacie wydania postanowienia na kartach kontowych podatku od towarów i usług strony figurowały zaległości podatkowe, zatem organ podatkowy obowiązany był odmówić wydania zaświadczenia o treści żądanej przez podatnika, a dotyczącego poświadczenia nie zalegania z uiszczaniem należności podatkowych. W dacie wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia na koncie podatku VAT przypisane zobowiązanie podatkowe wynosiło[...] zł. Jak zauważył organ podatkowy uchylenie przez Naczelny Sąd Administracyjny decyzji wymiarowych Izby Skarbowej za miesiące od czerwca do grudnia 1999 r. nastąpiło co prawda 2 lutego 2004 r., jednakże kopie wyroków przekazane zostały do organu odwoławczego w dniu [...]. Organ podatkowy nie mógł zatem dokonać żadnych korekt zaległości podatnika do czasu uchylenia jego decyzji, wskutek ponownego rozpatrzenia odwołań pochodzących sprzed skarg złożonych do Sądu Administracyjnego. Zmiana wysokości zaległości nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem firma P.H.U. "A" nadal zalegała z płatnością podatku VAT za pozostałe miesiące 1999 r. Na powyższe postanowienie A. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnioskując o stwierdzenie nieważności postanowienia organu odwoławczego i organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi podatnik wywodził, że postanowienie będące przedmiotem zaskarżenia narusza przepis art. 247 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz.926 z póź. zm.), ponieważ nie uwzględnia wysokości jego zaległości podatkowej, która na dzień wydania postanowienia wynosiła [...] zł., a nie jak wskazał organ [...]zł. W ocenie skarżącego organ odwoławczy powinien zwrócić organowi pierwszej instancji sprawę, bowiem w dacie rozpatrywania zażalenia był już w posiadaniu wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a do takiego działania był zobligowany treścią art. 230 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący polemizował także z uzasadnieniem postanowienia, wskazując że skoro wysokość zaległości podatkowej nie miała wpływu na wynik sprawy to organ drugo instancyjny mógł z urzędu sprostować błędy pisarskie, rachunkowe i oczywiste omyłki. Dyrektor Izby Skarbowej w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd rozważył co następuje. Skarga - wbrew twierdzeniom w niej zawartym - jest nieuzasadniona. Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sprawuje kontrolę wydanych przez organy administracji publicznej rozstrzygnięć pod względem ich zgodności z prawem, a więc ocenia w postępowaniu sądowym legalność działania tej administracji. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w przypadku, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie do takiej sytuacji nie doszło. Wydawanie zaświadczeń zostało uregulowane w dziale VIII A Ordynacji podatkowej, jako uproszczone i odformalizowane postępowanie dostępne dla szerokiego kręgu podmiotów. Skarżący był legitymowany do żądania wydania zaświadczenia ze względu na swój interes prawny. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia jakkolwiek uproszczone, to wymaga jednak zachowania procedury określonej w art. 306 a. do 306 n. Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy ma bowiem obowiązek wydać zaświadczenie o żądanej przez stronę treści tylko wówczas, gdy w toku postępowania ustali, że zachodzi stan faktyczny i prawny zgodny z treścią zgłoszonego żądania. Postępowanie to z uwagi na jego odformalizowany charakter ograniczy się do potwierdzenia faktów, jakie można ustalić na podstawie danych, którymi dysponuje organ. Zgodnie z art. 306 a § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy wydaje zaświadczenie na wniosek osoby zainteresowanej, jeżeli o urzędowe potwierdzenie faktów lub stanu prawnego ubiega się wnioskodawca, ze względu na swój interes prawny. W rozpoznawanej sprawie podatnik wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w L., o wydanie zaświadczenia, że nie zalega z uiszczaniem należności podatkowych. Zaświadczenie było potrzebne skarżącemu, w celu przedłożenia w [...] Banku z siedzibą w G. W rozpatrywanej sprawie, przed zgłoszeniem wydania zaświadczenia, wydano już decyzje określające zobowiązanie podatkowe skarżącemu, należy więc rozpatrzyć, jakie to miało znaczenie dla oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy. Istotne znaczenie w sprawie ma zwłaszcza ocena, czy wydane decyzje wiążą organ od chwili ich wydania, czy też dopiero w momencie, kiedy staną się decyzjami ostatecznymi. Postępowanie podatkowe jest postępowaniem szczególnym, jako jedno z niewielu korzysta z zasady wykonania decyzji, od których przysługuje odwołanie. Decyzje organu pierwszej instancji podlega wykonaniu, a wniesienie odwołania nie wstrzymuje jej wykonania. W ocenie Sądu decyzja, jako akt władczy organu podatkowego korzysta z domniemania ważności do czasu jej zmiany w wyniku rozstrzygnięcia organu drugiej instancji. Skoro zatem decyzja organu jest ważna, wszelkie dane wynikające z tej decyzji są także ważne i wiążą organ pierwszo instancyjny do czasu zmiany decyzji, a więc aktu z którego te dane wynikają. Dane te są bowiem pochodną decyzji administracyjnej i ich byt zależy od bytu ich źródła, tj. decyzji podatkowej. W dacie wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia na koncie podatku VAT przypisane zobowiązanie podatkowe skarżącego wynosiło [...] zł. Zdaniem Sądu organ podatkowy zasadnie odmówił wydania skarżącemu zaświadczenia o treści o nie zaleganiu w płaceniu podatku, bowiem zaświadczenie tej treści niezgodne byłoby z faktycznym stanem, a ponadto potwierdzałoby niezgodnie z prawem o nie zalegania przez podatnika z płatnością podatków. Stosownie do treści art. 306 c Ordynacji podatkowej odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia. Należy podkreślić, że Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał (w dniach [...] i [...])w zakresie określenia skarżącemu decyzje zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług decyzjami z dnia [...] i[...]., w których łączna kwota zaległości określona została w wysokości [...] zł. Organ nie mógł wydać zatem zaświadczenia o nie zaleganiu przez wnioskodawcę w podatkach, jeżeli wcześniej określił podatnikowi zobowiązanie podatkowe. Zdaniem Sądu w sytuacji, gdy zainteresowany żąda wydania zaświadczenia, którego treść ma być sprzeczna z wydaną w sprawie decyzją określającą zobowiązanie podatkowe, organ podatkowy ma obowiązek odmówić wydania zaświadczenia o żądanej treści. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, że kwota wykazana w uzasadnieniu do postanowienia nie odpowiadała stanowi faktycznemu, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił część decyzji, co spowodowało, że wysokość zadłużenia zmniejszyła się do kwoty [...]zł. Zgodnie z treścią art. 306 b Ordynacji podatkowej organ dokonuje ustaleń w oparciu o posiadane przez ten organ ewidencje, rejestry lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu. Decyzje, na podstawie których organ podatkowy stwierdził, że skarżący zalega z płaceniem podatku nie zostały uchylone, korzystały więc do czasu ich weryfikacji przez organ wyższego stopnia, na skutek uchylenia decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny z domniemania ważności. W ocenie Sądu, jak wcześniej zostało wywiedzione, do czasu zmiany tych decyzji przez organ odwoławczy dane z nich wynikające były wiążące zarówno dla organu, który je wydał jak i dla innych organów. Decyzja, jako akt władczy organu podatkowego wiąże ten organ od chwili jej prawidłowego doręczenia, do czasu jej zmiany w toku postępowania instancyjnego. Z dokumentacji organu, w tym z kart kontowych podatku od towarów i usług dane o wysokości zaległości podatkowych skarżącego wynikały z decyzji podatkowych, które co prawda nie były decyzjami ostatecznymi, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił część decyzji organu drugiej instancji i odwołanie podatnika podlegało powtórnemu rozpoznaniu, to jednak decyzje nie zostały jeszcze zmienione, zatem funkcjonowały w obrocie prawnym. Rację ma zatem Dyrektor Izby Skarbowej wskazując, że dopóki decyzje te nie zostaną zmienione lub uchylone przez organ wyższego stopnia, po powtórnym rozpatrzeniu odwołań skarżącego dane wynikające z tych decyzji wiążą organ podatkowy pierwszej instancji. Odmowa zatem wydania zaświadczenia o treści żądanej przez skarżącego w świetle przedstawionego stanu faktycznego oraz uregulowań prawnych nie naruszała obowiązującej w tym przedmiocie regulacji prawnej i zdaniem Sądu była uzasadniona. Kierując się zatem przedstawionymi wyżej względami Sąd doszedł do wniosku, że argumentacja skargi jak i dokonana analiza akt sprawy nie dają podstaw do przyjęcia, iż zaskarżona decyzja narusza prawo w sposób, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji tego Sąd, działając na podstawie art.. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z póź. zm.) , skargę -jako nieuzasadnioną - oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło