I SA/Ka 2348/03
PostanowienieWSA w Gliwicach2004-02-17
Skład orzekający: Przemysław Dumana, Eugeniusz Christ, Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obniżenie świadczeń rentowych wnioskodawcy, które nastąpiło po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu administracyjnego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowego?Ratio decidendi
Obniżenie świadczeń rentowych wnioskodawcy, które nastąpiło po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu administracyjnego, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania sądowego. Przepisy PPSA dotyczące wznowienia postępowania ograniczają możliwość powoływania nowych faktów i dowodów do okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które istniały w trakcie zakończonego postępowania, ale nie były objęte materiałem sprawy. Środki dowodowe lub okoliczności faktyczne zaistniałe po dniu uprawomocnienia się orzeczenia nie mogą stanowić ustawowej podstawy do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2003 r. o odrzuceniu jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych. Jako podstawę wznowienia wskazał nowe fakty dotyczące wysokości pobieranej renty oraz zarzucił rażące naruszenie prawa przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Przemysław Dumana Sędziowie: NSA Eugeniusz Christ /spr./ WSA Krzysztof Winiarski Protokolant Katarzyna Orzoł po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy z wniosku M. S. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2003 r. sygn. akt I SA/Ka 1125/03 postanawia odrzucić wniosek
Pismem z dnia [...] 2003 r. pan M. S. wniósł o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2003 r. – sygn. akt I SA/Ka 1125/03 o odrzuceniu jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości.
Uzasadniając wniosek strona wskazała, że zaistniały nowe fakty dotyczące wysokości pobieranej przez nią renty, która wynosi obecnie [...] zł, co powoduje, że należy sprawie nadać bieg również w zakresie "zniesienia, umorzenia kosztów procesu".
W piśmie z dnia [...] 2003 r. wnioskodawca podał, że wnosi "o wznowienie procesu zgodnie z art. 403 k.p.c.", gdyż sąd "rażąco naruszył prawo odmawiając inwalidzie wojennemu, uczciwego rozpatrzenia sprawy" "wydawał zaoczne postanowienia" i "nieuwzględnił trudnej sytuacji powoda" . "O wznowieniu procesu powód dowiedział się w dniu [...].03". Ponadto wnioskodawca ocenił negatywnie sposób postępowania pracowników administracji państwowej odmawiających mu umorzenia podatków.
W kolejnym piśmie z dnia [...] 2004 r. strona wniosła o podjęcie, wydanie sprawiedliwego wyroku, zgodnie z obowiązującą ustawą informując jednocześnie, że z powodu spraw chorobowych nie będzie uczestniczył w rozprawie wyznaczonej na dzień 17 lutego 2004 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ "W sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 2" tj. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Niniejsza sprawa dotyczy wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 21 lipca 2003 r., mocą którego Sąd odrzucił skargę pana M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. Nr [...], gdyż skarżący w zakreślonym przez Sąd terminie nie uiścił należnego wpisu od skargi w wysokości 10 złotych.
Przepis art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ stanowi, że "W przypadkach przewidzianych w dziale niniejszym można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem". Przyczyną wznowienia postępowania może być jego nieważność /art. 271 cyt. ustawy/ orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego /art. 272 ustawy/ bądź też zaistnienie pewnych faktów lub okoliczności powodujących konieczność weryfikacji zapadłego orzeczenia /art. 273 ustawy/. W tym ostatnim przypadku można żądać wznowienia postępowania z przyczyn restytucyjnych określonych w ustawie m.in. "w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu" /art. 273 § 2 cytowanej ustawy/. Należy przy tym zgodzić się z poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 marca 1999 r. III AO 5/99 /OSNP 2000/14/564, że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem sądu jest dopuszczalne jedynie wyjątkowo, a "samo sformułowanie w skardze o wznowienie postępowania zarzutów w sposób odpowiadający ustawowo określonym podstawom, które uzasadniają wznowienie postępowania, nie oznacza, że skarga opiera się na takiej podstawie, jeżeli na rozprawie sąd stwierdzi, że przytoczone zarzuty okazały się bezzasadne /art. 411 k.p.c./". Stanowisko to mimo, iż dotyczy zastosowania konkretnych przepisów kodeksu postępowania cywilnego, z uwagi na przedmiot rozstrzygnięcia znajduje uzasadnienie również przy stosowaniu odpowiednich przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W niniejszej sprawie strona żądała wznowienia postępowania /w oparciu o przepis art. 403 k.p.c./ wskazując na zaistnienie nowej okoliczności faktycznej polegającej na obniżeniu jej świadczeń rentowych /do kwoty [...] zł/, zarzucając, jednocześnie, że rozstrzygnięcie zapadło na posiedzeniu niejawnym bez jego udziału, a przy rozpatrzeniu sprawy i wydaniu przedmiotowego postanowienia nie uwzględniono trudnej sytuacji skarżącego.
Na wstępie należy zauważyć, że prawomocne postanowienie odrzucające skargę nie zawierało rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego, gdyż wniosek ten został rozpoznany wcześniej z negatywnym dla strony skutkiem. Zgodnie z obowiązującymi do dnia 31 grudnia 2003 r. przepisami ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym postanowienie o odrzuceniu skargi mogło być wydane na posiedzeniu niejawnym. Przepisy te nie nakładały bowiem obowiązku przeprowadzenia rozprawy w tym przedmiocie. Zgodnie z treścią art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm./ Sąd rozpoznaje skargę na rozprawie, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Postanowienie wydaje się w razie odrzucenia skargi, umorzenia postępowania na posiedzeniu niejawnym lub na rozprawie /art. 53 ust. 3 ustawy o NSA/. W tej sytuacji Sąd był uprawniony do orzekania o odrzuceniu skargi na posiedzeniu niejawnym co powoduje ten skutek, że o ile uznał za zbędną obecność skarżącego na tym posiedzeniu, nie musiał o jego terminie powiadamiać zainteresowanego.
Dlatego też zarzuty strony dotyczące odrzucenia skargi na posiedzeniu niejawnym oraz wydania rozstrzygnięcia bez uwzględnienia trudnej sytuacji skarżącego nie mogły stanowić podstawy do żądania wznowienia przedmiotowego postępowania sądowego.
Odnosząc się do powołanej przez wnioskodawcę podstawy wznowienia postępowania obecnie uregulowanej w art. 273 § 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy stwierdzić, że przepis ten ogranicza możliwość powoływania nowych faktów i dowodów wyłącznie do tych okoliczności faktycznych i tych środków dowodowych, które istniały w trakcie zakończonego postępowania, ale istniały poza tym postępowaniem, nie były więc objęte materiałem sprawy /patrz orzeczenie Sądu Najwyższego z 15 maja 1968 I Co 1/68 OSNCP 1969, nr 2, poz. 36/. Środek dowodowy lub okoliczność faktyczna zaistniałe po dniu uprawomocnienia się orzeczenia nie mogą stanowić ustawowej podstawy do wznowienia postępowania. Strona nie przedstawiła takiego faktu lub dowodu, istniejącego przed dniem prawomocności postanowienia, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.
Nawet gdyby uznać, że okoliczność wskazana przez wnioskodawcę, jako uzasadniające jego żądanie – obniżenie świadczeń rentowych – mogła mieć wpływ na wynik sprawy to i tak nie można by jej uznać za podstawę wznowienia, gdyż co wynika z wniosku zaistniała ona we [...] 2003 r., a więc po uprawomocnieniu się przedmiotowego postanowienia z dnia 21 lipca 2003 r.
Abstrahując od powyższego należy jeszcze raz podkreślić, że ustawowe podstawy wznowienia z art. 273 § 2 ustawy to takie, które dotyczą wyniku sprawy, a więc orzeczenia kończącego postępowania, a nie rozstrzygnięć wcześniejszych.
Skoro więc – na rozprawie w dniu 17 lutego 2004 r. stwierdzono, że przytoczone zarzuty okazały się bezzasadne, gdyż okoliczności wskazane we wniosku nie mogły stanowić podstawy do żądania wznowienia postępowania Sąd z mocy art. 281 cytowanej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi był zobowiązany odrzucić wniosek z uwagi na brak ustawowej podstawy wznowienia.
Wobec powyższego Sąd na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 275 i 276 cytowanej ustawy orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło