I SAB/Gl 19/24

PostanowienieWSA w Gliwicach2025-03-05

Skład orzekający: Borys Marasek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu podatkowego może zostać odrzucona z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w postaci nieprawidłowego numeru PESEL, mimo że strona skarżąca podała numer PESEL, który jednak nie był jedenastocyfrowy?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu podlega odrzuceniu, jeżeli strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego w postaci nieprawidłowego numeru PESEL, mimo wezwania sądu. Podanie dwunastocyfrowego numeru PESEL, zamiast jedenastocyfrowego wymaganego przez przepisy, stanowi nienależyte wykonanie wezwania i skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie podatku od nieruchomości. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz do wykazania wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia. Strona podała dwunastocyfrowy numer PESEL i oświadczyła, że składała ponaglenia. Sąd ponownie wezwał do podania prawidłowego, jedenastocyfrowego numeru PESEL, wyjaśniając, że podany numer jest nieprawidłowy. Strona nie uzupełniła braku formalnego. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Borys Marasek (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. B. na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata od 2006 do 2018 oraz za lata 2022, 2023 i 2024 postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia 28 października 2024 r. G. B. (dalej "strona skarżącą") złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata od 2006 do 2018 oraz za lata 2022, 2023 i 2024. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 grudnia 2024 r. wezwano stronę skarżącą do usunięcia braku formalnego skargi poprzez podanie numeru PESEL, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Ponadto wezwano stronę skarżącą do wykazania, że przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego wniosła do organu podatkowego wyższego stopnia ponaglenie zgodnie z art. 141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm. – obecnie t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 111), dalej "O.p.", w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka polecona zawierająca powyższe wezwania została doręczona stronie skarżącej w dniu 27 grudnia 2024 r. W odpowiedzi na powyższe wezwania strona skarżąca w piśmie z dnia 1 stycznia 2025 r. podała dwunastocyfrowy numer PESEL. Ponadto oświadczyła, że od 2008 r. systematycznie składa do samorządowego kolegium odwoławczego ponaglenia o wydanie decyzji, które organ ten przekazuje Prezydentowi Miasta S.. Zaznaczyła, że nadal nie otrzymała decyzji podatkowych za lata od 2022 do 2025. Na potwierdzenie powyższego wniosła o zwrócenie się do samorządowego kolegium odwoławczego, które jest w posiadaniu akt zawierających jej ponaglenia lub wyznaczenie miesięcznego terminu na przedłożenie dowodu z organu. Następnie, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 stycznia 2025 r. wezwano ponownie stronę skarżącą do usunięcia braku formalnego skargi poprzez podanie numeru PESEL w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie wyjaśniono stronie skarżącej, że wskazany w piśmie z dnia 1 stycznia 2025 r. numer PESEL jest nieprawidłowy (nie stanowi bowiem jedenastocyfrowego symbolu numerycznego). Powyższe wezwanie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 28 stycznia 2025 r. Do chwili obecnej brak formalny skargi nie został uzupełniony. W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z uwagi na niewyczerpanie przez stronę skarżącą środków zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". W ocenie pełnomocnika organu złożone w organie pismo z dnia 28 października 2024 r., w którym strona zarzuca brak wydania decyzji za lata od 2006 do 2018 oraz za lata 2022, 2023 i 2024 zostało wniesione w tym samym dniu, co skarga, tzn. w dniu 28 października 2024 r., a zatem nie został zachowany warunek uprzedniego złożenia ponaglenia. Poza tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia 15 listopada 2024 r. uznało się niewłaściwym do rozpatrzenia ww. pisma strony skarżącej, w szczególności nie zakwalifikowało go jako ponaglenie i przekazało do rozpatrzenia organowi zgodnie z właściwością. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi jest poprzedzone każdorazowo analizą jej dopuszczalności, mającą na celu stwierdzenie, czy nie zachodzą podstawy do jej odrzucenia, o których mowa w art. 58 § 1 p.p.s.a. W świetle art. 52 § 1 p.p.s.a. dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej jest uzależniona od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy, stosownie do treści § 2 tego przepisu, rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Jak stanowi art. 141 § 1 pkt 1 O.p. na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 O.p. stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia. Zatem prawidłowe wniesienie ponaglenia stanowi niezbędny warunek złożenia skargi na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Wskazuje na to w szczególności użyty w art. 53 § 2b p.p.s.a. zwrot "skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść (...) po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu", co należy rozumieć jako samoistny warunek dopuszczalności skargi, który trzeba spełnić, aby prawnie dopuszczalne stało się wniesienie takiego środka ochrony sądowej. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem pełnomocnika organu, strona skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 2 p.p.s.a., gdyż złożone do organu pismo z dnia 28 października 2024 r., które można byłoby uznać za ponaglenie zostało wniesione w tym samym dniu, co skarga. W ocenie Sądu zaś sam fakt złożenia skargi oraz ponaglenia, o którym mowa w art. 53 § 2b p.p.s.a. w tym samym dniu, nie świadczy o niedopuszczalności złożenia tej skargi z uwagi na niewyczerpanie przez stronę środków zaskarżenia, gdyż z powołanego przepisu jasno wynika, że skargę można wnieść "po wniesieniu ponaglenia", nie zaś "po dniu, w który ponaglenie zostało wniesione". W niniejszej sprawie należy zauważyć, że co prawda na obu dokumentach (skargi i ponaglenia) widnieje ta sama data ich złożenia, tj. 28 października 2024 r., jednakże nie wskazano godziny złożenia tych dokumentów. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że z akt sprawy wynika, iż obie czynności zostały dokonane tego samego dnia, tj. 28 października 2024 r., natomiast nie wynika, aby czynności tych dokonano w nieprawidłowej kolejności. W konsekwencji nie można przyjąć, jak podnosi pełnomocnik organu, że w omawianym przypadku warunek uprzedniego wniesienia ponaglenia w rozpoznawanej sprawie nie został zachowany (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1314/19). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, że brak wskazania godziny złożenia obu dokumentów (skargi i ponaglenia) powoduje, iż nie można przyjąć, że warunek uprzedniego wniesienia ponaglenia w rozpatrywanej sprawie nie został zachowany. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, strona skarżąca wypełniła dyspozycję wynikającą z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego skarga podlega odrzuceniu z innych przyczyn. Strona skarżąca nie uzupełniła bowiem braku formalnego skargi. Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Winna zatem odpowiadać wymaganiom, stawianym przez art. 46 p.p.s.a. oraz art. 47 tej ustawy. W myśl zaś art. 46 § 2 pkt 1 p.p.s.a. pismo strony powinno zawierać w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Jak wynika natomiast z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku zaś, gdy pismem tym jest skarga, niewykonanie w terminie wezwania obliguje sąd, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. do jej odrzucenia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że strona skarżąca w odpowiedzi na pierwotne wezwanie Sądu wskazała dwunastocyfrowy nr PESEL, co nie może być uznane za podanie prawidłowego numeru PESEL. Wyjaśnienia bowiem wymaga, iż zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 736) numer PESEL to jedenastocyfrowy symbol numeryczny, który pozwala na identyfikację osoby, która go posiada. Zawiera on datę urodzenia, numer porządkowy, oznaczenie płci oraz liczbę kontrolną. Jednocześnie zauważyć należy, iż numer ten skonstruowany jest w ten sposób, że składa się kolejno z dwóch ostatnich cyfr roku urodzenia, dwóch cyfr wskazujących miesiąc urodzenia, dwóch cyfr wskazujących dzień urodzenia, czterech cyfr stanowiących liczbę porządkową oznaczająca płeć oraz jednej cyfry kontrolnej. Z treści ww. przepisu wynika zatem, że numer PESEL zawiera jedenaście cyfr, tymczasem strona skarżąca w piśmie z dnia 1 stycznia 2025 r. podała dwanaście cyfr, co stanowi nienależyte wykonanie wezwania. Zaś na kolejne wezwanie Sądu do podania prawidłowego numeru PESEL strona skarżąca nie udzieliła odpowiedzi. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że nienależyte wykonanie wezwania wywołuje takie same skutki jak nieuzupełnienie braku formalnego skargi. Zatem, skoro brak formalny skargi nie został uzupełniony w zakreślonym terminie, tj. do dnia 4 lutego 2025 r., skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło