I SA/Ka 1077/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący - sędzia NSA Ryszard Mikosz Sędziowie NSA Marek Kołaczek NSA Eugeniusz Christ /spr./ Protokolant sekr. sąd. Halina Modliszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2004r. sprawy ze skargi I. W. i A. W. na postanowienie Izby Skarbowej w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego 1. odrzuca skargę I. W. 2. oddala skargę A. W. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art.228 § 1 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137 poz.926 z późn.zm./ Izba Skarbowa w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. stwierdziła, że odwołanie pana A. W. złożone w dniu [...] 2003r. uzupełnione pismem z dnia [...] 2003r. od decyzji Urzędu Skarbowego w B. nr [...] wydanej w dniu [...] 2002r. w sprawie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od dochodu ze sprzedaży w 1999r. 1/2 części spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w wysokości [...] zł, zaległości podatkowej w wysokości [...] zł i odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w kwocie [...] zł zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia w art.223 § 2 Ordynacji podatkowej i odwołanie to pozostawiła bez rozpoznania. Uzasadniając orzeczenie organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotowa decyzja organu I instancji skierowana do pana A. W. doręczona została w dniu [...] 2002r. W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu [...]r. natomiast odwołanie wpłynęło do organu podatkowego w dniu [...] 2003r. za pośrednictwem Urzędu Pocztowego /data nadania [...] 2003r./, a następnie uzupełnione zostało pismem z dnia [...] 2003r., a więc z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia. Z tych względów organ II instancji odwołanie podatnika pozostawił bez rozpatrzenia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożonej przez panią I. W. i pana A. W.skarżący stwierdzili, iż Urząd Skarbowy w B. niesłusznie obciążył ich podatkiem a jedynym ratunkiem dla nich jest orzeczenie "sprawiedliwego wyroku w ich sprawie przez sąd administracyjny". W kolejnym piśmie skarżący określili, iż przedmiotem skargi jest postanowienie Izby Skarbowej o numerze [...] z dnia [...]r. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. wniosła o oddalenie skargi w stosunku do pana A. W. i odrzucenie skargi w stosunku do pani I. W.. Organ odwoławczy wskazał, że odwołanie pana A. W. zostało wniesione z przekroczeniem terminu do jego złożenia a zainteresowany nie wnioskował o jego przywrócenie na podstawie art.172 Ordynacji podatkowej. Ponadto stwierdził, że pani I. W. nie jest legitymowana do złożenia skargi na postanowienie, które zostało skierowane wyłącznie do pana A.W.. W sprawie pani I. W. zostało wydane postanowienie nr [...], które nie zostało zaskarżone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z treścią przepisu art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Niniejsza sprawa spełnia te warunki wobec czego przy jej rozpoznaniu stosowano przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz,1270 ze zm./- oznaczonej dalej skrótem p.p.s.a. Przepis art.145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. przewiduje, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla jej w części lub w całości, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołana wyżej regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości, że skarga podlega uwzględnieniu jedynie wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania i to w takim stopniu, który sprawia, że naruszenie to miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przepis art.3 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawy co do istoty. W postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi /art.32 ustawy p.p.s.a./. Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny oraz inne podmioty opisane w art.50 § 1 i § 1 cytowanej ustawy. Kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu /art.51 ustawy p.p.s.a./. Powyższe oznacza, że podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi "jest każdy kto ma w tym interes prawny" w tym także podmiot nie będący stroną ogólnie pojętego postępowania administracyjnego. O tym czy dany podmiot ma legitymację procesową strony decyduje konkretny przepis prawa stanowiący podstawę interesu prawnego. Tak więc by uzyskać możność bycia stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym /uprawnionym do wniesienia skargi/ należy wykazać swój interes prawny we wniesieniu skargi. Skarżący obowiązany więc jest do wykazania, że przedmiot postępowania jest związany z jego interesem prawnym wynikającym z przepisów prawa materialnego lub procesowego. "Interes prawny musi wynikać z konkretnego przepisu prawa, który odnosi się do uprawnień lub obowiązku danego podmiotu. Oznacza to, że skarżący musi mieć do złożenia skargi interes prawny, który jest rozumiany jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków a zaskarżoną decyzją" /patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 1999r. sygn. akt I SA 2241/98/. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi było jedynie postanowienie organu odwoławczego skierowane wyłącznie do pana A. W., a dotyczące stwierdzenia, że jego odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu i pozostawiające je bez rozpatrzenia. Skarżąca pani I. W. nie była stroną tego postępowania ani adresatem zaskarżonego postanowienia. Wniesiona przez nią wraz z mężem A. W. skarga nie dotyczy jej sprawy, a tym samym nie miała interesu prawnego w jej wniesieniu, nie była więc legitymowania do bycia stroną, w tym postępowaniu. Dlatego też Sąd uznał, iż wniesienie skargi przez panią I.W. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] skierowane do pana A. W. było niedopuszczalne i na mocy art.58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a. skargę tę odrzucił. Rozstrzygając sprawę ze skargi pana A. W. należy wskazać, że poza sporem była kwestia uchybienia przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie temu terminowi stwierdził organ odwoławczy wydając odpowiednie postanowienie w oparciu o przepis art.228 Ordynacji podatkowej. Przepis ten przewiduje m.in., że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Konsekwencją takiego "stwierdzenia" jest pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia. Powołany przepis ma więc charakter bezwarunkowy co oznacza, że w przypadku stwierdzenia uchybienia terminowi organ odwoławczy jest zobowiązany do wydania postanowienia uniemożliwiającego rozpatrzenie odwołania. Skoro skarżący pan A. W. otrzymał decyzję pierwszej instancji w dniu [...]r. a termin do złożenia odwołania od tej decyzji wpłynął w dniu [...] 2002r. to wniesienie odwołania w dniu [...] 2003r. mogłoby być skuteczne tylko w sytuacji jednoczesnego złożenia prośby o przywrócenie terminu, gdyż ewentualne postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania wyłącza dopuszczalność wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Z akt przedmiotowej sprawy oraz z treści skargi w żaden sposób nie wynika by skarżący złożył taką prośbę, by wnioskował o przywrócenie uchybionego terminu. Zgodnie z art.162 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Brak wniosku zainteresowanego uniemożliwia uruchomienie postępowania o przywrócenie terminu. Organ odwoławczy zasadnie więc stwierdził uchybienie terminowi do złożenia przedmiotowego odwołania i prawidłowo zastosował obowiązujące przepisy prawa. Na koniec należy wyjaśnić, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie był uprawniony do badania zarzutów skierowanych przeciwko decyzji organu pierwszej instancji, gdyż zgodnie z treścią art.134 § 1 ustawy p.p.s.a. "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy", a ta z kolei zakreśla przedmiot zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi przez A. W. Sąd na mocy art.151 ustawy p.p.s.a. skargę tę oddalił.