I SA/Gl 979/19
WyrokWSA w Gliwicach2019-11-21
Skład orzekający: Adam Nita, Monika Krywow, Beata Machcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie kontroli celno-skarbowej wobec podatnika stanowi wystarczającą przesłankę do przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług, nawet jeśli nie istnieją konkretne dowody świadczące o nieprawidłowościach w rozliczeniu?Ratio decidendi
Wszczęcie kontroli celno-skarbowej wobec podatnika, obejmującej weryfikację rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania, prawidłowości obliczania i wpłacania podatku oraz zasadności zwrotu podatku, stanowi wystarczającą przesłankę do przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług. Organ podatkowy nie musi dysponować konkretnymi dowodami świadczącymi o nieprawidłowościach; wystarczające jest istnienie uzasadnionych wątpliwości co do zasadności zwrotu, wymagających dalszej weryfikacji.Stan faktyczny
Spółka A złożyła korektę deklaracji VAT za listopad 2018 r. oraz deklarację VAT za grudzień 2018 r., wykazując kwoty do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął kontrolę celno-skarbową w zakresie rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania, prawidłowości obliczania i wpłacania VAT oraz zasadności zwrotu podatku. W związku z kontrolą, Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył termin zwrotu VAT za oba miesiące do 31 maja 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT poprzez nieuzasadnione przedłużenie terminu zwrotu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Nita (spr.), Asesor WSA Monika Krywow, Sędzia WSA Beata Machcińska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu do zwrotu podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2018 r. oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (zwany dalej Organem odwoławczym lub Organem II instancji) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. (w dalszej części uzasadnienia określanego mianem Organu I instancji) z [...] r., nr [...]. W tym nieostatecznym orzeczeniu zapadłym w sprawie Organ I instancji przedłużył A. Sp. z o.o. (zwanej dalej Podatnikiem, Stroną, Spółką lub Skarżącym) termin zwrotu nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług nad podatkiem należnym za listopad 2018 r. i za grudzień 2018 r. do 31 maja 2019 r. Kwoty przedłużonego zwrotu nadwyżki zostały wskazane w postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego.
Ostateczne orzeczenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zapadło w następującym stanie faktycznym. W dniu 15 stycznia 2019 r. do Organu I instancji wpłynęła korekta deklaracji podatkowej w podatku od towarów i usług (VAT-7) za listopad 2018 r. złożona przez Spółkę. Wykazano w niej kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni. Z kolei, 18 stycznia 2019 r. do Urzędu Skarbowego wpłynęła deklaracja podatkowa w podatku od towarów i usług (VAT-7) za grudzień 2018 r. W dokumencie tym Podatnik wykazał kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni.
W reakcji na złożoną korektę deklaracji podatkowej oraz deklarację podatkową Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. (w dalszej części uzasadnienia określany jako Organ kontroli), [...] r. wszczął w Spółce kontrolę celno-skarbową w zakresie rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania, prawidłowości obliczenia i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od 1 października 2018 r. do 31 grudnia 2018 r., a także zasadności dokonania zwrotu różnicy podatku. Przewidywany termin zakończenia tych działań wyznaczono na [...] r.
Z uwagi na czynności podjęte przez Organ kontroli, ukierunkowane na zbadanie zasadności zwrotu, Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył termin zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za listopad 2018 r. oraz za grudzień 2018 r. Stało się tak na mocy wcześniej już wspomnianego postanowienia z [...] r. (nieostateczne orzeczenie w sprawie).
Rozstrzygnięcie Organu I instancji zostało zaskarżone przez Stronę. We wniesionym przez siebie zażaleniu wystąpiła ona o jego uchylenie, a także o rozpoznanie sprawy bez zbędnej zwłoki. Jednocześnie, nieostatecznemu postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzucono sprzeczność z prawem z uwagi na – jak to ujęto – niewystarczający i naruszający przepisy prawa powód przedłużenia terminu zwrotu podatku. Jak wyartykułowała Strona, Organ I instancji nie wskazał, na jakiej podstawie powziął wątpliwości co do transakcji zrealizowanych przez Spółkę. Tym samym, w przekonaniu Podatnika, z zaskarżonego postanowienia nie wynika, co skłoniło Naczelnika Urzędu Skarbowego do badania zasadności zwrotu nadwyżki podatku. Dodatkowo wskazano na straty Skarżącego, będące efektem przedłużenia zwrotu kwot podatku od towarów i usług, przez wzgląd na ich rozmiary, niemożliwe do zrekompensowania poprzez późniejszą wypłatę odsetek. Wreszcie, Strona podniosła, że organ podatkowy nie jest uprawniony do przeprowadzania czynności sprawdzających u jej kontrahenta. Skoro zaś doszło do uruchomienia niedopuszczalnej procedury w celu sprawdzenia partnerów handlowych Spółki, działania podjęte przez administrację podatkową nie mogą stanowić podstawy do przedłużenia terminu zwrotu podatku.
Jak wiadomo, Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Uzasadniając swoje racje, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał na treść art. 87 ust. 2 zd. pierwsze ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1221 ze zm. – zwanej dalej u.p.t.u.). Następnie, powołując się na językowe brzmienie art. 87 ust. 2 u.p.t.u., podkreślił on, że okolicznością wystarczającą dla zastosowania wspomnianej regulacji prawnej i przedłużenia terminu przekazania podatnikowi nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług jest konieczność dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu podatku. Niemniej jednak, w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że organ podatkowy, podejmując rozstrzygnięcie o tym, czy zasadność zwrotu podatku rzeczywiście wymaga dodatkowego zweryfikowania w ramach jednej z procedur wskazanych w powołanym powyżej przepisie, musi opierać się na odpowiednich przesłankach wynikających ze stanu faktycznego danej sprawy. Co istotne, na tym etapie postępowania organ podatkowy decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. W przekonaniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, nie chodzi zatem o przesłanki mające charakter konkretnych dowodów świadczących o nieprawidłowościach w rozliczeniu, czy konkretnych zarzutów, które można postawić podatnikowi. Tezę tę wsparto, powołując bogate orzecznictwo sądów administracyjnych.
Jak podkreślił Organ odwoławczy, pisma Organu kontroli, zawierające informację o wszczęciu kontroli celno-skarbowej w Spółce oraz wskazujące, na jakim etapie znajduje się kontrola celno-skarbowa prowadzona wobec Strony stanowiły istotną przesłankę do podjęcia przez Organ I instancji prawidłowego rozstrzygnięcia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług. Jest ono zaś legalne, ponieważ Naczelnik Urzędu Skarbowego wskazał na prowadzoną kontrolę celno-skarbową jako na procedurę postępowania weryfikacyjnego.
Ponadto wyartykułowano, że możliwość kontroli przestrzegania prawidłowych zasad rozliczania podatku od towarów i usług oraz przedłużania terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym znajdują pełne uzasadnienie w prawodawstwie krajowym i unijnym. Tym samym, organ podatkowy ma prawo do weryfikacji rozliczeń podatnika w trybie art. 87 ust. 2 u.p.t.u., jest to bowiem forma przeciwdziałania oszustwom lub nadużyciom w dziedzinie podatku od towarów i usług, określona także w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L z 2006 r. poz. 347, s. 1 z późn. zm.).
W przekonaniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, bezzasadny jest zarzut naruszenia przez Organ I instancji przepisów prawa podatkowego. Zasada szybkości zwrotu podatku nie ma bowiem prymatu nad innym pryncypium, tj. badaniem słuszności przekazania podatnikowi tej kwoty. Ponadto, jak wskazał Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, podjęcie przez Organ I instancji rozstrzygnięcia odbiegającego od oczekiwań podatnika nie może być automatycznie utożsamiane z naruszeniem zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Zdaniem Organu odwoławczego, rekompensatą ekonomiczną dla podatnika, należną mu, jeśli zwrot podatku od towarów i usług okaże się zasadny są odsetki za zwłokę, wypłacane w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej. Zwrócono też uwagę na treść art.. 87 ust. 2a u.p.t.u. i przewidziana tam możliwość odstąpienia (na wniosek podatnika) od przedłużenia terminu zwrotu. Wchodzi ona w rachubę, jeżeli wspomniany podmiot, wraz z wnioskiem złoży w urzędzie skarbowym zabezpieczenie majątkowe w kwocie odpowiadającej kwocie żądanego zwrotu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Podatnik wniósł o uchylenie postanowienia ostatecznego oraz poprzedzającego je, orzeczenia Organu I instancji. Jednocześnie, postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zarzucono naruszenie:
1) art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez bezprawne i nieuzasadnione przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym;
2) art. 120, art. 121, art. 124, art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej oraz art. 87 ust. 2 u.p.t.u., poprzez brak wskazania, w uzasadnieniach postanowień obu organów podatkowych, istotnych wątpliwości powodujących potrzebę dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu nadwyżki podatku naliczonego ponad kwotę podatku należnego za badany okres.
W uzasadnieniu skargi wywiedziono, że instytucja przedłużenia zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jest wyjątkiem od zasady terminowego zwrotu podatnikowi należnej mu nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług nad podatkiem należnym. Z tego względu, stanowisko organu zmierzające do pozbawienia podatnika odzyskania zwrotu w ustawowym terminie, ze względu na wagę rozstrzygnięcia, powinno zostać skrupulatnie uzasadnione przez organ i poparte odpowiednimi tezami. Takie właśnie działanie pozwoli uznać w sposób obiektywny, że w konkretnej sprawie interes publiczny należy postawić ponad interesem jednostki.
Zdaniem Strony, zaskarżone postanowienie i jego uzasadnienie oraz postanowienie Organu I instancji wymykają się spod możliwości kontroli instancyjnej i nie są kompletne. Jej zdaniem, uzasadnienia wspomnianych orzeczeń są lakoniczne i powierzchowne. Brak w nich bowiem jakichkolwiek twierdzeń i argumentów które potwierdzałyby stanowisko organów skarbowych. Samo prowadzenie postępowania o niczym zaś nie świadczy i niczego nie dowodzi.
Podatnik, uzasadniając swoje racje powtórzył też argument uprzednio formułowany już w zażaleniu. Wskazał bowiem, że jego straty, spowodowane przedłużonym zwrotem podatku będą niemożliwe do odrobienia. Późniejsza rekompensata w postaci odsetek jest natomiast oczywiście niewystarczająca i dalece niezadowalająca dla podmiotu, który zgodnie z prawem wykonuje wszelkie transakcje handlowe, a jest traktowany jakby naruszał prawo. Ma to zaś miejsce wyłącznie w oparciu o subiektywne przekonania poszczególnych urzędników skarbowych.
Jak wyartykułowała Spółka, z postanowień organów obydwu instancji nie wynika, na jakiej podstawie powzięto wątpliwości co do przebiegu transakcji dokonywanych przez Podatnika. Tym samym, nie wypływają z nich jakiekolwiek zastrzeżenia co do zasadności zwrotu nadwyżki podatku. W ocenie Skarżącego, wszystkie twierdzenia organów skarbowych, formułowane w toku kontroli celno-skarbowej pozostają wyłącznie w sferze domysłów i podejrzeń. Nie tylko bowiem nie udowodniono jakichkolwiek nieprawidłowości, ale nawet ich nie uprawdopodobniono. To zaś świadczy o ich sprzeczności z prawem (w tym zakresie powołano się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2016 r., sygn. akt I FSK 2039/15.
W odpowiedzi na te zarzuty, Organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Jednocześnie, wniósł on o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy wyjaśnić, że w myśl art. 87 ust. 2 u.p.t.u. (w brzmieniu obowiązującym od 1 marca 2017 r. ), zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju albo na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazany w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach, lub na wskazany przez podatnika rachunek banku mającego siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu. Jeżeli natomiast zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego. W przypadku, gdy przeprowadzona weryfikacja czynności wykaże zasadność zwrotu, wypłaca się należną kwotę zwrotu wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej, stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
Jednocześnie, stosownie do art. 87 ust. 2b u.p.t.u. (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2017 r.) weryfikacja zasadności zwrotu różnicy podatku może obejmować sprawdzenie rozliczenia podatnika, rozliczeń innych podmiotów biorących udział w obrocie towarami lub usługami, będącymi przedmiotem rozliczenia podatnika oraz sprawdzenie zgodności tych rozliczeń z faktycznym przebiegiem transakcji.
Nie ulega wątpliwości, że przez wzgląd na neutralność podatku od towarów i usług istotne jest sprawne odzyskiwanie przez podatnika nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług nad podatkiem należnym. Zasadą jest, że powinno to następować w ustawowo określonych terminach, w czasowej zbieżności ze złożeniem przez podmiot zobowiązany z tytułu podatku deklaracji podatkowej z wykazaną w tym dokumencie kwotą podatku do zwrotu. W ten sposób zapewniana jest bowiem wspomnianą już wcześniej neutralność podatku od towarów i usług dla podatnika. Ta zaś przesądza o istocie podatku od towarów i usług jako podatku od wartości dodanej i jest gwarantowana nie tylko w przepisach polskiej ustawy o podatku od towarów i usług, ale przede wszystkim zapewnia ją prawodawca unijny w art. 167 i nast. dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE, nr L 347/1).
Z drugiej jednak strony, państwo ma prawo badać legalność dokonanego odliczenia kwot podatku naliczonego i – będącą jego konsekwencją – zwrotu podatku. Bezpodstawne odliczenie i zwrot godzi bowiem w neutralność podatku od towarów i usług jako podatku od wartości dodanej, a także narusza interes finansów publicznych, który jest konstytucyjnie chroniony. Z tego względu, organy podatkowe nie tylko uprawnione, ale i zobowiązane są analizować zasadność zwrotu podatku od towarów i usług. W swoich działaniach powinny one brać pod uwagę i wyważać zarówno neutralność podatku od towarów i usług (i stojące za nim racje podatnika), jak i interes finansów publicznych, zagrożony bezzasadnym przekazaniem podatnikowi nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług nad kwotą podatku należnego.
Jednocześnie, należy podkreślić, że przedłużanie zwrotu podatku nigdy nie może być działaniem bezrefleksyjnym. Ma ono bowiem swoją konsekwencję finansową w postaci konieczności wypłacenia przez podmiot uprawniony z tytułu podatku na rzecz podatnika, którego prawo do otrzymania zwrotu podatku zostało ostatecznie potwierdzone, odsetek w wysokości opłaty prolongacyjnej (por. wcześniej już powoływany art. 87 ust. 2 u.p.t.u.). Z tego względu, organ podatkowy, w trosce o interes finansów publicznych powinien z rozmysłem modyfikować ustawowy termin przekazania podatnikowi nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług nad kwota podatku należnego.
W przekonaniu Sądu, w przedmiotowej sprawie tak właśnie się stało, a Organ II instancji, akceptując orzeczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego nie naruszył zasady neutralności podatku od towarów i usług, przyznając prymat osobliwie rozumianemu interesowi finansów publicznych. Jak konsekwentnie podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, dopuszczalność przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług nie jest warunkowana istnieniem konkretnych dowodów czy zarzutów świadczących o niezasadności zwrotu. W tym celu wystarczające jest natomiast istnienie uzasadnionego podejrzenia, czy też wątpliwości co do rozliczeń podatnika, które wymagają dalszego sprawdzenia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 9 listopada 2018 r., sygn. akt I FSK 135/17, z 18 września 2018 r., sygn. akt I FSK 1232/16; z dnia 29 maja 2019 r., sygn. akt I FSK 316/19).
Nie można się także zgodzić ze Stroną co do tezy, że organ podatkowy nie jest uprawniony do przeprowadzania czynności sprawdzających u kontrahentów podatnika. Zgodnie bowiem z wcześniej już powoływanym art. 87 ust. 2b u.p.t.u., zakres dokonywanej weryfikacji zwrotu może obejmować nie tylko sprawdzenie rozliczenia podatnika, ale również weryfikację rozliczeń innych podmiotów biorących udział w obrocie towarami lub usługami, będącymi przedmiotem rozliczenia podatnika, oraz sprawdzenie zgodności tych rozliczeń z faktycznym przebiegiem transakcji. Poza tym, w zaskarżonym postanowieniu nie wskazano, że powodem przedłużenia terminu zwrotu jest weryfikacja rozliczenia kontrahentów Skarżącego.
W konsekwencji należy przyjąć, że po to aby organ mógł przedłużyć termin zwrotu podatku od towarów i usług, powinny wystąpić okoliczności wskazujące na potrzebę dodatkowej weryfikacji rozliczenia podatnika (zasadności zwrotu). Jednocześnie, ocena, czy potrzeba taka występuje nie może być dowolna, ale musi opierać się na odpowiednich przesłankach wynikających z zaistniałego stanu faktycznego. Nie muszą to być okoliczności mające postać dowodów, świadczących o nieprawidłowościach w rozliczeniu, czy konkretnych zarzutów, które można postawić podatnikowi. Na tym etapie postępowania organ podatkowy decyduje bowiem wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej jego zasadności. Tym samym, dla uzasadnienia przedłużenia terminu zwrotu podatku wystarcza zaistnienie uzasadnionych wątpliwości, co do zasadności przekazania podmiotowi obowiązanemu z tytułu podatku nadwyżki naliczonego podatku od towarów i usług nad kwota podatku należnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt I FSK 610/13 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 marca 2014 r. sygn. akt I FSK 676/13).
Wbrew zarzutom Spółki, na administracji podatkowej nie ciążyła powinność szczegółowego wskazywania konkretnych czynności, które zamierza podjąć Organ kontroli weryfikując zasadność zwrotów podatku. Takiego zachowania nie wymaga bowiem ustawodawca w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. W okolicznościach stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, dla przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług wystarczające było natomiast wskazanie przez organy podatkowe obydwu instancji, iż w określonym dniu, w stosunku do Podatnika została wszczęta kontrola celno-skarbowa w zakresie rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług oraz ustalenia zasadności zwrotu podatku w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług za okres od 1 października 2018 r. do 31 grudnia 2018 r. Czynności te obejmowały bowiem swoim zakresem zwrot podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2018 r.
Dlatego zaistniały okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku. Do czasu wydania postanowienia z [...] r. o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług kontrola nie została zaś zakończona.
Ponadto organ pierwszej instancji, przed wydaniem postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku naliczonego nad należnym za listopad 2018 r. i grudzień 2018 r., pismem z 31 stycznia 2019 r. zwrócił się do Organu kontroli o udzielenie informacji o przesłankach przedłużenia terminu zwrotu podatku za te okresy dla Spółki (por. k. 32 akt administracyjnych). Organ kontroli, w swojej odpowiedzi datowanej na 12 lutego 2019 r. (por. k. 33 akt administracyjnych) poinformował, że Spółka prawdopodobnie uczestniczy w fikcyjnym obrocie gospodarczym, mającym na celu wyłudzenie nienależnego zwrotu podatku od towarów i usług. Na fakt prowadzenia kontroli celno – skarbowej oraz to, że nie zostanie ona zakończona przed upływem ustawowego terminu zwrotu podatku od towarów i usług wskazano zaś w decyzji Organu I instancji. Argumentację tę powtórzył w swoim rozstrzygnięciu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej.
W ocenie Sądu, przedstawione okoliczności potwierdzają spełnienie ustawowej przesłanki przedłużenia terminu zwrotu podatku, zarówno za listopad, jak i za grudzień 2018 r. Jest tak, ponieważ organy podatkowe obydwu instancji w swoich rozstrzygnięciach wskazały na fakt wszczęcia kontroli celno-skarbowej, jej zakres i okres kontroli zbieżny z przedziałem czasu, którego dotyczy zwrot kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wskazane wcześniej miesiące 2018 r. Jednocześnie, raz jeszcze należy podkreślić, że istnienie wątpliwości co do zasadności zwrotu nie oznacza, że ustawodawca nakłada na organ podatkowy obowiązek szczegółowego uzasadnienia istniejących zastrzeżeń. Istotny jest już sam fakt ich powstania i konieczność dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu, czyli w istocie potrzeba podjęcia czynności mających na celu ustalenie, czy podatnikowi przysługuje zwrot.
Należy przyjąć, że charakter instytucji przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług oraz przesłanka jej zastosowania, określona w art. 87 ust. 2 u.p.t.u., determinują konstrukcję uzasadnienia postanowień wydanych przez organy podatkowe w obydwu instancjach. Zdaniem Sądu, uzasadnienia wydanych postanowień odpowiadają wymogom art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, przy uwzględnieniu wskazywanej wcześniej, specyfiki tych orzeczeń.
Z tych względów niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 120, art. 121, art. 124 oraz art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej oraz art. 87 ust. 2 u.p.t.u. Postanowienie w sprawie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług zostało wydane na podstawie obowiązujących unormowań i zawiera wszelkie elementy przewidziane prawem.
Nie zostały także naruszone przepisy postępowania - art. 121 § 1, art. 122, art. 125 § Ordynacji podatkowej. Należy podkreślić, że postanowieniem z [...] r. po raz pierwszy przedłużono terminu zwrotu podatku, a modyfikacja tego punktu czasu była stosunkowo niewielka. Zgodne z prawem, przedłużenie terminu zwrotu podatku i prowadzenie, w toku kontroli celno-skarbowej, weryfikacji rozliczenia podatkowego nie może zaś być odbierane jako naruszenie zasady zaufania podatnika do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej), zasady prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej), czy też obraza zasady praworządności (art. 120 Ordynacji podatkowej). Ponadto, w ocenie Sądu organy podatkowe działały w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Tym samym, nie uchybiono dyspozycji art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej. Z przyczyn, o których wcześniej już wielokrotnie była mowa nie miała też miejsca obraza art. 87 ust. 2 u.p.t.u.
Z wszystkich przedstawionych względów, Sąd przyjął, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je orzeczenie Organu I instancji nie naruszają prawa. To zaś uzasadnia oddalenie skargi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło