I SA/Ka 726/03

Dnia 8 kwietnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Stanik Sędzia NSA Anna Wiciak Asesor WSA Krzysztof Targoński (spr.) Protokolant Magdalena Nowacka po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi W. S. na decyzję Izby Skarbowej w K. O/Z w B. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego w sprawie należności podatkowych w podatku od towarów i usług oraz importowym: oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...] Izba Skarbowa w K. Ośrodek Zamiejscowy w B. po rozpatrzeniu odwołania W. S. utrzymała w mocy, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z późn. zm.) oraz art. 1 ust. 2 i art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ( Dz.U. nr 155, poz.1287), decyzję Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] r. nr [...] ([...] ) umarzającą postępowanie restrukturyzacyjne wszczęte wnioskiem z dnia [...] 2002 r. w części dotyczącej restrukturyzacji należności podatkowych wynikających ze zgłoszeń celnych o numerach [...] z dnia [...] 1994 r. i [...] z dnia [...] 1994 r., jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności nawiązano do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy. W tych zaś ramach stwierdzono, że w piśmie datowanym [...] 2002 r. W. S. wniósł o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego należności podatkowych i odsetek wynikających z dwóch zgłoszeń celnych dokonanych w 1994 r.. Wnioskodawca oświadczył, że odpowiada jako osoba trzecia za zaległości podatkowe wynikające z wyżej opisanych zgłoszeń celnych. Następnie przedstawiono argumentację zawartą w odwołaniu, która odwoływała się do zarzutów naruszenia prawa materialnego. Przystępując do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności przytoczono treść art. 1 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji.... akcentując, że restrukturyzacją mogą być objęci przedsiębiorcy, o których mowa w przepisach o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców. Polemizując z interpretacją wnioskodawcy, pisma Ministerstwa Finansów z dnia 14.10.2002 r., zawierającego wyjaśnienia dotyczące ustawy o restrukturyzacji uznano, iż nie jest on przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów tej ustawy. Należności publicznoprawne , o których restrukturyzację wniesiono są należnościami ciążącymi na Spółce z o.o. "A" , w której W. S. pełnił funkcję prezesa zarządu. Są one przedmiotem ustawy restrukturyzacyjnej, jednakże nie mogą być restrukturyzowane na wniosek skarżącego jako osoby fizycznej gdyż nie prowadzi on działalności gospodarczej. Powyższa decyzja zaskarżona została do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez W. S., który powołując się na zarzuty naruszenia przepisów art. 2 ust. 1 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publiczno prawnych od przedsiębiorców oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, wniósł o jej uchylenie i uznanie złożonego wniosku o restrukturyzację jako zasadnego. Na poparcie tego żądania podniesiono w uzasadnieniu, że należności podatkowe wynikające ze zgłoszeń celnych zostały ujęte w art. 6 ustawy co powoduje, że podlegają restrukturyzacji. Wskazano również na definicję przedsiębiorcy zawartą w art. 2 pkt 1 ustawy zgodnie, z którą za przedsiębiorcę w rozumieniu tej ustawy uznana została również osoba trzecia odpowiadająca za zaległości podatkowe. Zdaniem skarżącego wyjaśnienia Ministerstwa Finansów z dnia 14.10.2002 r. potwierdzają, iż może on skorzystać z dobrodziejstwa tej ustawy. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko i wniosła o jej oddalenie. Na rozprawie w dniu 8.04.2004 r. strony podtrzymały swe dotychczasowe żądania procesowe i argumenty, które naprowadziły na ich poparcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu niniejszej sprawy stwierdził, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przypomnieć również trzeba, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), wynika natomiast, że sąd uwzględniając skargę na decyzje lub postanowienie: uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania i inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innym przepisie. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie jest to zaś, zdaniem Sądu, możliwe w rozpatrywanej sprawie. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ( Dz.U. nr 155, poz.1287 z późn. zm. ) w art. 2 pkt 1 definiuje na jej potrzeby kogo należy uznać za przedsiębiorcę. Zgodnie z wyżej powołanym przepisem ilekroć w ustawie jest mowa o przedsiębiorcy rozumie się przez to przedsiębiorcę określonego w art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 listopada 1999r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. nr 101, poz. 1178 z póżn. zm.) mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej będącego podatnikiem, płatnikiem, następcą prawnym lub osobą trzecią odpowiadającą za zaległości podatkowe albo innego zobowiązanego do uiszczenia należności, o których mowa w art. 6. Nie ulega wątpliwości, że za przedsiębiorcę w ustawie uznano osobę trzecią odpowiadającą za zaległości podatkowe. Odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe musi wynikać z rozstrzygnięcia uprawnionego organu, którym w zakresie zaległości podatkowej jest naczelnik urzędu skarbowego ( do 1.09.2003 r. urząd skarbowy ). Odpowiadając na pytanie Sądu skarżący wyjaśnił, że Dyrektor Urzędu Celnego w C. wystąpił na drogę postępowania sądowego z roszczeniem z art. 298 kodeksu handlowego (należności celne i podatkowe wynikające z 2 zgłoszeń celnych dokonanych w 1994 r. nie zostały uiszczone). W sprawie zapadł wyrok zaoczny, który został uchylony, a rozstrzygnięcia orzekające o odpowiedzialności za zobowiązania celne nie zapadły. Co zaś się tyczy organów skarbowych to te nie wydały decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe wynikające z importu towaru. W tym stanie sprawy skarżący nie może być uznany za osobę trzecią odpowiadającą za zaległości podatkowe. Skoro nie istniał przedmiot postępowania z przyczyn podmiotowych, to tak jak to uczyniły organy podatkowe, postępowanie należało umorzyć stosownie do treści art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. W literaturze przedmiotu wskazano, iż musi istnieć podmiot mający prawną pozycję postępowania, legitymowany do udziału w nim. W braku takiego podmiotu postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na niemożność zrealizowania jego zasadniczego celu. W każdym stadium postępowania musi istnieć interes prawny lub obowiązek, ponieważ stanowi on podstawę legitymacji stron postępowania, w przypadku gdy interes traktowany jako prawny będzie miał znamiona wyłącznie interesu faktycznego lub gdy odpadnie obowiązek, będziemy mieli do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania (por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki - "Ordynacja podatkowa. Komentarz.", UNIMEX Wrocław 2003 r., str. 678 ). Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach , działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), oddalił skargę i orzekł jak w sentencji.