I SA/Gl 950/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Marek Kołaczek Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.) Asesor WSA Teresa Randak Protokolant Monika Adamus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi B. S. ( S. ) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie restrukturyzacji należności publicznoprawnych o d d a l a s k a r g ę Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 13 § 1 pkt 2 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz w związku z art. 21 ust. 1 pkt 2 i art. 9 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ( Dz. U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania pana B. S. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] r. nr [...] umarzającej wszczęte w dniu [...] 2002 r. postępowanie w sprawie restrukturyzacji należności publicznoprawnych pana B. S. prowadzone w oparciu o decyzję nr [...] z dnia [...] r. – Dyrektor Izby Skarbowej w K. zastrzeżoną decyzję utrzymał w mocy. Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ drugiej instancji wskazał, że w wyniku rozpatrzenia wniosku o restrukturyzacji złożonego w dniu [...] 2002 r. przez pana B. S. w sprawie umorzenia zaległości podatkowych oraz odsetek za zwłokę od zgłoszonych zaległości w trybie przepisów ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców Urząd Skarbowy w P. w dniu [...] r. wydał decyzję, w której ustalił ogólną kwotę należności objętych restrukturyzacją oraz opłatę restrukturyzacyjną stanowiącą 15 % sumy należności. Następnie w dniu [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wydał decyzję umarzającą przedmiotowe postępowanie restrukturyzacyjne wobec ustalenia, że pan B. S. nie spełnił warunków restrukturyzacji bowiem nie wpłacił w całości opłaty restrukturyzacyjnej, która wcześniej została rozłożona na 10 rat, lecz jedynie jedną z tych rat oraz posiadał na dzień wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego opłaconego w formie karty podatkowej za poszczególne miesiące w latach 2000 – 2004 w kwocie 4.717,58 zł oraz odsetki za zwłokę od tych należności. W ten sposób podatnik naruszył warunki restrukturyzacyjne określone w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy restrukturyzacyjnej. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że organ podatkowy prawidłowo poinformował stronę o warunkach restrukturyzacji wobec czego przedsiębiorca był świadomy skutków niedopełnienia tych warunków. Stwierdził, że termin wpłaty ostatniej raty opłaty restrukturyzacyjnej nie może być w żadnym wypadku wydłużony a ponadto, że przed wydaniem decyzji o zobowiązaniu restrukturyzacji strona nie wystąpiła do organu restrukturyzacyjnego z wnioskiem o rozłożenie na raty lub odroczenie terminu spłaty zaległości nieobjętych tym postępowaniem. Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowa opłata restrukturyzacyjna w kwocie 19.243,31 zł została rozłożona przez organ restrukturyzacyjny ściśle z wnioskiem strony na 10 rat, a ilość i wysokość rat nie była przez przedsiębiorcę kwestionowana. Ponadto strona nie przedłożyła informacji zawierającej dane o bieżącej sytuacji finansowej. Końcowo organ drugiej instancji podkreślił, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja o zakończeniu restrukturyzacji umarzająca postępowanie restrukturyzacyjne, nie będąca decyzją wymiarową czy też inną ustalającą obowiązek uiszczenia należnego świadczenia co powoduje, że nie korzysta z przymiotu wykonalności a tym samym mimo złożenia wniosku organ nie mógł orzec o wstrzymaniu jej wykonalności. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący pan B. S. wniósł o jej uchylenie. Skarżący stwierdził, że decyzja nie jest zasadna oraz że nie podziela argumentów organu podatkowego. Zdaniem skarżącego brak było przyczyn dla nieuwzględnienia jego odwołania i umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji oraz motywy, którymi kierował się wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga okazała się bezzasadna. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest przez wojewódzkie sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem, a więc legalności podjętych rozstrzygnięć co oznacza, że Sąd nie bada w zasadzie kontrolowanych aktów i czynności pod względem celowości. Zgodnie natomiast z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w części lub w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołana wyżej regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości, że skarga podlega uwzględnieniu jedynie wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji lub postanowienia dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania i to w takim stopniu, który sprawia, że naruszenie to miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub daje podstawę do wznowienia postępowania podatkowego. W razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku ( art. 152 ustawy p.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala ( art. 151 ustawy p.p.s.a.). W myśl art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ( Dz. U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.) po upływie 15 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, a w przypadku decyzji o warunkach restrukturyzacji doręczonych przed dniem 31 grudnia 2002 r. nie później niż do dnia 30 kwietnia 2004 r., z zastrzeżeniem ust. 1 a i 3, organ restrukturyzacyjny wydaje decyzję o zakończeniu restrukturyzacji, w której umarza postępowanie restrukturyzacyjne i jeżeli warunki restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3, nie zostały spełnione. Decyzją, o której mowa w ustępie 1, organ restrukturyzacyjny wydaje po przedłożeniu przez przedsiębiorcę informacji o spełnieniu warunków restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 lub 10a, jednak nie wcześniej niż po upływie roku od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacyjnych ( art. 21 ust. 1 a cytowanej ustawy ). Przepis art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 powołanej ustawy stanowi, że należności, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. d i e, objęte restrukturyzacją, podlegają umorzeniu pod warunkiem, że przedsiębiorca wpłaci opłatę restrukturyzacyjną, o której mowa w art.19, oraz w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, nie posiada zaległości z tytułu należności wymienionych w art. 6, z wyjątkiem należności wymienionych w art. 11 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, nieobjętych restrukturyzacją, należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego. Warunek wymieniony w ust. 1 pkt 3 uznaje się za spełniony również w przypadku, gdy wymienione w tym przepisie zobowiązanie lub zaległość wraz z odsetkami za zwłokę, nieobjęte postępowaniem restrukturyzacyjnym, zostaną przed wydaniem decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, rozłożone na raty lub zostaną odroczone terminy ich zapłaty, na zasadach określonych w art. 11 lub w odrębnych przepisach ( art. 10 ust. 3 cytowanej ustawy ). Zgodnie z treścią art. 19 ust. 2 omawianej ustawy termin płatności opłaty restrukturyzacyjnej wynosi 30 dni od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, z zastrzeżeniem art. 20, który w ust. 1 przewiduje, iż organ restrukturyzacyjny, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przedsiębiorcy, w tym w szczególności niskim poziomem bieżącej płynności finansowej , na jego wniosek może, w formie decyzji, rozłożyć na raty opłatę restrukturyzacyjną, z zastrzeżeniem ust. 2 w którym ustalono, że wpłata ostatniej raty opłaty restrukturyzacyjnej następuje nie później niż w terminie 14 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji. W niniejszej sprawie decyzja ustalająca kwotę należności określonych w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 3 oraz ust. 2 cytowanej ustawy o restrukturyzacji wydana w dniu [...] r. została doręczona skarżącemu w dniu [...] r. W decyzji tej zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy ustaloną wysokość opłaty restrukturyzacyjnej rozłożono na 10 rat z których ostatnia miała być płatna w dniu [...] 2003 r. Decyzja ta w swoim uzasadnieniu zawierała wszelkie niezbędne informacje dotyczące obowiązków ciążących na przedsiębiorcy, którego należności podlegały restrukturyzacji. Jak wynika z akt administracyjnych podatnik do dnia wydania decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego wobec niewypełnienia warunków określonych w decyzji z dnia [...] r., nie wpłacił w całości opłaty restrukturyzacyjnej, posiadał zaległości z tytułów wymienionych w art. 6 cytowanej ustawy nieobjętych restrukturyzacją należących do właściwości organu restrukturyzacyjnego. Podatnik wpłacił bowiem tylko pierwszą ratę opłaty restrukturyzacyjnej w kwocie 1.941,41 w dniu [...] 2003 r., a jego zaległości z tytułów nie objętych restrukturyzacją wyniosły łącznie 4.717,58 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Ponadto przedsiębiorca nie złożył informacji zawierających dane o jego bieżącej sytuacji finansowej. Od dnia wydania decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego do dnia złożenia odwołania tj. [...] 2004 r. podatnik nie dokonał żadnych wpłat na poczet opłaty restrukturyzacyjnej oraz ciążących na nim zobowiązań podatkowych. Słusznie więc organy podatkowe uznały, że w przypadku skarżącego nie doszło do spełnienia warunków określonych ustawą o restrukturyzacji w terminach i na zasadach przewidzianych tą ustawą. Postępowanie podatnika – brak realizacji nałożonych na niego obowiązków – spowodował stan, w którym nie mógł on jako przedsiębiorca skorzystać z dobrodziejstwa ustawy restrukturyzacyjnej tj. umorzenia restrukturyzowanych należności. Jedynie dokładne wypełnienie warunków tej ustawy opisanych w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 wynikających z decyzji o restrukturyzacji wydanej zgodnie z jej przepisami mogło prowadzić do stwierdzenia umorzenia należności podlegających restrukturyzacji. Powołane wyżej przepisy ustawy o restrukturyzacji w żadnym razie nie wiążą skuteczności prowadzonego postępowania restrukturyzacyjnego i jego wyniku z aktualną sytuacją materialną bądź osobistą przedsiębiorcy. W szczególności nie przewidują możliwości " przedłużenia" tego postępowania, jego dalszego prowadzenia w sytuacji, gdy objęty restrukturyzacją przedsiębiorca z jakichkolwiek przyczyn nie dokonał stosownych wpłat wynikających z ustalonej decyzją opłaty restrukturyzacyjnej w tym ostatniej raty tej opłaty w terminie 14 miesięcy od dnia otrzymania decyzji o warunkach restrukturyzacji. Termin ten dla skarżącego upłynął najpóźniej z dniem [...] 2004 r. Tryb postępowania restrukturyzacyjnego warunki i zasady restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych przedsiębiorców regulują przepisy omawianej ustawy przy czym w szczególnych przypadkach opisanych w art. 9 ustawy do restrukturyzacji stosuje się odpowiednio w określonym zakresie przepisy innych ustaw chyba, że orzeczona ustawa stanowi inaczej. Termin zawarty w art. 20 ust. 2 cytowanej ustawy z uwagi na brzmienie tego przepisu i skutki jego niedochowania ma charakter materialnoprawny, a nie procesowy. Jest to przy tym termin zawity o charakterze prekluzyjnym w tym znaczeniu, że z jego upływem wygasa lub nie może być realizowane prawo podatnika do spełnienia tego warunku restrukturyzacji, a tym samym uprawnienie do skorzystania z tego typu ulgi. Skarżący nie mógł więc w ramach toczącego się postępowania restrukturyzacyjnego domagać się jego dalszego trwania do chwili kiedy zgromadzi odpowiednie środki i dokona wpłaty całej opłaty restrukturyzacji. Należy przy tym zauważyć, że zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy restrukturyzacyjnej organ restrukturyzacyjny "wydaje" decyzję o zakończeniu restrukturyzacji ( pozytywną lub negatywną dla przedsiębiorcy ) nie później niż do dnia 30 kwietnia 2004 r. chyba, że nastąpiły okoliczności opisane w ust. 1 a i 3 tego artykułu a jedyną przyczyną, która przerywa bieg terminu do wydania tej decyzji jest zawieszenie postępowania restrukturyzacyjnego, o którym mowa w art. 15 tej ustawy, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Skoro decyzja o zakończeniu restrukturyzacji może być wydana, w zasadzie, z wyjątkiem opisanych w ustawie zastrzeżeń, nie później niż 30 kwietnia 2004 r. i jest to termin ustawowy wiążący organ restrukturyzacyjny to żądanie przedłużenia postępowania restrukturyzacyjnego poza ten termin nie miało podstaw prawnych i nie mogło odnieść zamierzonego przez podatnika skutku. Jedynie stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji stanowi podstawę do stwierdzenia wypełnienia warunków przez podmiot podlegający tej procedurze. Prawidłowo organ odwoławczy ustalił, że skarżący przed wydaniem decyzji o zakończeniu restrukturyzacji nie spłacił w terminie wymaganym ustawą należności wymienionych w art. 6 ustawy, nieobjętych postępowaniem restrukturyzacyjnym. Słusznie wskazał, że należności te nie zostały rozłożone na raty ani nie zostały odroczone terminy ich zapłaty. Zasadnie więc uznał, że skarżący przed dniem zakończenia postępowania restrukturyzacyjnego nie spełnił warunków opisanych w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy restrukturyzacyjnej co skutkowało umorzeniem przedmiotowego postępowania zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 pkt 2 cytowanej ustawy. Niespełnienie – w dacie orzekania o zakończeniu restrukturyzacji – warunków restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy restrukturyzacyjnej powoduje umorzenie tego postępowania i to niezależnie od przyczyn dla których przedsiębiorca uchybił tym warunkom. Terminy w których, restrukturyzowany przedsiębiorca miał wypełnić opisane powołaną ustawą warunki restrukturyzacji są terminami materialnoprawnymi. Z tych przyczyn Sąd uznał, że przedmiotowa decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy. Organy podatkowe zebrany cały materiał dowodowy niezbędny dla rozstrzygnięcia sprawy, poddały go szczegółowej analizie, dokonały prawidłowej interpretacji mających zastosowanie w sprawie przepisów, zachowały obowiązujące zasady prowadzenia postępowania, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom art. 210 Ordynacji podatkowej. Dlatego na mocy art. 151 ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.