I SAB/Gl 8/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, , , po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" S.A. w K. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie podatku od nieruchomości postanawia odrzucić skargę. "A" S.A. w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Wójta Gminy G. skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie załatwienia dwóch wniosków [...] Spółki [...] S.A. [...] "B" z dnia [...] r. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2000-2002. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podała, że w ramach postępowania zainicjowanego powyższymi wnioskami Wójt Gminy G. kilkakrotnie wydawał decyzje odmawiające stwierdzenia nadpłaty, które były uchylane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.. Ostatnia taka decyzja Wójta Gminy G. wydana została [...] r. nr [...]. Odwołanie od niej wniosła [...] "B". W trakcie rozpoznawania odwołania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. doszło do połączenia "A" S.A. z "B" S.A. i "A" S.A. stała się stroną w postępowaniu podatkowym. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] organ odwoławczy uchylił decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Z uwagi na niepodjęcie przez Wójta Gminy G. postępowania, "A" S.A. pismem z dnia [...] 2005 r. wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z ponagleniem na niezałatwienie sprawy, które organ wyższego stopnia uznał za uzasadnione i postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wyznaczył organowi pierwszej instancji dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia [...] 2005 r. W zakreślonym terminie Wójt Gminy G. wydał postanowienie z dnia [...] r. nr [...] o zawieszeniu z urzędu postępowania w sprawie. Na skutek wniesionego przez stronę zażalenia SKO w K. uchyliło powyższe postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniem z dnia [...] r. organ pierwszej instancji wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia [...] 2006 r. Pismem z dnia [...] 2006 r. "A" S.A., w trybie art. 52 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wezwała Wójta Gminy G. do usunięcia naruszenia prawa jakie jej zdaniem nastąpiło wskutek niezałatwienia sprawy dotyczącej stwierdzenia nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2000-2002 w terminie wynikającym z art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej, ani w terminie wyznaczonym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w postanowieniu z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] organ pierwszej instancji ponownie zawiesił postępowanie w sprawie. Natomiast w piśmie z dnia [...] 2006 r. nr [...] Wójt Gminy G. udzielił stronie odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stwierdzając, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia, gdyż w sprawie nie doszło do żadnego naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy G. wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie jej oddalenie i zasądzenie od strony skarżącej kosztów postępowania. Organ podniósł, że w niniejszym postępowaniu strona skarżąca nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia i nie wniosła ponaglenia przewidzianego w art. 141 Ordynacji podatkowej. Natomiast zastosowany przez stronę tryb wezwania do usunięcia naruszenia prawa przewidziany z art. 52 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie dotyczy skarg na decyzje ani bezczynności w wydaniu takich decyzji. W dalszej części odpowiedzi na skargę organ odniósł się do zarzutów strony skarżącej w zakresie pozostawania w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 art. 3 § 2 tejże ustawy. Bezczynność organu administracji ma miejsce wówczas, gdy w ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została przyczyną zawinioną lub niezawinioną organu w ich podjęciu lub dokonaniu. Aby jednak Sąd mógł przystąpić do merytorycznego rozpoznania skargi na bezczynność konieczne jest uprzednie zbadanie czy strona wniosła tę skargę z zachowaniem trybu przewidzianego przepisami prawa. W rozpatrywanej sprawie kontrola ta wykazała, że skarżąca nie dopełniła wszystkich czynności, które pozwalałyby na uznanie je skargi za dopuszczalną. Zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Dopuszczalność wniesienia skargi ustawodawca uzależnił zatem od wykorzystania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia. W przypadku bezczynności organu administracji w postępowaniu podatkowym stronie służy środek wymuszający załatwienie sprawy, który został określony "ponagleniem". W myśl art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia. W przypadku, gdy organ do którego skierowano ponaglenie uzna je za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby podejmie środki zapobiegające naruszeniu terminów załatwienia spraw w przyszłości (art. 141 § 2 Ordynacji podatkowej). Jak wynika z powyższego warunkiem skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu podatkowego jest uprzednie wniesienie ponaglenia do organu wyższej instancji. W rozpatrywanej sprawie strona skarżąca bezpośrednio przed wniesieniem skargi na bezczynność Wójta Gminy G. wystąpiła do tego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa powołując się na treść art. 52 § 4 p.p.s.a. Nie dochowała zatem trybu przewidzianego w art. 141 Ordynacji podatkowej. Nie można bowiem uznać, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stanowi taki sam środek zwalczania bezczynności organu jak ponaglenie z art. 141 Ordynacji podatkowej. Świadczy o tym chociażby fakt, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa kieruje się do organu właściwego w sprawie, natomiast ponaglenie do organu wyższego stopnia. Co prawda strona skarżąca wystąpiła już w przeszłości (w [...] 2005 r.) z ponagleniem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które zostało uznane za uzasadnione, jednak skarżąca nie wniosła wtedy skargi do Sądu na bezczynność Wójta Gminy G.. Składając taką skargę w [...] 2006 r. powinna czynność tą poprzedzić skierowaniem do organu wyższego stopnia ponownego ponaglenia w trybie art. 141 Ordynacji podatkowej. Dopiero po jego rozpatrzeniu możliwe byłoby skuteczne zaskarżenie do sądu administracyjnego bezczynności organu pierwszej instancji, a jak już wcześniej wskazano, wezwanie organu pierwszej instancji do usunięcia naruszenia prawa wymogu tego nie spełnia. Skoro zatem strona skarżąca nie dochowała wszystkich przewidzianych przepisami warunków formalnych związanych z wniesieniem do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu podatkowego, skargę tę należało uznać za niedopuszczalną. W związku z powyższym na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.