I SA/Ka 1393/03
PostanowienieWSA w Gliwicach2004-09-15
Skład orzekający: Anna Apollo, Henryk Wach, Tadeusz Michalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie sądowe dotyczące zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, jeśli sprawa, której dotyczyło zawieszenie, została już merytorycznie rozstrzygnięta decyzją ostateczną?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w przedmiocie zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu, gdy sprawa, której dotyczyło zawieszenie, została już merytorycznie rozstrzygnięta decyzją ostateczną, od której nie wniesiono odwołania. W takiej sytuacji dalsze prowadzenie postępowania sądowego traci cel.Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia prawidłowej wartości celnej towaru. Spółka wnioskowała o zawieszenie postępowania do czasu uzyskania porady Światowej Organizacji Celnej w kwestii wpływu upustów na wartość celną. Organ celny odmówił zawieszenia, uznając, że nie zachodzi zagadnienie wstępne. W trakcie postępowania przed sądem, Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzję uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej, a skarżąca nie wniosła od niej odwołania, co uczyniło ją ostateczną.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie NSA Henryk Wach, NSA Tadeusz Michalik (spr.), Protokolant Magdalena Kurpis, po rozpoznaniu w dniu 15 września 2004 r., na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie wartości towaru p o s t a n a w i a : umorzyć postępowanie sądowe
W dniu [...] marca 2000 r. na podstawie jednolitego dokumentu administracyjnego SAD nr [...] objęto procedurą dopuszczenia do obrotu towar w postaci leku o nazwie handlowej [...] uprzednio objęty procedurą składu celnego. Wartość celną towaru zadeklarowano na podstawie faktur zakupu. Dyrektor Urzędu Celnego przyjął wskazane wyżej zgłoszenie jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i 4 Kodeksu celnego oraz określenie kwoty wynikającej z długu celnego zgodnie z wnioskiem importera.
W związku z ujawnionymi w czasie kontroli Spółki A przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego w W., dokumentów w postaci not kredytowych wystawionych dla niej przez firmę B., z których wynikały udzielone w latach 1999, 2000 i 2001 upusty rzędu 20 – 30 % wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia prawidłowej wartości importowanego towaru i określenia wynikającej zeń kwoty długu celnego. Ujawnione upusty nie były wykazane przy określeniu wartości celnej towaru sprowadzonego z zagranicy mimo, że były uwzględniane w ramach rozliczeń między kontrahentami, pomniejszając zobowiązania finansowe Spółki A.
Po wysłaniu do skarżącej pisma o zakończeniu postępowania i możliwością zapoznania ze zgromadzonym materiałem dowodowym wpłynął do Urzędu Celnego wniosek o wystąpienie do Ministra Finansów celem uzyskania porady Światowej Organizacji Celnej (WCO) w kwestii wpływu upustów przyznawanych importerowi po dniu dokonania zgłoszenia celnego na wartość importowanych towarów oraz zawieszenie postępowania do chwili rozstrzygnięcia powyższego zagadnienia.
Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w K. odmówił zawieszenia prowadzonego postępowania.
W zażaleniu skarżąca wniosła o jego uchylenie i zawieszenie postępowania zarzucając naruszenie przepisów art. 91 ust. 2 Konstytucji, postanowienia art. III lit. d Konwencji o utworzeniu Rady Współpracy Celnej z dnia 15 grudnia 1950 r. oraz pkt 2 i 3 załącznika II tekstu Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. zwanego Kodeksem wartości celnej WTO. Nadto zarzuciła naruszenie przepisu art. 201 § 1 pkt 2, art. 203 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, które miało wpływ na wynik skarżonego rozstrzygnięcia.
Dyrektor Izby Celnej w K. nie podzielił zasadności argumentów zażalenia i postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ podkreślił, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy nie jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, gdyż takie zagadnienie w sprawie nie występuje.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego z powodu ich niezgodności z prawem. Powołała się na naruszenia prawa podniesione w zażaleniu. Dodatkowo wskazała na naruszenia przepisów proceduralnych mających wpływ na wynik sprawy, a to art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 124 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej w związku z jej art. 219.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy szeroko odniósł się do zarzutów w niej podniesionych podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Podkreślił, że w niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest kwestia uzyskania porady Światowej Organizacji Celnej odnośnie wpływu upustów przyznanych importerowi po dniu dokonania zgłoszenia celnego na wartość importowanych towarów, które zdaniem skarżącego jest zagadnieniem wstępnym mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Podzielił tym samym pogląd organu I instancji i podkreślił, że wbrew twierdzeniom skarżącej w niniejszej sprawie występuje rozbieżność stanowisk pomiędzy importerem a organem celnym, które nie stanowi podstawy do wystąpienia o wydanie opinii do Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej, a tym samym nie może być podstawą zawieszenia postępowania na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Pod pojęciem wymienionego w tym przepisie pojęcia "zagadnienia wstępnego" rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Inaczej mówiąc musi istnieć związek przyczynowy między zagadnieniem wstępnym, a rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej. W niniejszej sprawie sporna kwestia nie jest uzależniona od jej oceny dokonanej przez inny organ w odrębnym postępowaniu. Nie stanowi zatem przeszkody w wydaniu merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, którym jest wydanie decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Na koniec organ zauważył, że wystąpienie o wnioskowaną przez stronę poradę lub interpretację prawa uzależnione jest od istnienia wątpliwości i rozbieżności w stosowaniu przepisów, których należy domniemywać organ nie posiada, a strona nie wniosła odwołania od decyzji, którymi organ uznał zgłoszenie celne objęte niniejszym postępowaniem za nieprawidłowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach w dniu [...] r. czyli przed dniem 1 stycznia 2004 r., kiedy to weszły w życie ustawy reformujące sądownictwo administracyjne. W myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Na podstawie stosownych regulacji prawnych właściwym sądem do rozpatrzenia przedmiotowej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Art. 161 § 1 pkt 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowi, że sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Taka właśnie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Nie wnikając w merytoryczną zasadność argumentów skargi na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania przez organ I instancji należy stwierdzić, że postępowanie to ma charakter wpadkowy. Merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy zgłoszenia celnego z dnia [...] marca 2000 r. wskazanego wyżej, zostało zawarte w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia
[...] r. nr [...], którą uznał on zgłoszenie celne dokonane na wspomnianym dokumencie SAD za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej importowanego towaru. Skarżąca nie wniosła od niej odwołania, a tym samym uzyskała ona przymiot decyzji ostatecznej. Należy zauważyć, iż w judykaturze ugruntowany jest pogląd, że rozpatrując zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania, organ administracji nie może wyjść poza przedmiot zaskarżenia i orzec o zakończeniu postępowania przez jego umorzenie (zobacz wyrok NSA z dnia 10 maja 1993 r., sygn. akt I SA 1648/92, nie publ.). Nie mógł tego zatem uczynić organ odwoławczy chociaż stwierdził, że dalsze prowadzenie postępowania, z racji jego merytorycznego zakończenia taki przymiot posiada. Celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją co do istoty, i temu powinna służyć działalność orzecznicza administracji publicznej zmierzająca do konkretyzacji praw i obowiązków wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa (Adamiak, Borkowski, KPA – Komentarz, str. 476). Ponieważ, jak już wskazano wyżej taka decyzja została w niniejszej sprawie wydana, stanowi ona jednocześnie inną przyczynę bezprzedmiotowości postępowania sądowego skutkującą jego umorzeniem z urzędu.
Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 160 p.s.a. postępowanie sądowe umorzył.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło